Η Βουλή των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ απέρριψε την Πέμπτη πρόταση που θα περιόριζε τις εξουσίες του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ όσον αφορά τη στρατιωτική δράση εναντίον του Ιράν, διατηρώντας πλήρως τη δυνατότητα του Λευκού Οίκου να αποφασίζει για στρατιωτικές επιχειρήσεις χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου.
Η απόφαση ακολούθησε την απόρριψη ανάλογης πρότασης από τη Γερουσία την προηγουμένη, επιβεβαιώνοντας την πολιτική στήριξη που απολαμβάνει ο πρόεδρος Τραμπ στο Κογκρέσο σε ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και άμυνας.
Το σχέδιο ψηφίσματος, που καταψηφίστηκε με 219 ψήφους κατά και 212 υπέρ, είχε συνεισηγητές τον ρεπουμπλικάνο Τόμας Μάσι και τον δημοκρατικό Ρο Χάνα. Στόχος του ήταν να υποχρεώσει τον πρόεδρο να εξασφαλίζει έγκριση του Κογκρέσου πριν προχωρήσει σε συνέχιση των πολεμικών επιχειρήσεων εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν.
Καθώς ο πρόεδρος Τραμπ επιδιώκει, σύμφωνα με πολιτικούς αναλυτές, να ενισχύσει την εκτελεστική εξουσία εις βάρος της νομοθετικής από τότε που επέστρεψε στον Λευκό Οίκο τον Ιανουάριο του 2025, αρκετοί δημοκρατικοί και ορισμένοι ρεπουμπλικάνοι ζητούν την επαναβεβαίωση του συνταγματικού ρόλου του Κογκρέσου ως του μοναδικού θεσμού που μπορεί να κηρύξει πόλεμο.
«Οι ρεπουμπλικάνοι είχαν την ευκαιρία να κάνουν κάτι που θα ήταν άκρως δημοφιλές: να πουν όχι στον πόλεμο του Τραμπ», δήλωσε ο επικεφαλής της δημοκρατικής μειοψηφίας στη Γερουσία, Τσακ Σούμερ, σε ομιλία του στην κάτω Βουλή.
Η συνταγματική διάσταση και οι αντιπαραθέσεις
Αν και τυπικά μόνο το Κογκρέσο έχει την εξουσία να κηρύσσει πόλεμο, ο νόμος του 1973 επιτρέπει στον εκάστοτε πρόεδρο να διατάσσει περιορισμένης έκτασης στρατιωτικές επιχειρήσεις σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης που σχετίζονται με επίθεση ή απειλή εναντίον των Ηνωμένων Πολιτειών.
Το προτεινόμενο ψήφισμα απαιτούσε ο πρόεδρος Τραμπ να μην εμπλέξει τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις σε επιχειρήσεις στο Ιράν χωρίς την «άδεια» του Κογκρέσου. Ωστόσο, η πρόταση απορρίφθηκε, με τον πρόεδρο της Βουλής, Μάικ Τζόνσον, να χαρακτηρίζει την πρωτοβουλία «φρικτή» και «επικίνδυνη», υποστηρίζοντας ότι «θα έδινε εξουσία στους εχθρούς μας».
Ο συνεισηγητής του κειμένου, Τόμας Μάσι, υπογράμμισε ότι το ψήφισμα είχε στόχο να επαναβεβαιώσει τον ρόλο του Κογκρέσου, όπως προβλέπεται από το Σύνταγμα. «Στο Σύνταγμά μας, την εξουσία όσον αφορά την κήρυξη πολέμου έχει αποκλειστικά το Κογκρέσο», ανέφερε, προσθέτοντας πως αυτό πρέπει να διασφαλίζει ότι οι στρατιωτικοί έχουν σαφή αποστολή και μπορούν να επιστρέψουν στα σπίτια τους μετά την ολοκλήρωσή της.
Ακόμη και αν το ψήφισμα είχε εγκριθεί, θεωρείται βέβαιο ότι θα είχε μπλοκαριστεί από το προεδρικό βέτο, το οποίο θα μπορούσε να ξεπεραστεί μόνο με πλειοψηφία δύο τρίτων στο Κογκρέσο.