Σημαντική πρόοδο βλέπει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην ελληνική οικονομία, αναγνωρίζοντας τις βελτιωμένες δημοσιονομικές επιδόσεις που έχει πετύχει ξεχωρίζοντας την εικόνα των ελληνικών τραπεζών, οι οποίες, σύμφωνα με την Κομισιόν, εμφανίζουν πλέον αυξημένη ανθεκτικότητα, ισχυρή κερδοφορία και σαφώς βελτιωμένους δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας.
Όπως αναφέρει στην έκθεσή της για την Ελλάδα στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, η ελληνική οικονομία παρουσίασε σταθερή ανάπτυξη την περίοδο μετά την πανδημία, με το πραγματικό ΑΕΠ να αυξάνεται κατά 2,1% ετησίως την περίοδο 2023-2025, ποσοστό σημαντικά υψηλότερο από τον μέσο όρο της ΕΕ, που ανέρχεται στο 1%.
Μάλιστα, αφαίρεσε την Ελλάδα από τη λίστα μακροοικονομικών ανισορροπιών, για πρώτη φορά μετά την οικονομική κρίση της προηγούμενης δεκαετίας.
Ωστόσο, στην εκθεση υπάρχουν και αρκετοί αστερίσκοι, με την Κομισιόν να υπογραμμίζει μια σειρά αδυναμιών που συσσωρεύτηκαν κατά τη διάρκεια της πολυετούς κρίσης και σχετίζονται με το υψηλό δημόσιο και εξωτερικό χρέος, τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια, την ανεργία, την ενέργεια και το στεγαστικό ζήτημα.
Η έκθεση αναφέρει πως η οικονομική δραστηριότητα έχει επιταχυνθεί, αλλά όχι αρκετά ώστε να εξασφαλιστεί ταχεία σύγκλιση.
Ενδεικτικά, το πραγματικό ΑΕΠ το 2025 παρέμενε σχεδόν 14% κάτω από το υψηλότερο επίπεδο που είχε καταγράψει το 2008, ενώ το κατά κεφαλήν εισόδημα του Έλληνα ανέρχεται μόλις στο 68,4% του μέσου όρου της ΕΕ.
Η ανάπτυξη παραμένει ισχυρή, στηριζόμενη κυρίως στην ιδιωτική κατανάλωση και στις επενδύσεις, όμως παραμένει σε σημαντικό βαθμό εξαρτημένη από εξωτερικούς παράγοντες και ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.
Με το δανειακό σκέλος του Ταμείου Ανάκαμψης να οδεύει προς ολοκλήρωση, το στοίχημα για τη χώρα είναι το αν θα μπορέσει να διατηρήσει την επενδυτική «άνοιξη» των τελευταίων ετών, καθιστώντας αναγκαία την ενίσχυση των ιδιωτικών επενδύσεων και της παραγωγικότητας.
Μη εξυπηρετούμενα δάνεια
Ειδική αναφορά γίνεται στα μη εξυπηρετούμενα δάνεια, τα οποία μπορεί να έχουν φύγει από τους ισολογισμούς των τραπεζών, ωστόσο παραμένουν στην οικονομία, γεγονός που περιορίζει μεν τους κινδύνους για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα, αλλά δεν σημαίνει ότι το πρόβλημα έχει εξαφανιστεί.
Σύμφωνα με την έκθεση, ο δείκτης των μη εξυπηρετούμενων δανείων των τραπεζών μειώθηκε περαιτέρω στο 2,8% το τρίτο τρίμηνο του 2025, ωστόσο αν αν ληφθούν υπόψη τα «κόκκινα» δάνεια που κατέχουν οι servicers, το απόθεμά τους στην οικονομία παρέμεινε σε γενικές γραμμές αμετάβλητο και συνεχίζει να επιβαρύνει τους ισολογισμούς του ιδιωτικού τομέα.
Ειδική αναφορά γίνεται στους αργούς ρυθμούς επίλυσης των μη εξυπηρετούμενων δανείων, με δικαστικά και θεσμικά εμπόδια να εμποδίζουν την πιο γρήγορη επίλυσή τους.
Η έλλειψη επαρκών πληροφοριών σχετικά με την κατάσταση των ακινήτων που δημοπρατούνται, η μακρά διάρκεια της δικαστικής επίλυσης των διαφορών μετά τη δημοπρασία και οι καθυστερήσεις στην καταχώρηση των συναλλαγών στο κτηματολόγιο της Ελλάδας είναι μερικοί από τους λόγους που μειώνεται το ενδιαφέρον τρίτων, καθιστώντας τις δημοπρασίες ανεπιτυχείς, καθυστερώντας έτσι τις εκκαθαρίσεις των εξασφαλίσεων.
Τράπεζες
Στον τραπεζικό τομέα, η εικόνα είναι σαφώς βελτιωμένη. Οι ελληνικές τράπεζες συνέχισαν να βελτιώνουν τα βασικά τους μεγέθη και παραμένουν σε καλή θέση για να παρέχουν χρηματοδότηση στην οικονομία, παρά ορισμένες εναπομένουσες προκλήσεις του παρελθόντος.
Όπως τονίζει η έκθεση, χάρη στη σταθερή δημιουργία κερδών, η κεφαλαιακή επάρκεια των ελληνικών τραπεζών βελτιώθηκε περαιτέρω το 2025.
Ο δείκτης απόδοσης ιδίων κεφαλαίων διαμορφώθηκε στο 12,3% το τρίτο τρίμηνο του 2025, σημαντικά πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ που ήταν 9,6%.
Ο δείκτης κεφαλαίου της κατηγορίας 1 (CET1) έφτασε το 15,9% το τρίτο τρίμηνο του 2025, πλησιάζοντας το 16,8% της ΕΕ, ενώ η ρευστότητα των τραπεζών παρέμεινε ισχυρή, υποστηριζόμενη από εκδόσεις ομολόγων και συσσώρευση καταθέσεων.
Συνολικά, τα αποτελέσματα των πανευρωπαϊκών stress test του 2025 επιβεβαίωσαν την ανθεκτικότητα των ελληνικών τραπεζών.
Παρόλα αυτά, η Επιτροπή επισημαίνει ότι το κόστος χρηματοδότησης παραμένει σχετικά υψηλό και ότι η πρόσβαση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων σε τραπεζική χρηματοδότηση εξακολουθεί να αποτελεί πρόκληση.
Στεγαστικό ζήτημα
Στο «ραντάρ» της Κομισιόν βρέθηκε και το στεγαστικό ζήτημα της Ελλάδας, με την έκθεση να καταγράφει συνεχιζόμενη αύξηση στις τιμές των κατοικιών, οι οποίες τα τελευταία χρόνια κινούνται με ρυθμούς υψηλότερους από την αύξηση των εισοδημάτων.
Επιπλέον, η ισχυρή ζήτηση είναι δυσανάλογη της υποτονικής κατασκευαστικής δραστηριότητας, δημιουργώντας προκλήσεις στην αγορά κατοικιών.
Μάλιστα, οι επενδύσεις στον τομέα της στέγασης ξεκίνησαν να αυξάνονται μόλις το 2020 και ως αποτέλεσμα βρίσκονται μόνο στο 60% του μέσου όρου της ΕΕ.
Ακόμη, οι βραχυπρόθεσμες μισθώσεις και το ενδιαφέρον που προσέλκυσε το πρόγραμμα «Golden Visa» διατάραξαν την αγορά, ωστόσο η επιρροή τους μετριάστηκε το 2025 χάρη στην αυστηροποίηση των κυβερνητικών κανονισμών για το πλαίσιο λειτουργίας τους.
Συνολικά, η Κομισιόν δεν διαπιστώνει συνθήκες φούσκας στην αγορά ακινήτων, ωστόσο αναγνωρίζει ότι το ζήτημα της προσιτής στέγασης εξελίσσεται σε σημαντική κοινωνική και οικονομική πρόκληση.
Προς αυτήν την κατεύθυνση, συμβουλεύει πως οι τρέχουσες κυβερνητικές πολιτικές πρέπει να ενταθούν προκειμένου να καλυφθεί το κενό στον τομέα των κατασκευών.
Παραγωγικότητα
Ένα από τα βασικά ζητήματα που αναδεικνύει η έκθεση είναι η παραγωγικότητα της ελληνικής οικονομίας. Παρά τη βελτίωση των τελευταίων ετών, η παραγωγικότητα της εργασίας εξακολουθεί να υπολείπεται σημαντικά του ευρωπαϊκού μέσου όρου.
Η Κομισιόν θεωρεί ότι η μακροχρόνια ανάπτυξη δεν μπορεί να στηριχθεί αποκλειστικά στην κατανάλωση, τον τουρισμό ή την οικοδομική δραστηριότητα, αλλά απαιτεί μεγαλύτερη ενίσχυση επενδύσεων σε τομείς υψηλής προστιθέμενης αξίας, τεχνολογίας και καινοτομίας.
Επιπλέον, η έκθεση αφιερώνει σημαντικό χώρο στις μακροπρόθεσμες προκλήσεις που αντιμετωπίζει η χώρα. Το δημογραφικό πρόβλημα, η γήρανση του πληθυσμού και η μείωση του εργατικού δυναμικού εκτιμάται ότι θα ασκήσουν πιέσεις τόσο στην αναπτυξιακή δυναμική όσο και στη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών τα επόμενα χρόνια.
Η αύξηση της παραγωγικότητας και η βελτίωση της συμμετοχής στην αγορά εργασίας θεωρούνται βασικές προϋποθέσεις για την αντιμετώπιση αυτών των πιέσεων.
Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών
Παράλληλα, η Ελλάδα εξακολουθεί να εμφανίζει αδυναμίες στην εξωτερική της θέση. Το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών παραμένει αρνητικό, παρά τη βελτίωση που καταγράφηκε μετά την ενεργειακή κρίση.
Η έκθεση αναδεικνύει πως η χώρα εξακολουθεί να καταναλώνει και να επενδύει περισσότερο από ό,τι παράγει, γεγονός που διαφαίνεται και στη διατήρηση υψηλών εξωτερικών υποχρεώσεων.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
