Φωτοβολταϊκά μπαλκονιού: Ζητείται υποχρεωτική χρήση μπαταριών

Την υποχρεωτική σύνδεση των φωτοβολταϊκών μπαλκονιού με μικρές μπαταρίες αποθήκευσης προτείνει ο Πανελλήνιος Σύλλογος ΕΠΑΦΗ, ενόψει της έκδοσης της σχετικής υπουργικής απόφασης.

Ο Σύλλογος υποστηρίζει ότι η εγκατάσταση συστημάτων έως 800W χωρίς αποθήκευση κινδυνεύει να επιδεινώσει το πρόβλημα υπερπαραγωγής ενέργειας τις μεσημβρινές ώρες, ενώ τονίζει ότι η προσθήκη μπαταρίας αυξάνει σημαντικά το οικονομικό όφελος για τα νοικοκυριά και συμβάλλει στην ευστάθεια του ηλεκτρικού συστήματος.

Η παρέμβαση του Πανελλήνιου Συλλόγου ΕΠΑΦΗ πριν την Υπουργική Απόφαση για τα φωτοβολταικα μπαλκονιού

Η Ελλάδα βιάζεται να φέρει τα φωτοβολταϊκά μπαλκονιού 800W. Καλώς. Όμως ένα μέτρο που στην αρχή φαίνεται μικρό και αθώο, χωρίς το σωστό σχεδιασμό μπορεί να γίνει μέρος του προβλήματος αντί λύση.

Το ελληνικό δίκτυο πιέζεται μεσημέρι. Η υπερπαραγωγή από φωτοβολταϊκά και αιολικά έχει εκτοξεύσει τις ώρες με μηδενικές ή αρνητικές τιμές χονδρικής. 

Στο πρώτο τετράμηνο του 2026 καταγράφηκαν 239,5 τέτοιες ώρες, έναντι 13 το αντίστοιχο διάστημα του 2025.

 Δεκαοκταπλάσιες. Παράλληλα, οι περικοπές παραγωγής ΑΠΕ έφτασαν το 2025 περίπου το 1,85 TWh και το 2026 αναμένονται πολλαπλάσιες και πιθανόν να ξεπεράσουν τις 4Twh. Με απλά λόγια, χάνουμε καθαρή ενέργεια γιατί δεν έχουμε πού να την αποθηκεύσουμε.

Σε αυτό το πλαίσιο, ένα ΦΒ μπαλκονιού χωρίς μπαταρία με μηδενική έγχυση, όπως σχεδιάζεται δεν είναι ουδέτερο. 

Όταν χιλιάδες νοικοκυριά καλύπτουν την κατανάλωση άδειου σπιτιού των 150-200W από το πάνελ αντί από το δίκτυο, η μεσημεριανή ζήτηση μειώνεται ακόμη περισσότερο. 

Δηλαδή ακριβώς τις ώρες που το σύστημα ασφυκτιά από πλεόνασμα, του στερούμε και άλλη ζήτηση. Φαίνεται καλό. Δεν είναι. Είναι ο ορισμός του αυτογκόλ.

Η προσθήκη μπαταρίας αλλάζει την εξίσωση

Όλη η συζήτηση γύρω από τα ΦΒ μπαλκονιού γίνεται σαν να αφορά μόνο τον καταναλωτή. Στην πραγματικότητα, μια μικρή μπαταρία 2 kWh δίπλα στο πάνελ ωφελεί ταυτόχρονα τρεις: τον ίδιο τον πολίτη, τα μεγάλα φωτοβολταϊκά της χώρας, και το ίδιο το δίκτυο. Ας τα δούμε ένα-ένα γιατί νομίζουμε ότι εδώ κρύβεται η ουσία.

Σήμερα ένα ολοκληρωμένο plug-and-play kit 800W κυκλοφορεί στην ευρωπαϊκή αγορά γύρω στα 440 ευρώ (με ΦΠΑ 0% κατά την Οδηγία ΕΕ 2022/542) ή 550 ευρώ με τον ελληνικό ΦΠΑ 24%. 

Αν προστεθεί μικρή μπαταρία 2 kWh, το σύνολο φτάνει τα 1.290 ευρώ (1.600 με ΦΠΑ 24%). Η διαφορά κόστους είναι περίπου 850 ευρώ. Όπως θα δούμε, αποσβένεται γρήγορα και κάνει όλη τη διαφορά.

Για τον πολίτη, η διαφορά είναι συντριπτική. Ένα απλό kit 800W χωρίς μπαταρία, σε εργαζόμενο νοικοκυριό όπου το σπίτι είναι άδειο τις ώρες μέγιστης παραγωγής, αξιοποιεί μόλις το ένα τρίτο της ενέργειας που παράγει.

 Σε εικοσαετία ο πολίτης κερδίζει περίπου 836 ευρώ όχι ασήμαντα, αλλά όχι και αυτό που θα υπόσχονται οι διαφημίσεις. Αν προσθέσει μπαταρία 2 kWh και ηλεκτρονικό μετρητή με δυναμικό τιμολόγιο, το όφελος εικοσαετίας ανεβαίνει στις 3.910 ευρώ. 

Σχεδόν πενταπλάσιο, αφού έχουμε αφαιρέσει ακόμη και το κόστος αντικατάστασης της μπαταρίας στη δεκαετία. Ο πίνακας δείχνει τέσσερα σενάρια.

Παραδοχές: ΦΒ 800W με ετήσια παραγωγή ~1.200 kWh στην Ελλάδα. Κατανάλωση άδειου σπιτιού 150-200W (ψυγείο 40-80W, καταψύκτης 30-50W, router/modem 15-25W, αναμονή συσκευών και φορτιστές 20-40W, κυκλοφορητής θέρμανσης χειμώνα 30-80W). 

Συμβατικό τιμολόγιο 0,16 €/kWh, σταθερή τιμή / δυναμικό τιμολόγιο ~0,05 €/kWh μεσημέρι, ~0,26 €/kWh βράδυ (στοιχεία προημερήσιας ΑΔΜΗΕ και πρόγραμμα myHome Dynamic ΔΕΗ, Μάιος 2026). 

Το δυναμικό τιμολόγιο απαιτεί υποχρεωτικά ηλεκτρονικό/έξυπνο μετρητή, γι’ αυτό τα δύο σχετικά σενάρια προϋποθέτουν αντικατάσταση του υφιστάμενου μετρητή. Νέες ώρες αιχμής ΡΑΑΕΥ 2026: 17:00-22:00 χειμώνα. 

Στα σενάρια με μπαταρία αφαιρείται κόστος αντικατάστασης στα 10-12 έτη (~400€). Όλες οι τιμές υπολογισμένες με ΦΠΑ 0% (Οδηγία ΕΕ 2022/542).

 Πρέπει να ληφθεί υπόψιν ότι ο μετρητής θα αντικατασταθεί με ηλεκτρονικό σε κάθε περίπτωση στα πλαίσια αντικατάστασης μετρητών από τον ΔΕΔΔΗΕ σε βάθος χρόνου.

Για τα μεγάλα φωτοβολταϊκά της χώρας, η ίδια μικρή μπαταρία λειτουργεί σαν κατανεμημένος σύμμαχος. Όταν φορτίζει το μεσημέρι, απορροφάει ένα μικρό κομμάτι από την υπερπαραγωγή που σήμερα πιέζει τις χονδρικές τιμές κάτω από το μηδέν. Δεν είναι μαγική λύση από μόνη της, αλλά πολλαπλασιαζόμενη επί χιλιάδες νοικοκυριά γίνεται κρίσιμη. 

Μέχρι η Ελλάδα να αποκτήσει mega-μπαταρίες για να σώσει την παραγωγή των μεγάλων ΦΒ, αλλά και να μειώσει το κόστος της ενέργειας αφήνει χιλιάδες πολίτες να το κάνουν με δικά τους κεφάλαια και τους δίνει και ένα κίνητρο επιπλέον.

Για το δίκτυο, η μπαταρία είναι αυτή που κάνει χρήσιμα τα νέα δυναμικά τιμολόγια τα «πορτοκαλί» που ξεκίνησαν τον Απρίλιο 2026. 

Στα δυναμικά, η κιλοβατώρα μπορεί να πέσει στα 5 cent το μεσημέρι και να ανέβει στα 25-26 το βράδυ. Όμως, όπως παραδέχθηκε δημόσια και η ίδια η ΡΑΑΕΥ, αυτά συμφέρουν μόνο όσους μπορούν να μετατοπίσουν την κατανάλωσή τους κατόχους ηλεκτρικών οχημάτων ή σπίτια με ευέλικτες ενεργοβόρες συσκευές. 

Για το μέσο νοικοκυριό, με ανελαστικά ωράρια μαγειρέματος και θέρμανσης, ένα δυναμικό τιμολόγιο χωρίς μπαταρία μπορεί και να βγάλει χαμένο όπως δείχνει και ο πίνακας. 

Με μπαταρία, αλλάζει τα πάντα: φορτίζει αυτόματα φθηνά μεσημέρι, εκφορτίζει ακριβά το βράδυ, μετατοπίζει την κατανάλωση χωρίς ο πολίτης να αλλάξει τις συνήθειές του. 

Πολλαπλασιάστε το επί χιλιάδες νοικοκυριά και έχουμε εκτόνωση των βραδινών αιχμών και λιγότερη χρήση ορυκτών δηλαδή ακριβώς αυτό που χρειάζεται το σύστημα.

Η πρόταση του Συλλόγου ΕΠΑΦΗ προς το ΥΠΕΝ

Με βάση όλα τα παραπάνω, η θέση μας είναι μία: η Υπουργική Απόφαση να ορίσει το ΦΒ μπαλκονιού όχι ως μεμονωμένο πάνελ, αλλά ως ενιαίο σύστημα αυτοκατανάλωσης, ΦΒ έως 800W μαζί με μικρο-αποθήκευση, ηλεκτρονικό μετρητή και πρόσβαση σε δυναμικό τιμολόγιο. Δεν προτείνουμε απαγόρευση των απλών kit, προτείνουμε να μη γίνει αυτό ο ορισμός του μέτρου.

Η εφαρμογή χρειάζεται ένα συγκεκριμένο εργαλείο. Προτείνουμε μια απλή ψηφιακή πλατφόρμα ΥΠΕΝ–ΔΕΔΔΗΕ, κατά το πρότυπο του gov.gr, όπου ο πολίτης θα υποβάλλει σε ένα βήμα ΑΦΜ, αριθμό παροχής και πιστοποιητικό συμμόρφωσης του kit του, με αποδοχή μόνο πιστοποιημένων προϊόντων, ώστε να αποκλειστούν συσκευές αγνώστου προέλευσης που είναι έτοιμα να φτάσουν ανεξέλεγκτα στα ελληνικά μπαλκόνια. 

Η υποβολή θα επιτρέπει νόμιμη λειτουργία από την ίδια ημέρα και θα ενεργοποιεί δεσμευτική προθεσμία έξι μηνών για αντικατάσταση του υφιστάμενου μετρητή με ηλεκτρονικό από τον ΔΕΔΔΗΕ. 

Επιπλέον το παράλληλο όφελος θα είναι ότι δημιουργείται πραγματικό μητρώο εγκατεστημένης ισχύος ΦΒ μπαλκονιού, εργαλείο απαραίτητο για σοβαρό σχεδιασμό δικτύου από ΔΕΔΔΗΕ και ΑΔΜΗΕ.

Παράλληλα προτείνουμε εφαρμογή μηδενικού ΦΠΑ στο ενιαίο πακέτο ΦΒ + μπαταρίας. Η Οδηγία (ΕΕ) 2022/542 επιτρέπει ρητά μηδενικό συντελεστή στα οικιακά ηλιακά συστήματα έως τον Μάρτιο του 2027.

Γερμανία και Ολλανδία τον εφαρμόζουν ήδη. Δεν πρόκειται για επιδότηση που βαραίνει τον προϋπολογισμό, παρά για ένα εργαλείο που ήδη επιτρέπεται από την ευρωπαϊκή νομοθεσία και που μπορεί να ρίξει την απόσβεση της ολοκληρωμένης λύσης κάτω από τα 5 χρόνια εκεί όπου το νοικοκυριό αποφασίζει.

Τέλος, θα θέλαμε να ανοίξει ο διάλογος για ένα ευρύτερο βήμα. Στην ευρωπαϊκή αγορά υπάρχουν ήδη plug-and-play οικιακά συστήματα 5-7 kWh από πολλούς κατασκευαστές που φορτίζουν τόσο από φωτοβολταϊκό όσο και απευθείας από το δίκτυο μέσω τυπικού ρευματολήπτη, με προγραμματισμένη λειτουργία σε ώρες χαμηλών τιμών.

 Στην Ελλάδα η οικιακή μπαταρία αναγνωρίζεται μόνο ως βοηθητικός εξοπλισμός ΦΒ. Λείπει λοιπόν ένα σαφές πλαίσιο για αυτοτελή χρήση με grid-charging. 

Είναι ίσως η πιο κομψή λύση για τις περικοπές ΑΠΕ: ο πολίτης μετατρέπεται σε ενεργό μέρος του δικτύου με δικά του κεφάλαια και χωρίς δημόσια επιβάρυνση και με μεγάλο όφελος για τον ίδιο τον καταναλωτή ταυτόχρονα.

Δεν θέλουμε ένα ακόμη μέτρο που θα ανακοινωθεί με χαμόγελα και θα ξεχαστεί σε δύο χρόνια ή ακόμη χειρότερα θα επιβαρύνει το δίκτυο τις ώρες αιχμής και θα έχει μικρό όφελος για τον καταναλωτή.

 Θέλουμε ένα μέτρο που θα δουλέψει για τον πολίτη που το πληρώνει, για τα φωτοβολταϊκά που χρειάζονται απορρόφηση, και για το δίκτυο που πιέζεται. 

Η μπαταρία είναι ο κρίκος που λείπει. Είμαστε στη διάθεση του Υπουργείου για κάθε διευκρίνιση και τεχνική συνεργασία.

Γιατί η ΕΠΑΦΗ δεν ιδρύθηκε για να καταγγέλλει τα προβλήματα.

Ιδρύθηκε για να τα λύνει.