Η κυβέρνηση της Σερβίας έδωσε εντολή σε όλους τους κρατικούς φορείς να δώσουν ιδιαίτερη προσοχή στη συμμόρφωση με τους κανονισμούς και την κοινοτική νομοθεσία κατά τη σύνταξη νέων νόμων.
Σύμφωνα με την απόφαση, πριν από την εκπόνηση νομοσχεδίων θα πρέπει να προηγούνται διαβουλεύσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ώστε να αποφευχθούν παρεκκλίσεις από το ευρωπαϊκό δίκαιο.
Την εποπτεία της εφαρμογής αυτής της διαδικασίας ανέλαβε το υπουργείο Ευρωπαϊκής Ολοκλήρωσης, το οποίο θα έχει τον τελικό λόγο για την προώθηση κάθε σχεδίου νόμου στη Βουλή.
Η απόφαση αυτή ακολουθεί προειδοποιήσεις αξιωματούχων της ΕΕ σχετικά με την πιθανότητα η Σερβία να χάσει χρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Σχέδιο Ανάπτυξης των Δυτικών Βαλκανίων.
Η εξέλιξη αυτή συνδέεται με την πρόσφατη υιοθέτηση σειράς δικαστικών νόμων, που κρίθηκαν στις Βρυξέλλες ως «πισωγύρισμα στην ευρωπαϊκή ολοκλήρωση της χώρας».
Οι τροποποιήσεις στη δικαστική νομοθεσία εγκρίθηκαν από το σερβικό κοινοβούλιο τον Ιανουάριο, χωρίς να προηγηθεί δημόσια διαβούλευση ή συνεργασία με εισαγγελείς, δικαστές, την Επιτροπή της Βενετίας και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Οι Βρυξέλλες υποστήριξαν ότι οι νόμοι αυτοί δεν ευθυγραμμίζονται με τα ευρωπαϊκά πρότυπα και υπονομεύουν την ανεξαρτησία της δικαστικής εξουσίας και την αυτονομία των εισαγγελιών.
Αντιδράσεις και επόμενα βήματα
Μετά την έκκληση της ΕΕ για άμεση αναθεώρηση, οι επίμαχοι νόμοι διαβιβάστηκαν στην Επιτροπή της Βενετίας για γνωμοδότηση. Η κυβέρνηση δήλωσε ότι «θα διορθωθούν» εφόσον το συμβουλευτικό όργανο του Συμβουλίου της Ευρώπης εκφράσει «ουσιώδεις αντιρρήσεις».
Σύμφωνα με σερβικά μέσα ενημέρωσης, η Επίτροπος Διεύρυνσης Μάρτα Κος αναμένεται να ανακοινώσει σήμερα, Δευτέρα, το προσωρινό «πάγωμα» των κονδυλίων που προορίζονται για τη Σερβία.
Οικονομικές επιπτώσεις
Από το Ευρωπαϊκό Σχέδιο Ανάπτυξης, η Σερβία δικαιούται συνολικά 1,58 δισεκατομμύρια ευρώ για την περίοδο 2024-2027. Η οικονομική αυτή στήριξη περιλαμβάνει επιχορηγήσεις και χαμηλότοκα δάνεια για τη χρηματοδότηση μεταρρυθμίσεων.
Τα κεφάλαια πρόκειται να εκταμιεύονται δύο φορές τον χρόνο, ανάλογα με την πρόοδο που θα σημειώνεται στην εφαρμογή των συμφωνημένων μεταρρυθμίσεων, γεγονός που καθιστά κρίσιμη τη συμμόρφωση της Σερβίας με τα ευρωπαϊκά πρότυπα.