Η Eurelectric παρουσίασε στο Ελσίνκι ένα νέο μοντέλο οργάνωσης της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, με στόχο την επιτάχυνση του εξηλεκτρισμού της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Η πρωτοβουλία έρχεται σε μια περίοδο αυξανόμενων προκλήσεων για τον βιομηχανικό τομέα, καθώς οι διακυμάνσεις στις τιμές ενέργειας, ο παγκόσμιος ανταγωνισμός και η απανθρακοποίηση μεταβάλλουν ριζικά το επιχειρηματικό περιβάλλον.
Σύμφωνα με τη μελέτη της Eurelectric, «οι βιομηχανίες της Ευρώπης βρίσκονται υπό αυξανόμενη πίεση». Η ηλεκτροκίνηση αναδεικνύεται ως λύση για το μέλλον, προσφέροντας ενεργειακή ασφάλεια, μείωση εκπομπών και σταθερότερα μακροπρόθεσμα κόστη. Παρά την πρόοδο, ωστόσο, ο ρυθμός εξηλεκτρισμού της βιομηχανίας παραμένει χαμηλός, καθώς το 2024 αυξήθηκε μόλις κατά μία ποσοστιαία μονάδα, παρά το γεγονός ότι το ενεργειακό μείγμα έχει ήδη απανθρακοποιηθεί κατά 72%.
Η Eurelectric, αντιπρόεδρος της οποίας είναι ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Δ.Ε.Η. Γιώργος Στάσσης, υπογραμμίζει ότι η τεχνολογία για τον εξηλεκτρισμό είναι διαθέσιμη, αλλά η εφαρμογή της εμποδίζεται από σημαντικά θεσμικά και οικονομικά εμπόδια.
Το μοντέλο «Power Couples»
Το νέο μοντέλο, με την ονομασία «Power Couples», βασίζεται στη συνεργασία μεταξύ παραγωγών και καταναλωτών ενέργειας, οι οποίοι αναλαμβάνουν συμπληρωματικούς ρόλους. Όπως αναφέρει η Eurelectric, «ο ένας εξασφαλίζει σταθερή, μακροπρόθεσμη ζήτηση που στηρίζει τις επενδύσεις στην καθαρή ενέργεια, ο άλλος προσαρμόζει την κατανάλωσή του όταν οι τιμές είναι υψηλές, ενώ ένας τρίτος συμβάλλει στην εξισορρόπηση του δικτύου».
Οι συνεργασίες αυτές υλοποιούνται μέσω εμπορικών δομών, όπως μακροπρόθεσμες συμβάσεις αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, συμβόλαια αξιοποίησης απορριπτόμενης θερμότητας, καθώς και μικτής δημόσιας-ιδιωτικής χρηματοδότησης. Με αυτόν τον τρόπο, το ρίσκο μετατρέπεται σε προβλέψιμα και χρηματοδοτήσιμα αποτελέσματα για όλους τους εταίρους.
Πρακτικά παραδείγματα και κλάδοι εφαρμογής
Η μελέτη παρουσιάζει παράδειγμα εφαρμογής του μοντέλου, συνδυάζοντας τη λειτουργία ενός data center με μια γαλακτοβιομηχανία. Η ανεξάρτητη λειτουργία των δύο μονάδων προσφέρει απόδοση επένδυσης 5,9%, ενώ ο συντονισμός μέσω του Power Couples αυξάνει την απόδοση στο 14,9%. Πάνω από το ήμισυ αυτής της αύξησης αποδίδεται στον ίδιο τον συντονισμό και όχι σε πρόσθετο εξοπλισμό.
Οι κλάδοι τροφίμων - ποτών, φαρμάκου, χημικών και χαρτοβιομηχανίας θεωρούνται οι πλέον ώριμοι για την υιοθέτηση του νέου μοντέλου. Για τις βαριές βιομηχανίες, όπως τα μέταλλα και το τσιμέντο, οι απαιτούμενες επενδύσεις μεγάλης κλίμακας και η ανωριμότητα ορισμένων τεχνολογιών παραμένουν προκλήσεις. Παράλληλα, η αύξηση του κόστους ενέργειας εντείνει τον κίνδυνο μεταφοράς παραγωγής σε τρίτες χώρες.
Όσον αφορά τα data centers, η μελέτη επισημαίνει ότι, παρόλο που αυξάνουν τη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας και τις πιέσεις στα δίκτυα, δημιουργούν νέες ευκαιρίες, κυρίως στον τομέα της ανάκτησης θερμότητας.