Στον καθοριστικό ρόλο της τεχνολογίας στη διαμόρφωση του μέλλοντος του πολιτισμού, της εκπαίδευσης και της κοινωνικής συνοχής αναφέρθηκε η Σοφία Κουνενάκη Εφραίμογλου, κατά την τοποθέτησή της στο συνέδριο Most Powerful Women Summit, που πραγματοποιήθηκε στο Κέντρο Πολιτισμού «Ελληνικός Κόσμος».
Η πρόεδρος του Κέντρου Πολιτισμού «Ελληνικός Κόσμος», Α' αντιπρόεδρος του ΕΒΕΑ, πρόεδρος του Ομίλου Lavipharm και Α' αντιπρόεδρος της Ε.ΕΝ.Ε., υπογράμμισε ότι οι τεχνολογικές εξελίξεις δεν αλλάζουν μόνο τα εργαλεία της καθημερινότητας, αλλά μετασχηματίζουν συνολικά τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται τη γνώση, την επικοινωνία και την εμπειρία.
Όπως σημείωσε, η τεχνητή νοημοσύνη, οι immersive τεχνολογίες και οι ψηφιακές πλατφόρμες δημιουργούν ένα νέο περιβάλλον, όπου το κοινό — και ιδιαίτερα οι νεότερες γενιές — δεν αρκείται πλέον στην παθητική κατανάλωση πληροφορίας, αλλά αναζητά συμμετοχή, αλληλεπίδραση και προσωποποιημένες εμπειρίες.
Στο πλαίσιο αυτό, η κ. Κουνενάκη Εφραίμογλου ανέδειξε τη στρατηγική του Ιδρύματος Μείζονος Ελληνισμού να επενδύει στην τεχνολογία ως εργαλείο εκπαίδευσης και πολιτιστικής σύνδεσης.
Ειδική αναφορά έκανε στη «Θόλο», το σύστημα Εικονικής Πραγματικότητας του Ιδρύματος, το οποίο αποτέλεσε — όπως τόνισε — ένα πρωτοποριακό παράδειγμα αξιοποίησης της τεχνολογίας για τη δημιουργία βιωματικών εμπειριών πολιτισμού και ιστορίας.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι το επόμενο διάστημα το Ίδρυμα προχωρά σε μεγάλη ψηφιακή έκθεση στις Ηνωμένες Πολιτείες, σε συνεργασία με τη Γενική Γραμματεία Απόδημου Ελληνισμού και Δημόσιας Διπλωματίας.
Στόχος είναι η ανάδειξη της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς μέσα από immersive και διαδραστικές εφαρμογές.
Μέσα από τη νέα αυτή πρωτοβουλία, το διεθνές κοινό θα μπορεί να γνωρίσει εμβληματικά στοιχεία του ελληνικού πολιτισμού, όπως η Ακρόπολη, οι Δελφοί και η ιστορία των Ολυμπιακών Αγώνων.
Η ίδια πρόσθεσε: «Το σημαντικό είναι ότι αυτή η πρωτοβουλία δεν περιορίζεται μόνο στις Ηνωμένες Πολιτείες. Στόχος είναι η συνέχισή της και σε άλλες χώρες, ώστε ο ελληνικός πολιτισμός να αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη διεθνή παρουσία, αλλά και να ενισχυθεί η σύνδεση της ομογένειας με τη γλώσσα, την ιστορία και την πολιτιστική της ταυτότητα.
Γιατί τελικά η τεχνολογία δεν λειτουργεί μόνο ως εργαλείο προβολής· μπορεί να λειτουργήσει και ως γέφυρα μνήμης, εκπαίδευσης και πολιτιστικής συνέχειας για τον ελληνισμό σε ολόκληρο τον κόσμο.»
Σήμερα, οι προσδοκίες του κοινού έχουν αλλάξει ριζικά. Οι νεότερες γενιές αναζητούν συμμετοχή, αλληλεπίδραση και προσωποποιημένες εμπειρίες. «Ένας οργανισμός πολιτισμού δεν μπορεί να λειτουργεί στατικά», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Ηγεσία με ενσυναίσθηση και κοινωνική συνοχή
Στο δεύτερο μέρος της παρέμβασής της, η κ. Κουνενάκη Εφραίμογλου αναφέρθηκε στην έντονη κοινωνική κόπωση που προκαλεί η διαρκής αβεβαιότητα των τελευταίων ετών — από την πανδημία και τον πόλεμο στην Ευρώπη έως την ενεργειακή κρίση και τις ταχύτατες τεχνολογικές ανατροπές.
Όπως υποστήριξε, η σύγχρονη ηγεσία καλείται να οικοδομήσει σχέσεις εμπιστοσύνης και ασφάλειας μέσα από τρεις βασικούς πυλώνες: τη συνέπεια και τη θεσμική αξιοπιστία, την ειλικρίνεια απέναντι στις δυσκολίες και την ενσυναίσθηση με έμφαση στη συμπερίληψη.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις προκλήσεις που συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν οι γυναίκες στην αγορά εργασίας και στη συμμετοχή τους στη λήψη αποφάσεων, τονίζοντας ότι οι έμφυλες ανισότητες παραμένουν ισχυρές, παρά τις κοινωνικές και τεχνολογικές εξελίξεις.
Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε και στη δημιουργία του Οργανισμού Γυναικείας Επιχειρηματικότητας και Ηγεσίας (ΟΓΕΗ), που συγκροτήθηκε μέσα από τη συνεργασία κορυφαίων επιχειρηματικών και θεσμικών φορέων, μεταξύ των οποίων το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών, η Ελληνική Ένωση Επιχειρηματιών και ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων Λιανικής Πωλήσεως Ελλάδος.
«Το ζητούμενο της σύγχρονης ηγεσίας δεν είναι απλώς η διαχείριση της αβεβαιότητας, αλλά η δημιουργία συνθηκών εμπιστοσύνης, συμμετοχής και προοπτικής μέσα σε αυτήν», κατέληξε η Σοφία Κουνενάκη Εφραίμογλου.
Αναφερόμενη στην ενσυναίσθηση και τη συμπερίληψη, υπογράμμισε ότι «η ασφάλεια δεν είναι μόνο οικονομική. Είναι και ψυχολογική και κοινωνική.
Και εδώ είναι αναγκαίο να αναγνωρίσουμε ότι η αβεβαιότητα δεν επηρεάζει όλες τις κοινωνικές ομάδες με τον ίδιο τρόπο. Υπάρχουν ομάδες που βιώνουν μεγαλύτερη πίεση, μεγαλύτερη επισφάλεια και συχνά μεγαλύτερο βάρος προσαρμογής στις συνεχείς αλλαγές.»
Οι γυναίκες, όπως σημείωσε, συγκαταλέγονται στις ομάδες που επηρεάζονται πιο έντονα από αυτή τη συσσωρευμένη αβεβαιότητα — κάτι που έχει διαπιστώσει μέσα από τη συμμετοχή της σε θεσμικούς φορείς όπως το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών και η Ένωση Ελλήνων Επιχειρηματιών.
Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το gender pay gap στην Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει περίπου στο 11%, ενώ το gender employment gap διαμορφώθηκε το 2024 στο 10%, γεγονός που δείχνει ότι οι γυναίκες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν μεγαλύτερα εμπόδια στην αγορά εργασίας.
Παράλληλα, οι σύγχρονες κοινωνικές και τεχνολογικές μεταβολές εξακολουθούν να επηρεάζονται από βαθιά ριζωμένες έμφυλες ανισότητες και στερεότυπα. Σύμφωνα με την έρευνα CARE Survey 2024 του European Institute for Gender Equality (EIGE), περισσότεροι από τους μισούς νέους άνδρες στην Ευρώπη — το 51% — και το 44% των γυναικών θεωρούν ότι οι γυναίκες θα πρέπει περισσότερο από τους άνδρες να επιλέγουν ευέλικτες μορφές εργασίας, προκειμένου να ανταποκρίνονται στις οικογενειακές υποχρεώσεις.
Αυτό σημαίνει ότι οι γυναίκες συνεχίζουν να επωμίζονται δυσανάλογα μεγάλο μέρος της άτυπης φροντίδας και της καθημερινής οργάνωσης του νοικοκυριού. Είναι χαρακτηριστικό ότι μία στις πέντε γυναίκες που παρέχουν φροντίδα δηλώνει δυσκολία στην ισορροπία ανάμεσα στην εργασία και τις οικογενειακές υποχρεώσεις.
Ακριβώς γι' αυτόν τον λόγο, όπως κατέληξε η ίδια, δημιουργήθηκε πρόσφατα και ο Οργανισμός Γυναικείας Επιχειρηματικότητας και Ηγεσίας, με στόχο — όπως ανέφερε — «τη δημιουργία συνθηκών εμπιστοσύνης, συμμετοχής και προοπτικής μέσα στην αβεβαιότητα, καθώς και την ικανότητα να αναγνωρίζει τις διαφορετικές ανάγκες των ανθρώπων και να επενδύει σε πολιτικές που ενισχύουν ουσιαστικά τη συνοχή και την ανθεκτικότητα της κοινωνίας.»