Η κρίση στο Ιράν διαμορφώνει ένα περίπλοκο σκηνικό στις παγκόσμιες αγορές ενέργειας και ναυτιλίας, με τα ναύλα των τάνκερ να εκτοξεύονται και τις μεγάλες δυνάμεις –ΗΠΑ, Κίνα και Ρωσία– να καθορίζουν νέες ισορροπίες. Η ενέργεια έχει μετατραπεί σε αντικείμενο διεθνούς «δημοπρασίας», καθώς οι χώρες ανταγωνίζονται για την εξασφάλιση προμηθειών.
«Βλέπουμε πως η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ έχει ήδη αφαιρέσει το ένα πέμπτο του φυσικού αερίου από την αγορά. Υπάρχει προσπάθεια να αναπληρωθεί από άλλες αγορές, αλλά οι περισσότερες δεν είναι έτοιμες», ανέφερε ο διευθύνων σύμβουλος της Mediterranean Gas SA, Βασίλης Πετκίδης, στο 1ο Φόρουμ Ενέργειας Βαλκανίων και Ανατολικής Μεσογείου, που διοργάνωσε στη Θεσσαλονίκη η UPoilTankers & Trading LLC, υπό την αιγίδα του Ελληνο-ισραηλινού Επιμελητηρίου Εμπορίου.
Ο κ. Πετκίδης εξήγησε ότι, αν και υπάρχει διαθέσιμο LNG στις ΗΠΑ, η έλλειψη υποδομών υγροποίησης περιορίζει τις εξαγωγές. «Αυτή η ζήτηση δημιουργεί πεδίο ανταγωνισμού. Ποιος θα πρωτοπάρει αυτό το αέριο; Έχουμε μια δημοπρασία παγκοσμίως, με αντικείμενο το ποιος θα δώσει τα πιο πολλά για να εξασφαλίσει την ενέργεια» σημείωσε χαρακτηριστικά.
Η αμερικανική «βαλβίδα εκτόνωσης» και οι επιπτώσεις στα ναύλα
Η Κίνα έχει παγώσει τις εξαγωγές καυσίμων για να προστατεύσει τα εγχώρια αποθέματά της, ενώ οι ΗΠΑ επιτρέπουν προσωρινά στην Ινδία την αγορά ρωσικών ενεργειακών προϊόντων, παρά τις κυρώσεις. Ο διευθύνων σύμβουλος της UPoilTankers inc, Γιώργος Οικονόμου, χαρακτήρισε αυτή την κίνηση «βαλβίδα εκτόνωσης» που μειώνει προσωρινά την πίεση στην αγορά, χωρίς ωστόσο να αυξάνει την παγκόσμια παραγωγή πετρελαίου.
«Απλά γίνεται επανατοποθέτηση των ίδιων φορτίων, αυτό που στη ναυτιλία λέγεται αλλαγή ροών. Περισσότερα ταξίδια για την Ινδία και την Ασία σημαίνουν λιγότερα διαθέσιμα βαπόρια στην Ευρώπη, άρα αύξηση ναύλων στη Μεσόγειο», τόνισε ο κ. Οικονόμου. Όπως αναφέρθηκε, ένα πλοίο που ναυλωνόταν προς 45.000 δολάρια ημερησίως πλέον κοστολογείται σε 600.000 ευρώ ή και περισσότερο.
Αναφορικά με την Κίνα, ο κ. Οικονόμου επεσήμανε ότι η απόφαση να διατηρήσει καύσιμα για εσωτερική κατανάλωση προκαλεί αλυσιδωτές αντιδράσεις. «Όταν μειώνεται η διαθέσιμη ποσότητα στις ασιατικές αγορές, άλλες χώρες πρέπει να αναζητήσουν νέες πηγές καυσίμων πιο μακριά, αυξάνοντας τα ταξίδια των δεξαμενόπλοιων και, συνεπώς, τα ναύλα» εξήγησε.
Υποδομές και ενεργειακή ασφάλεια στην Ευρώπη
Σχετικά με την άμυνα απέναντι σε παρατεταμένες διαταραχές προμηθειών από τη Μέση Ανατολή, ο κ. Πετκίδης υπογράμμισε ότι η Ευρώπη αντιμετωπίζει σοβαρές ελλείψεις υποδομών. Ανέφερε ως παράδειγμα τη Γερμανία, η οποία μετά το ξέσπασμα του πολέμου στην Ουκρανία αναγκάστηκε να αγοράσει FSRU σε «εξωφρενικές τιμές». Το 2021 η τιμή ενός FSRU ήταν περίπου 170 εκατ. ευρώ, αλλά αυξήθηκε σημαντικά λόγω της ζήτησης.
Η στρατηγική της Energean και οι προοπτικές
Η διευθύνουσα σύμβουλος της Energean, Κατερίνα Σαρδή, αναφέρθηκε στον ευρωπαϊκό μηχανισμό αλληλεγγύης για την ενέργεια και στην υποχρέωση διατήρησης αποθεμάτων φυσικού αερίου στις υπόγειες αποθήκες. Όπως σημείωσε, οι ευρωπαϊκές αποθήκες «δεν είναι μεν άδειες αυτή τη στιγμή, αλλά προφανώς δεν είναι και τόσο γεμάτες».
Η κα Σαρδή ανακοίνωσε ότι η Energean προετοιμάζεται για ερευνητική γεώτρηση στην Αίγυπτο εντός του επόμενου τριμήνου, συνεχίζει τη δραστηριότητά της στο Ισραήλ, όπου η παραγωγή έφτασε τα 125.000 βαρέλια στις αρχές του έτους, και επεκτείνεται στην Αγκόλα. «Γνωρίζουμε καλά τη Μεσόγειο και θέλουμε να παραμείνουμε στην περιοχή. Είναι λοιπόν εύλογο το βήμα της Αφρικής» ανέφερε.
Το 34ο πολυσυνέδριο Money Show πραγματοποιείται στη Θεσσαλονίκη στις 20-22 Μαρτίου, με 139 εκδηλώσεις, αριθμό ρεκόρ, συνεχίζοντας τη δυναμική του 2025, όταν οι επισκέπτες ξεπέρασαν τις 10.000 σε τρεις ημέρες.