Η προβληματική χρήση κινητού τηλεφώνου, μέσων κοινωνικής δικτύωσης και βιντεοπαιχνιδιών από εφήβους ηλικίας 11-12 ετών συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης προβλημάτων ψυχικής υγείας, διαταραχών ύπνου και αυτοκτονικών συμπεριφορών έναν χρόνο αργότερα, σύμφωνα με μελέτη που πραγματοποιήθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η έρευνα, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό American Journal of Preventive Medicine του ομίλου Elsevier, καταδεικνύει ότι η σχέση μεταξύ της υπερβολικής χρήσης οθονών και της ψυχικής υγείας είναι πιο ισχυρή από ό,τι είχε διαπιστωθεί στο παρελθόν.
Η χρήση οθονών αυξάνεται ραγδαία κατά την πρώιμη εφηβεία, μια περίοδο κρίσιμη για την ανάπτυξη, όπου συχνά κάνουν την εμφάνισή τους ψυχικές διαταραχές, προβλήματα ύπνου και χρήση ουσιών. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, το 49,5% των εφήβων στις ΗΠΑ έχει βιώσει κάποια μορφή ψυχικής νόσου.
Η μελέτη και τα ευρήματα
Η νέα μελέτη επικεντρώνεται στα πρότυπα εθιστικής χρήσης οθονών στην πρώιμη εφηβεία, όταν τα παιδιά δυσκολεύονται να ελέγξουν τον χρόνο που αφιερώνουν σε αυτές, και εξετάζει πώς αυτό συνδέεται με αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία τους αργότερα.
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από περισσότερους από 8.000 συμμετέχοντες στη μελέτη Adolescent Brain Cognitive Development (ABCD), τη μεγαλύτερη μακροχρόνια έρευνα για την ανάπτυξη του εγκεφάλου και την υγεία των παιδιών στις ΗΠΑ, παρακολουθώντας τα παιδιά από την ηλικία των 11-12 ετών για έναν χρόνο.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η προβληματική χρήση κινητού τηλεφώνου και μέσων κοινωνικής δικτύωσης συνδέεται με υψηλότερες βαθμολογίες σε συμπτώματα κατάθλιψης, διαταραχής προσοχής/υπερκινητικότητας και εναντιωματικής προκλητικής διαταραχής. Επιπλέον, παρατηρήθηκαν αυξημένες αυτοκτονικές συμπεριφορές, διαταραχές ύπνου και έναρξη χρήσης ουσιών.
Παράλληλα, η υπερβολική χρήση βιντεοπαιχνιδιών σχετίστηκε με αυξημένα επίπεδα κατάθλιψης, διαταραχής προσοχής/υπερκινητικότητας και εναντιωματικής προκλητικής συμπεριφοράς, καθώς και με προβλήματα ύπνου και αυτοκτονικές τάσεις.
Ανάγκη για έγκαιρη παρέμβαση
Τα ευρήματα της μελέτης αναδεικνύουν την ανάγκη για παρεμβάσεις ειδικά σχεδιασμένες για την πρώιμη εφηβεία, καθώς πρόκειται για μια περίοδο όπου εκδηλώνονται για πρώτη φορά ψυχολογικές ευαλωτότητες.
Ο επικεφαλής ερευνητής, Τζέισον Ναγκάτα, από το Τμήμα Παιδιατρικής του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας στο Σαν Φρανσίσκο, επισημαίνει ότι «δεν είναι όλος ο χρόνος μπροστά σε οθόνες επιβλαβής. Ο πραγματικός κίνδυνος προκύπτει όταν η χρήση γίνεται εθιστική ή προβληματική, όταν τα παιδιά δεν μπορούν να σταματήσουν, νιώθουν άγχος αν δεν τις χρησιμοποιούν ή όταν αρχίζει να διαταράσσεται ο ύπνος, η διάθεση ή η καθημερινότητά τους».