Οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ εξαπέλυσαν χθες Κυριακή εκτεταμένες επιθέσεις εναντίον εκατοντάδων στόχων στο Ιράν, ενώ ο ισραηλινός στρατός προχώρησε σε ευρείας κλίμακας βομβαρδισμούς στον Λίβανο κατά της Χεζμπολά. Οι επιχειρήσεις αυτές πραγματοποιήθηκαν καθώς ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δεσμεύτηκε να «εκδικηθεί» τους πρώτους θανάτους αμερικανών στρατιωτών, γεγονός που εντείνει την ανησυχία για κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή.
Η Τεχεράνη απάντησε με αντίποινα, πλήττοντας κράτη του Κόλπου, μία ημέρα μετά τον θάνατο του ιρανού ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ. Ο πρόεδρος Τραμπ, σε μήνυμά του προς τους ιρανούς πολίτες, δήλωσε πως «η Αμερική είναι μαζί σας» και προανήγγειλε ότι οι στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον της Τεχεράνης θα διαρκέσουν «τέσσερις ή πέντε εβδομάδες».
Επιχειρήσεις μεγάλης κλίμακας
Ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε ότι συνεχίζει για τρίτη ημέρα τους βομβαρδισμούς «μεγάλης κλίμακας» εναντίον του «ιρανικού τρομοκρατικού καθεστώτος» στην «καρδιά της Τεχεράνης». Το ιρανικό πρακτορείο Tasnim μετέδωσε ότι εκρήξεις ακούστηκαν σε διάφορες περιοχές της ιρανικής πρωτεύουσας.
Παράλληλα, το Τελ Αβίβ επιβεβαίωσε πλήγματα σε «στόχους της τρομοκρατικής οργάνωσης Χεζμπολά» σε όλο τον Λίβανο, ως απάντηση σε πυρά του σιιτικού κινήματος κατά της ισραηλινής επικράτειας. Το Πεντάγωνο γνωστοποίησε ότι «κατέστρεψε» το αρχηγείο των Φρουρών της Επανάστασης, ενώ η CENTCOM ανέφερε ότι πάνω από «1.000 στόχοι» επλήγησαν στο Ιράν μέσα σε 24 ώρες.
Διεθνείς αντιδράσεις και ανησυχίες
Οι Ηνωμένες Πολιτείες και τα αραβικά κράτη-σύμμαχοί τους καταδίκασαν τα ιρανικά αντίποινα, ενώ οι ηγέτες της Γερμανίας, της Γαλλίας και της Βρετανίας εξέφρασαν ετοιμότητα για «αναλογικές ενέργειες» προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι ιρανικές επιθέσεις. Ο βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ επιβεβαίωσε ότι οι ΗΠΑ χρησιμοποιούν βρετανικές στρατιωτικές βάσεις για τις επιχειρήσεις, διευκρινίζοντας όμως πως το Λονδίνο «δεν θα συμμετάσχει» στις επιθέσεις κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Η είδηση του θανάτου του Χαμενεΐ, ο οποίος κυβέρνησε το Ιράν για σχεδόν 37 χρόνια, προκάλεσε μαζικές συγκεντρώσεις στην Τεχεράνη με συνθήματα «θάνατος στην Αμερική» και «θάνατος στο Ισραήλ». Παράλληλα, καταγράφηκαν και μεμονωμένες εκδηλώσεις χαράς, σύμφωνα με πηγές του Γαλλικού Πρακτορείου.
Κλιμάκωση σε όλη τη Μέση Ανατολή
Οι εχθροπραξίες εξαπλώνονται σε ολόκληρη την περιοχή. Εκρήξεις αναφέρθηκαν σε Ντουμπάι, Ντόχα, Μανάμα και Ριάντ, ενώ τρία εμπορικά πλοία δέχθηκαν επιθέσεις στα ανοικτά των ΗΑΕ και του Ομάν. Οι αρχές των ΗΑΕ κάλεσαν την Τεχεράνη να «επιστρέψει στη λογική», καθώς οι απώλειες αυξάνονται.
Στο Ισραήλ, οι επιθέσεις προκάλεσαν δεκάδες θύματα και σημαντικές ζημιές, ενώ στην Ιορδανία και το Ιράκ σημειώθηκαν επεισόδια και αναχαίτιση ιρανικών πυραύλων. Στο Πακιστάν, τουλάχιστον 17 άνθρωποι σκοτώθηκαν σε διαδηλώσεις μετά τον θάνατο του ιρανού ανώτατου ηγέτη.
Δηλώσεις και απώλειες
Ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου ανακοίνωσε ότι η χώρα του κινητοποιεί «όλη τη δύναμή της», ενώ ο πρόεδρος Τραμπ υποστήριξε πως «48 ηγέτες» του Ιράν σκοτώθηκαν και εννέα πλοία του ιρανικού ναυτικού «βυθίστηκαν». Η CENTCOM επιβεβαίωσε τον θάνατο τριών αμερικανών στρατιωτικών και τον σοβαρό τραυματισμό πέντε ακόμη.
Ο ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν χαρακτήρισε «νόμιμο δικαίωμα» της χώρας την εκδίκηση για τη δολοφονία του ανώτατου ηγέτη, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε ότι το Ιράν δεν θέτει «κανένα όριο» στην άμυνά του. Οι εξελίξεις αυτές έχουν προκαλέσει διεθνή ανησυχία για περαιτέρω αποσταθεροποίηση στην περιοχή.