Ο Βέλγος πρωθυπουργός Μπαρτ ντε Βέβερ κάλεσε σε θεσμική μεταρρύθμιση της διακυβέρνησης της περιφέρειας των Βρυξελλών, η οποία παραμένει χωρίς πλήρως λειτουργική εκτελεστική εξουσία για περισσότερες από 600 ημέρες. Ο ίδιος χαρακτήρισε την κατάσταση αυτή «ακατανόητη» για τον υπόλοιπο κόσμο.
«Αυτό βλάπτει τη φήμη της χώρας μας», δήλωσε ο Φλαμανδός συντηρητικός πρωθυπουργός σε συνέντευξη που μεταδόθηκε από το γαλλόφωνο ραδιοφωνικό δίκτυο RTBF. Ο Μπαρτ ντε Βέβερ τόνισε ότι η ανάγκη για θεσμική μεταρρύθμιση είναι πλέον επιτακτική.
«Οπουδήποτε πηγαίνω στον κόσμο, στην Ευρώπη, όλοι με ρωτούν γι' αυτό και με ρωτάνε: “Τι στο διάολο συμβαίνει;”», ανέφερε, μιλώντας στα γαλλικά. «Η θεσμική μεταρρύθμιση είναι απαραίτητη, αυτό είναι απολύτως ξεκάθαρο», συμπλήρωσε.
Πολιτική και οικονομική κρίση στις Βρυξέλλες
Η περιφέρεια των Βρυξελλών-Πρωτευούσης, μία από τις τρεις περιφέρειες του Βελγίου με πληθυσμό 1,2 εκατομμύρια κατοίκους, βρίσκεται αντιμέτωπη με μια παρατεταμένη πολιτική και οικονομική κρίση, που έχει καταρρίψει κάθε ρεκόρ διάρκειας.
Από τις εκλογές του Ιουνίου 2024, δεν έχει καταστεί δυνατός ο σχηματισμός πλειοψηφίας λόγω πολιτικού κατακερματισμού, βέτο ή όρων που θέτουν ορισμένα κόμματα, μεταξύ των οποίων το Σοσιαλιστικό Κόμμα (PS) και το Μεταρρυθμιστικό Κίνημα (MR, γαλλόφωνοι φιλελεύθεροι).
Θεσμικές δυσκολίες και οικονομικές συνέπειες
Η κατάσταση περιπλέκεται περαιτέρω από το ιδιαίτερο θεσμικό καθεστώς της περιφέρειας. Στην δίγλωσση αυτή περιοχή, η τοπική Βουλή των 89 εδρών χωρίζεται σε δύο γλωσσικές ομάδες, τη γαλλόφωνη (72) και την ολλανδόφωνη (17), οι οποίες πρέπει πρώτα να σχηματίσουν τη δική τους πλειοψηφία πριν αναζητηθεί συνολικός συμβιβασμός.
«Προσπαθήστε να εξηγήσετε σε έναν ξένο την πολιτική κατάσταση στις Βρυξέλλες και θα σας κοιτάξει σαν να είστε τελείως τρελός», σχολίασε αστειευόμενος ο πρωθυπουργός.
Η παρατεταμένη ακυβερνησία έχει αφήσει την περιφέρεια χωρίς δημοσιονομική κατεύθυνση, παρά τα υψηλά χρέη της. Πολλά επενδυτικά έργα έχουν παγώσει, ενώ το πάγωμα των επιδοτήσεων απειλεί σημαντικό μέρος του μη κερδοσκοπικού και πολιτιστικού τομέα.
Νομοθετικά όρια και ομοσπονδιακή ευθύνη
Ο Μπαρτ ντε Βέβερ υπενθύμισε ότι το καθεστώς της περιφέρειας διέπεται από νόμο του 1989, ο οποίος δεν επιτρέπει στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση να την θέσει υπό εποπτεία για τη διαχείριση των οικονομικών της.
«Αν ίσχυε αυτό, θα το είχα ήδη κάνει», δήλωσε, προσθέτοντας: «Αν σκορπάμε χρήματα εδώ (σ.σ. στις Βρυξέλλες), εγώ είμαι αυτός που θα πρέπει να το εξηγήσω αυτό στην Ευρώπη. Κάθε προσπάθεια που δεν καταβάλλουν, οι άλλες περιφέρειες και η ομοσπονδιακή κυβέρνηση πρέπει να την αντισταθμίσουν».
Το Βέλγιο, αν και συνηθισμένο σε μακρές πολιτικές διαπραγματεύσεις, είχε παραμείνει το 2010-2011 για 541 ημέρες χωρίς πλήρως λειτουργική ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Ωστόσο, το σημερινό αδιέξοδο σε επίπεδο ομόσπονδης οντότητας θεωρείται πρωτοφανές.