Την ανάγκη για μια ολοκληρωμένη ευρωπαϊκή και εθνική στρατηγική για τα νησιά, με έμφαση στην καινοτομία, τις βιώσιμες επενδύσεις και την αντιμετώπιση χρόνιων προβλημάτων, ανέδειξε ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Κυκλάδων και του Δικτύου Νησιωτικών Επιμελητηρίων της ΕΕ (INSULEUR), Γιάννης Ρούσσος, σε παρέμβασή του στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) στις Βρυξέλλες.
Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση, ο κ. Ρούσσος συμμετείχε στην ακρόαση φορέων και εμπειρογνωμόνων με θέμα την ενίσχυση της συνοχής και της συνδεσιμότητας των νησιών της ΕΕ, εκπροσωπώντας τα νησιωτικά επιμελητήρια της Ελλάδας και της Ευρώπης.
Χαιρέτισε το προκαταρκτικό σχέδιο γνωμοδότησης της ΕΟΚΕ, χαρακτηρίζοντάς το σημαντικό βήμα προς τη διαμόρφωση μιας ευρωπαϊκής στρατηγικής υπέρ των νησιών.
Κατά την τοποθέτησή του, ο πρόεδρος του INSULEUR παρουσίασε τους βασικούς άξονες των προτάσεων του Δικτύου, που περιλαμβάνουν θεσμική ρήτρα νησιωτικότητας, ενίσχυση της συνδεσιμότητας και των ενεργειακών υποδομών, οικονομική διαφοροποίηση και καινοτομία, καθώς και μέτρα κοινωνικής συνοχής και στέγασης.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις πολιτικές για την περιβαλλοντική ανθεκτικότητα και τη διαχείριση γεωπολιτικών προκλήσεων.
Ο κ. Ρούσσος υπογράμμισε ότι το επιμελητηριακό νησιωτικό κίνημα έχει συμβάλει καθοριστικά στην αναγνώριση και κατανόηση του «νησιωτικού ζητήματος» σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Όπως σημείωσε, για περισσότερες από δύο δεκαετίες το INSULEUR προωθεί ένα συνεκτικό ευρωπαϊκό πλαίσιο που αναγνωρίζει τα μόνιμα μειονεκτήματα της νησιωτικότητας και προσφέρει προσαρμοσμένα εργαλεία για την ανάπτυξη των νησιών.
«Τώρα είναι η ώρα για μια ολοκληρωμένη ευρωπαϊκή και εθνική στρατηγική για τα νησιά. Θέλουμε επιχειρήσεις που καινοτομούν, επενδύσεις που σέβονται το περιβάλλον, και κυρίως πολιτικές που δίνουν λύσεις στα χρόνια προβλήματα», τόνισε ο κ. Ρούσσος σε μήνυμά του προς τα μέλη του Επιμελητηρίου Κυκλάδων και τα επιμελητήρια της χώρας μετά την επιστροφή του από τις Βρυξέλλες.
Οι προτάσεις του INSULEUR για τα νησιά της Ευρώπης
Οι βασικοί άξονες της παρέμβασης του προέδρου του Δικτύου Νησιωτικών Επιμελητηρίων της ΕΕ περιλαμβάνουν:
1. Θεσμική θωράκιση και ρήτρα νησιωτικότητας: Νομικά δεσμευτική πράξη για τα νησιά και μηχανισμό αξιολόγησης των επιπτώσεων κάθε νέας ευρωπαϊκής νομοθεσίας στις νησιωτικές οικονομίες.
2. Στρατηγική διάσταση και γεωπολιτική: Ενίσχυση του ρόλου των νησιωτικών επιμελητηρίων στην ανάδειξη των νησιών ως περιοχών πρώτης γραμμής για τη γαλάζια οικονομία και την καινοτομία.
3. Συνδεσιμότητα, μεταφορές και ενέργεια: Μόνιμες και εγγυημένες θαλάσσιες και αεροπορικές μεταφορές, θωράκιση μέσω του Διευρωπαϊκού Δικτύου Μεταφορών και ανάπτυξη ανθεκτικών ενεργειακών υποδομών με έμφαση στην ενεργειακή αυτονομία.
4. Οικονομική διαφοροποίηση και καινοτομία: Ισορροπημένη ανάπτυξη με έμφαση στον πρωτογενή τομέα, επανασχεδιασμό του παραγωγικού μοντέλου και προώθηση της κυκλικής και γαλάζιας οικονομίας πέρα από τον εποχιακό τουρισμό.
5. Κοινωνική συνοχή και στέγαση: Δημιουργία Ευρωπαϊκού Ταμείου Στέγασης για τα νησιά, κίνητρα για εργατικό δυναμικό και στοχευμένη επαγγελματική εκπαίδευση προσαρμοσμένη στις τοπικές ανάγκες.
6. Περιβαλλοντική ανθεκτικότητα: Ειδικά κονδύλια για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, αντιμετώπιση της λειψυδρίας και προστασία των ακτών, με τα νησιά να λειτουργούν ως «ζωντανά εργαστήρια» για τη βιοποικιλότητα και την πράσινη μετάβαση.
7. Συμμετοχική διακυβέρνηση: Θεσμική συμμετοχή των επιμελητηρίων στον σχεδιασμό και την παρακολούθηση πολιτικών, καθώς και καθιέρωση τακτικών εκθέσεων εφαρμογής με δείκτες για το κόστος μεταφοράς και τις τιμές ενέργειας.
8. Γεωπολιτική διάσταση: Ενισχυμένη υποστήριξη της ΕΕ στη διαχείριση των νησιωτικών συνόρων και των κρίσιμων υποδομών, με αναγνώριση του ρόλου των νησιών στην ασφάλεια και τις εφοδιαστικές αλυσίδες.
9. Νησιωτικά επιμελητήρια: Ενίσχυση του ρόλου των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και των επιμελητηρίων για τη δημιουργία ανταγωνιστικών και ανθεκτικών τοπικών οικονομιών.
Η συνεδρίαση πραγματοποιήθηκε στην έδρα της ΕΟΚΕ, με πρωτοβουλία της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ και τη συμμετοχή θεσμικών οργάνων και κοινωνικών εταίρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.