Ο νικητής των βουλευτικών εκλογών στην Ουγγαρία, Πέτερ Μάγιαρ, δεσμεύθηκε να αποκαταστήσει τα δημοκρατικά πρότυπα στη χώρα και να εργαστεί για την αποδέσμευση των ευρωπαϊκών κονδυλίων, μετά τη συντριπτική του επικράτηση έναντι του εθνικιστή Βίκτορ Ορμπάν.
Το κεντροδεξιό κόμμα Tisza του Μάγιαρ εξασφάλισε τα δύο τρίτα των εδρών στο κοινοβούλιο, γεγονός που του επιτρέπει να ενισχύσει το κράτος δικαίου και να επιδιώξει την απελευθέρωση των δισεκατομμυρίων ευρώ ευρωπαϊκών πόρων που παραμένουν παγωμένοι λόγω της αντιπαράθεσης Βρυξελλών – Βουδαπέστης.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η νέα κυβέρνηση θα χρειαστεί να προχωρήσει σε ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις για να επιτύχει αυτόν τον στόχο. Η νίκη του Tisza έγινε δεκτή με ανακούφιση και από την Ουκρανία.
Ο απερχόμενος πρωθυπουργός Βίκτορ Ορμπάν, που βρισκόταν στην εξουσία επί 16 χρόνια, διατήρησε στενές σχέσεις με τη Ρωσία ακόμη και μετά την εισβολή της στην Ουκρανία, ενώ πρόσφατα μπλόκαρε δάνειο της ΕΕ ύψους 90 δισ. ευρώ προς το Κίεβο.
Παράλληλα, ο Ορμπάν υπήρξε ένθερμος υποστηρικτής του Αμερικανού προέδρου και του κινήματος MAGA (Make America Great Again), συγκρουόμενος επανειλημμένα με την ΕΕ για ζητήματα κράτους δικαίου και ανθρωπίνων δικαιωμάτων, γεγονός που οδήγησε στο πάγωμα ευρωπαϊκών κονδυλίων για τη Βουδαπέστη.
Ο Μάγιαρ δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου ότι ελπίζει σε γρήγορη απόφαση για την αποδέσμευση των κονδυλίων της ΕΕ, τα οποία υπόκεινται σε αυστηρές προθεσμίες. Εξέφρασε επίσης την πρόθεσή του να συνομιλήσει με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
«Ελπίζω ότι… μπορούμε να προετοιμάσουμε μια συμφωνία», είπε, προσθέτοντας πως η κυβέρνησή του θα προχωρήσει άμεσα σε μέτρα κατά της διαφθοράς, θα αποκαταστήσει την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης και θα διασφαλίσει την ελευθερία του Τύπου.
Ο Μάγιαρ ανακοίνωσε ότι η κυβέρνησή του θα τροποποιήσει το Σύνταγμα ώστε να περιοριστεί ο αριθμός των θητειών του πρωθυπουργού σε δύο. «Θα κάνουμε τα πάντα για να αποκαταστήσουμε το κράτος δικαίου, την πλουραλιστική δημοκρατία και το σύστημα ελέγχου των θεσμών», τόνισε.
Η συνταγματική αλλαγή, όπως εξήγησε, θα ισχύει και για τον Ορμπάν, πράγμα που σημαίνει ότι δεν θα μπορεί να επανεκλεγεί πρωθυπουργός.
Σχέσεις με Ουκρανία και μειονότητες
Ο Ορμπάν είχε αναγάγει τον πόλεμο στην Ουκρανία σε βασικό άξονα της προεκλογικής του εκστρατείας, υποστηρίζοντας ότι μια νίκη του Μάγιαρ θα οδηγούσε τη Βουδαπέστη σε εμπλοκή στη σύγκρουση και ότι τα χρήματα για τις ουγγρικές οικογένειες θα κατευθύνονταν στον εξοπλισμό του Κιέβου.
Ο Μάγιαρ απέρριψε τους ισχυρισμούς αυτούς. Αν και δεν συμμερίζεται την εχθρική στάση του Ορμπάν προς την Ουκρανία, αντιτίθεται επίσης στην ταχεία ένταξή της στην ΕΕ. Τόνισε ότι η μεταχείριση της ουγγρικής εθνοτικής μειονότητας στη δυτική Ουκρανία θα αποτελέσει βασικό στοιχείο για την αποκατάσταση των διμερών σχέσεων.
«Θα επιδιώξουμε να οικοδομήσουμε συμμαχίες με όλους τους γείτονές μας, αλλά για παράδειγμα με την Ουκρανία, προϋπόθεση θα είναι η διευθέτηση των δικαιωμάτων της ουγγρικής εθνοτικής μειονότητας… γλωσσικά δικαιώματα, πολιτιστικά δικαιώματα», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Υπογράμμισε επίσης ότι το Tisza δεν υποστηρίζει την ταχεία ένταξη της Ουκρανίας, καθώς, όπως είπε, «πρόκειται για μια χώρα σε εμπόλεμη κατάσταση, αποκλείεται η Ευρωπαϊκή Ένωση να δεχθεί μια χώρα σε πόλεμο». Αν η Ουκρανία επρόκειτο να ενταχθεί, θα διεξαγόταν δημοψήφισμα στην Ουγγαρία, ωστόσο «δεν πιστεύω πως αυτό θα γίνει στο εγγύς μέλλον, ούτε στα επόμενα δέκα χρόνια».
Ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι συνεχάρη τον Μάγιαρ, δηλώνοντας ότι το Κίεβο «είναι έτοιμο για συναντήσεις και κοινό, εποικοδομητικό έργο». Το Κρεμλίνο, από την πλευρά του, εξέφρασε την ελπίδα ότι η Ρωσία θα διατηρήσει τους «άκρως ρεαλιστικούς δεσμούς» της με τη νέα πολιτική ηγεσία της Ουγγαρίας.
«Πιο κοντά στην Ευρώπη»
Ο Μάγιαρ εκτίμησε ότι το αποτέλεσμα των εκλογών δείχνει πως η Ουγγαρία αποφάσισε «να αλλάξει καθεστώς» και να ακολουθήσει φιλοευρωπαϊκή πορεία. «Ο ουγγρικός λαός χθες, ακριβώς 23 χρόνια μετά το δημοψήφισμα για την ένταξη της χώρας στην ΕΕ, επιβεβαίωσε ότι η θέση της Ουγγαρίας είναι στην Ευρώπη», σημείωσε.
Κάλεσε τον πρόεδρο της χώρας, Τάμας Σούλιοκ, που πρόσκειται στον Ορμπάν, να συγκαλέσει το νέο κοινοβούλιο «όσο το δυνατόν συντομότερα», στις αρχές Μαΐου, επισημαίνοντας ότι «δεν υπάρχει χρόνος για χάσιμο». Παράλληλα, επανέλαβε την έκκλησή του προς τον Σούλιοκ να παραιτηθεί.
Ο πρόεδρος της Ουγγαρίας, ο οποίος έχει κυρίως τιμητικό ρόλο, οφείλει να συγκαλέσει το νέο κοινοβούλιο εντός 30 ημερών από τις εκλογές, ώστε οι βουλευτές να εκλέξουν τον νέο πρωθυπουργό. Ο Σούλιοκ, σε ανάρτησή του στο Facebook, γνωστοποίησε ότι θα καλέσει τους αρχηγούς των κομμάτων για συνομιλίες την Τετάρτη.