Το διαχρονικό πρόβλημα των νέων στην Ελλάδα που μένουν εκτός αγοράς εργασίας αλλά και εκτός εκπαίδευσης ή κατάρτισης αναδεικνύεται, επισημαίνοντας ότι, παρά τη βελτίωση των τελευταίων ετών, η χώρα εξακολουθεί να κινείται πάνω από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με έκθεση της Eurobank που δημοσιεύεται στο δελτίο «7 Ημέρες Οικονομία».
Σύμφωνα με την ανάλυση, οι νέοι ηλικίας 15 έως 24 ετών εξακολουθούν να εμφανίζουν πολύ υψηλά ποσοστά ανεργίας.
Την περίοδο 2001-2024 το ποσοστό ανεργίας των νέων διαμορφώθηκε κατά μέσο όρο στο 35%, όταν το αντίστοιχο εθνικό ποσοστό ήταν 15,3%.
Στα χρόνια της οικονομικής κρίσης, από το 2009 έως το 2013, η ανεργία των νέων εκτινάχθηκε στο 43,4%, ενώ στις γυναίκες ήταν αισθητά υψηλότερη σε σχέση με τους άνδρες.
Η Eurobank σημειώνει ακόμη ότι η συμμετοχή των νέων στην αγορά εργασίας παραμένει χαμηλή. Το μέσο ποσοστό συμμετοχής των ατόμων 15-24 ετών ήταν μόλις 28,4% την περίοδο 2001-2024, περίπου το μισό του εθνικού μέσου όρου.
Όπως επισημαίνεται στην έκθεση, μέρος αυτής της εικόνας συνδέεται με το γεγονός ότι πολλοί νέοι παραμένουν περισσότερο χρόνο στην εκπαίδευση, είτε σε προπτυχιακό είτε σε μεταπτυχιακό και διδακτορικό επίπεδο.
Πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ οι νέοι εκτός εργασίας και εκπαίδευσης
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον δείκτη των νέων ηλικίας 15 έως 29 ετών που δεν εργάζονται και δεν συμμετέχουν ούτε σε τυπική ούτε σε μη τυπική εκπαίδευση και κατάρτιση.
Πρόκειται για τον δείκτη που αποτυπώνει πιο καθαρά τις δυσκολίες μετάβασης από την εκπαίδευση στην απασχόληση.
Η Eurobank εξηγεί ότι το ποσοστό αυτό μειωνόταν έως το 2008, όμως η οικονομική κρίση το εκτόξευσε στο 28,5% το 2013. Έκτοτε ακολούθησε πτωτική πορεία και το 2024 διαμορφώθηκε στο 14,2%.
Παρά τη βελτίωση, η Ελλάδα εξακολουθεί να κινείται πάνω από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο οποίος ήταν 11,1% το 2024.
Η έκθεση υπογραμμίζει ότι ο στόχος που έχει τεθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο είναι το ποσοστό αυτό να υποχωρήσει κάτω από το 9% έως το 2030.
Διαρθρωτικές αδυναμίες κρατούν πολλούς νέους εκτός αγοράς εργασίας
Η ανάλυση αναφέρει ότι το πρόβλημα στην Ελλάδα συνδέεται με μια σειρά από διαρθρωτικούς παράγοντες.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η υπερπροσφορά αποφοίτων σε τομείς με χαμηλή ζήτηση, οι περιφερειακές ανισότητες, η αδύναμη σύνδεση της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας, η περιορισμένη δυνατότητα των πολύ μικρών επιχειρήσεων να απορροφήσουν εξειδικευμένο προσωπικό, αλλά και η αναντιστοιχία δεξιοτήτων.
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά ευρήματα της έκθεσης είναι ότι στην Ελλάδα τα υψηλότερα ποσοστά νέων που μένουν εκτός εργασίας και εκτός εκπαίδευσης καταγράφονται στους αποφοίτους τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
Το πτυχίο δεν αρκεί πάντα για ομαλή ένταξη στην αγορά εργασίας
Όπως σημειώνει η Eurobank, αυτό έρχεται σε αντίθεση με την εικόνα στην ΕΕ, όπου οι απόφοιτοι ανώτατης εκπαίδευσης έχουν τα χαμηλότερα σχετικά ποσοστά.
Η τράπεζα επισημαίνει ότι αυτή η εικόνα δείχνει πως η απόκτηση πτυχίου δεν αρκεί από μόνη της για ομαλή ένταξη στην αγορά εργασίας, όταν η οικονομία δεν δημιουργεί αρκετές θέσεις υψηλής εξειδίκευσης και όταν η συνεργασία πανεπιστημίων και εργοδοτών παραμένει περιορισμένη.
Σε ό,τι αφορά τη διάσταση του φύλου, η έκθεση αναφέρει ότι η διαφορά ανάμεσα σε άνδρες και γυναίκες έχει μειωθεί αισθητά με την πάροδο των ετών.
Ωστόσο, στις γυναίκες παραμένει πιο έντονο το στοιχείο της απομάκρυνσης από το εργατικό δυναμικό, κάτι που καθιστά τη μακροχρόνια επανένταξη δυσκολότερη.
Οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες από τον αποκλεισμό των νέων
Η Eurobank τονίζει ότι το φαινόμενο δεν έχει μόνο κοινωνικές αλλά και σοβαρές οικονομικές συνέπειες.
Όπως αναφέρει, η διατήρηση υψηλού αριθμού νέων εκτός απασχόλησης και εκτός εκπαίδευσης περιορίζει την παραγωγικότητα της οικονομίας, ενισχύει τον κίνδυνο διαρροής ανθρώπινου κεφαλαίου και αυξάνει την πιθανότητα φτώχειας, περιθωριοποίησης και υποβάθμισης δεξιοτήτων.
Η έκθεση υπογραμμίζει ότι για να αντιμετωπιστεί ουσιαστικά το πρόβλημα χρειάζεται ισχυρότερη διασύνδεση εκπαίδευσης και αγοράς εργασίας, αναβάθμιση της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης, αλλά και πιο στοχευμένες πολιτικές απασχόλησης για τους νέους.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
