Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ετοιμάζει προτάσεις για χαμηλότερους φορολογικούς συντελεστές στην ηλεκτρική ενέργεια, στο πλαίσιο της νέας «εργαλειοθήκης» που θα παρουσιάσει κατόπιν εντολής του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 19ης Μαΐου.
Τη σχετική ανακοίνωση έκανε ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής αρμόδιος για θέματα οικονομίας, Βάλντις Ντομπρόβσκις, μετά το πέρας της τηλεδιάσκεψης του Eurogroup.
Ο Βάλντις Ντομπρόβσκις τόνισε ότι τα υπό εξέταση μέτρα στοχεύουν στη μείωση της φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας σε σχέση με τα ορυκτά καύσιμα, επισημαίνοντας πως η Επιτροπή προετοιμάζει παρεμβάσεις για τη βελτίωση της αποδοτικότητας των ηλεκτρικών δικτύων, ιδιαίτερα για τις ενεργοβόρες βιομηχανίες.
Παράλληλα, προανήγγειλε πιθανές μειώσεις επιβαρύνσεων και αλλαγές στο Σύστημα Εμπορίας Εκπομπών (ETS).
Όπως ανέφερε, ορισμένοι υπουργοί έθεσαν στη συζήτηση και άλλες επιλογές, όπως φορολογικές παρεμβάσεις στα καύσιμα, κατά το πρότυπο των μέτρων που είχαν εφαρμοστεί στην ενεργειακή κρίση του 2022.
Στοχευμένα και προσωρινά μέτρα
Ο Β. Ντομπρόβσκις υπογράμμισε ότι η Επιτροπή είναι έτοιμη να συνεργαστεί στενά με τα κράτη-μέλη για τον σχεδιασμό εθνικών μέτρων, τα οποία θα πρέπει να είναι «στοχευμένα και προσωρινά».
Τόνισε ότι δεν πρέπει να αυξάνουν τη συνολική ζήτηση για πετρέλαιο και φυσικό αέριο και να παραμένουν συμβατά με τον στόχο της απανθρακοποίησης.
Πρόσθεσε ότι τα κράτη-μέλη διατηρούν τη δυνατότητα λήψης διαφορετικών εθνικών μέτρων, αν και ο «δημοσιονομικός χώρος ελιγμών είναι πιο περιορισμένος από ό,τι στο παρελθόν».
Ωστόσο, το νέο ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο ενσωματώνει ευελιξίες που μπορούν να βοηθήσουν στην απορρόφηση των επιπτώσεων.
Αντιμετώπιση της ενεργειακής ακρίβειας
Ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής σημείωσε ότι πρώτη προτεραιότητα της ΕΕ είναι η υιοθέτηση ενός συνεκτικού πλαισίου πολιτικών που θα αντιμετωπίζει τις ανατιμήσεις στα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα, παραμένοντας παράλληλα συνεπές με τη στρατηγική μείωσης της εξάρτησης από αυτά.
Απαντώντας σε ερώτηση για το ενδεχόμενο ενεργοποίησης της γενικής ρήτρας διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας, ο Β. Ντομπρόβσκις ξεκαθάρισε ότι δεν υπάρχουν προς το παρόν οι απαραίτητες προϋποθέσεις, καθώς η ενεργοποίησή της απαιτεί «σοβαρή οικονομική ύφεση» στην ΕΕ ή την ευρωζώνη.
Όπως ανέφερε, η τρέχουσα ανάλυση της Επιτροπής δείχνει «επιβράδυνση της ευρωπαϊκής οικονομίας» και όχι ύφεση.
Κίνδυνος στασιμοπληθωρισμού
Αναφερόμενος στην κρίση που προκαλεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής προειδοποίησε για τον κίνδυνο ενός «στασιμοπληθωριστικού σοκ» στην ευρωπαϊκή οικονομία, όπου χαμηλή ανάπτυξη συνυπάρχει με υψηλό πληθωρισμό.
Ο Β. Ντομπρόβσκις διευκρίνισε ότι οι εκτιμήσεις της Επιτροπής αποτελούν «ανάλυση σεναρίων» και όχι επίσημη πρόβλεψη.
Εάν οι διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό αποδειχθούν βραχύβιες, η Κομισιόν εκτιμά ότι η ανάπτυξη της ΕΕ το 2026 θα μπορούσε να μειωθεί κατά 0,4% σε σχέση με τις φθινοπωρινές προβλέψεις, ενώ ο πληθωρισμός να αυξηθεί κατά 1%.
Σε περίπτωση πιο μακροχρόνιων διαταραχών, οι αρνητικές συνέπειες για την ανάπτυξη θα είναι εντονότερες, με πιθανή μείωση έως και 0,6% τόσο το 2026 όσο και το 2027.