Σε μία κομβικής σημασίας απόφαση που αντανακλά τις αυξανόμενες γεωπολιτικές απειλές και την ανάγκη ενίσχυσης της συλλογικής ασφάλειας, οι ηγέτες του ΝΑΤΟ συμφώνησαν χθες στη Σύνοδο Κορυφής της Χάγης να δεσμεύσουν τις χώρες τους για επενδύσεις ύψους 5% του ΑΕΠ σε βασικές αμυντικές ανάγκες και συναφείς δαπάνες ασφαλείας μέχρι το 2035.
Η απόφαση αυτή, η οποία εντάσσεται στο πλαίσιο του Άρθρου 3 της Συνθήκης της Ουάσιγκτον, αντανακλά την κοινή πεποίθηση των Συμμάχων ότι η διαρκής απειλή της Ρωσίας και η συνεχιζόμενη πρόκληση της τρομοκρατίας απαιτούν μια σταθερή και μακροπρόθεσμη στρατηγική ενίσχυσης των δυνατοτήτων τους.
Η δέσμευση για το 5% κατανέμεται σε δύο βασικούς πυλώνες.
- Πρώτον, τουλάχιστον το 3,5% του ΑΕΠ κάθε χώρας θα πρέπει να διατίθεται σε παραδοσιακές αμυντικές δαπάνες, με στόχο την κάλυψη των βασικών στρατιωτικών αναγκών και την επίτευξη των Στόχων Δυνατότητας του ΝΑΤΟ.
- Δεύτερον, έως και το 1,5% του ΑΕΠ θα επενδύεται σε τομείς όπως η προστασία κρίσιμων υποδομών, η κυβερνοάμυνα, η πολιτική ανθεκτικότητα, η τεχνολογική καινοτομία και η ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανικής βάσης των Συμμάχων.
Η πρόοδος κάθε χώρας θα παρακολουθείται με την υποβολή ετήσιων σχεδίων, ενώ το 2029 προβλέπεται επανεξέταση της κατανομής και της στρατηγικής ισορροπίας αυτών των δαπανών.
Μπορεί η Ελλάδα να φτάσει το 5%;
Πόσο εύκολο είναι όμως η Ελλάδα αλλά και οι άλλες χώρες να φτάσουν το 5% χωρίς να κινδυνεύει η δημοσιονομική τους σταθερότητα;
Όπως αναφέρουν στο BD έμπειροι τεχνοκράτες επί των θεμάτων άμυνας και ασφάλειας, η Ελλάδα μπορεί να το καλύψει, άλλες χώρες με μεγάλες οικονομίες μπορεί να δυσκολευτούν. Ενώ επισημαίνουν ότι μπορεί πολύ πιθανόν να συμψηφιστούν και οι ευρωπαϊκές δαπάνες οπότε θα μπορούμε να το φτάσουμε, όπως είπαν χαρακτηριστικά, «η Ελλάδα είναι ήδη σε ρυθμούς αύξησης των εξοπλισμών της».
Όπως αναφέρει το think tank Atlantic Council η Ελλάδα το 2024 διέθεσε το 3,08%. Μόνο τέσσερις σύμμαχοι του ΝΑΤΟ έχουν δαπανήσει μεγαλύτερο μέρος του ΑΕΠ τους για στρατιωτικούς εξοπλισμούς από την Ελλάδα. Εκτός από τις ΗΠΑ, μόνο η Πολωνία, η Λετονία και η Εσθονία ξεπερνούν την Ελλάδα, χώρες οι οποίες αύξησαν τις αμυντικές τους δαπάνες με αφορμή τη ρωσική επιθετικότητα τα τελευταία χρόνια.
Μάλιστα όπως δήλωσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης: «Αυτή τη στιγμή σχεδιάζουμε να δαπανήσουμε τα επόμενα 12 χρόνια πάνω από 25 δισ. ευρώ. Θα ξεπεράσουμε λοιπόν το όριο, αλλά ο στόχος της Συμμαχίας είναι να υπάρχει ίση κατανομή του βάρους και να μην υπάρχουν διαφορές. Αυτός ο στόχος πρέπει να είναι δεσμευτικός και να είναι δεσμευτικός για όλα τα 32 μέλη της Συμμαχίας».
Το εξοπλιστικό της Ελλάδας των 25 δισ.
Το νέο εξοπλιστικό πρόγραμμα της Ελλάδας περιλαμβάνει μια σειρά από σημαντικές αμυντικές επενδύσεις σε όλους τους κλάδους των Ενόπλων Δυνάμεων, με στόχο την ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος και της διαλειτουργικότητας.
Αντιαεροπορική Άμυνα
Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» αποτελεί το νέο πολυεπίπεδο σύστημα αεράμυνας, εμπνευσμένο από το ισραηλινό μοντέλο. Θα καλύπτει πέντε επίπεδα άμυνας, ενώ η ανάπτυξή του θα γίνει με διεθνείς συνεργασίες, ξεπερνώντας τα 2 δισ. ευρώ.
Πολεμική Αεροπορία
Η Ελλάδα προχωρά στην απόκτηση 20+20 μαχητικών F-35A με παράδοση από το 2028, ενώ συνεχίζεται η αναβάθμιση των F-16 στο επίπεδο Viper. Στόχος, ένας ομοιογενής στόλος 120 μαχητικών. Επίσης έχει αγοράσει 24 Rafale.
Πολεμικό Ναυτικό
Αποκτώνται νέοι πύραυλοι Exocet MM-40 Block 3C και τέταρτη φρεγάτα Belharra με πυραύλους SCALP NAVAL. Προβλέπεται επίσης η αναβάθμιση των φρεγατών MEKO, η απόκτηση τεσσάρων νέων υποβρυχίων και η συμμετοχή σε διεθνή ναυτικά προγράμματα.
Στρατός Ξηράς
Εκσυγχρονίζονται άρματα και οχήματα, ενώ προχωρά η αγορά 36 πυραυλικών συστημάτων PULS και καμικάζι drones Switchblade. Υπάρχουν και προτάσεις για αναβάθμιση ή αντικατάσταση των MLRS M270.
Νέες Τεχνολογίες
Προωθείται η ανάπτυξη μη επανδρωμένων οχημάτων (UAVs/UGVs), δορυφορικών και επικοινωνιακών συστημάτων, καθώς και η ενίσχυση των ικανοτήτων ηλεκτρονικού πολέμου.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
