Με επίκεντρο την αποτύπωση της υφιστάμενης κατάστασης στον πρωτογενή τομέα και ειδικότερα στη μελισσοκομία, την αλιεία και τους νέους αγρότες, συνεχίστηκαν οι εργασίες της Διακομματικής Επιτροπής που έχει συσταθεί για τη μελέτη των προβλημάτων και την επεξεργασία προτάσεων ενίσχυσης του τομέα, με βάση τις σύγχρονες προκλήσεις και τις διεθνείς εξελίξεις.
Κατά την έναρξη της συνεδρίασης, η Επιτροπή αφιέρωσε περίπου σαράντα λεπτά στην επεξεργασία προτάσεων σχετικά με τον καθορισμό θεματικών ενοτήτων και την κλήτευση φορέων για τη συνέχιση των εργασιών της.
Η φωνή των μελισσοκόμων
Ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Μελισσοκομικών Συλλόγων Ελλάδας (ΟΜΣΕ) Κωνσταντίνος Λεονταράκης υπογράμμισε ότι η μελισσοκομία, παρά το μεγάλο μέγεθός της, αντιμετωπίζεται από την Πολιτεία ως ο «φτωχός συγγενής» του πρωτογενούς τομέα. Εξέφρασε την ελπίδα ότι η Διακομματική Επιτροπή θα εξετάσει ουσιαστικά τα προβλήματα του κλάδου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η ΟΜΣΕ εκπροσωπεί 22.500 οικογένειες μελισσοκόμων σε όλη την Ελλάδα και αποτελεί τη μεγαλύτερη μελισσοκομική δύναμη στην Ευρώπη. Τόνισε ότι η ελληνική μελισσοκομία «σήμερα αφανίζεται» και ζήτησε ενίσχυση της εκπαίδευσης του αγροτικού κόσμου, προτείνοντας να ενταχθεί ακόμη και στα σχολεία. Η προστασία της μέλισσας, σημείωσε, είναι ζωτικής σημασίας, καθώς αποτελεί τον βασικό επικονιαστή του 88% της καθημερινής διατροφής μας.
Ο κ. Λεονταράκης χαρακτήρισε «απαράδεκτες τις μελέτες» που θεωρούν τη μέλισσα επικίνδυνη και ζήτησε τη θέσπιση θεμελιωδών πολιτικών για τη στήριξη των επαγγελματιών μελισσοκόμων, οι οποίοι ανέρχονται σε περίπου 6.000. Παρά τις πρόσφατες ενισχύσεις, τις χαρακτήρισε «σταγόνα στον ωκεανό», ζητώντας την ένταξη της μελισσοκομίας στην ΚΑΠ με στρατηγικό σχεδιασμό και επιδότηση ανά κυψέλη.
Επισήμανε επίσης την ανάγκη αναγνώρισης και προστασίας των 18 ελληνικών ποικιλιών μελιού, καθώς σήμερα αναγνωρίζονται μόλις οι οκτώ. Αναφέρθηκε στις ελλείψεις του ΕΛΓΑ, στις καθυστερήσεις αποζημιώσεων και στα σοβαρά προβλήματα ανταγωνισμού από φθηνά εισαγόμενα μέλια, ζητώντας άμεσα μέτρα προστασίας.
Οι προκλήσεις της αλιείας
Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Πλοιοκτητών Μέσης Αλιείας (ΠΕΠΜΑ) Ιωάννης Μπουντούκος επεσήμανε ότι η μέση αλιεία αποτελεί αυθύπαρκτο κλάδο του πρωτογενούς τομέα, παράγοντας περίπου 30.000 τόνους ετησίως και καλύπτοντας το 85% των Ελλήνων καταναλωτών σε φρέσκο ψάρι. Ο κλάδος, όπως είπε, στηρίζει 70.000 οικογένειες της παράκτιας ζώνης και διαδραματίζει εθνικό ρόλο.
Ωστόσο, προειδοποίησε ότι η αλιεία βρίσκεται στα πρόθυρα κατάρρευσης, κάνοντας λόγο για απαξίωση του επαγγέλματος. Αντέδρασε στις απαγορεύσεις μηχανότρατας και στα σχεδιαζόμενα θαλάσσια πάρκα, επισημαίνοντας ότι «παραδίδουμε τα κλειδιά της αλιείας στους Τούρκους». Ζήτησε μεγαλύτερη συμμετοχή του κλάδου στη λήψη αποφάσεων και στον σχεδιασμό πολιτικών πριν την έκδοσή τους σε ΦΕΚ.
Παράκτια αλιεία και επενδύσεις
Ο γενικός γραμματέας της Ένωσης Πλοιοκτητών Παράκτιας Αλιείας και Αλιευτικού Τουρισμού Ελλάδος (ΕΠΠΑΑΤΕ) Ιωάννης Αθηναίος αναφέρθηκε στην έλλειψη επενδύσεων και στη δυσκολία αξιοποίησης ευρωπαϊκών κονδυλίων για τον εκσυγχρονισμό του στόλου. Ζήτησε ετήσιες αποζημιώσεις και επιδότηση νέων αλιευτικών σκαφών, καθώς η Ελλάδα διαθέτει έναν από τους πιο γηρασμένους στόλους της ΕΕ.
Επισήμανε τις ζημιές από προστατευόμενα είδη, την έξαρση του λαγοκέφαλου και την ανάγκη θεσμικής αναθεώρησης για την ερασιτεχνική αλιεία. Πρότεινε διακοπή αλιείας για δύο μήνες τον χρόνο, εκτός τουριστικής περιόδου, με οικονομική ενίσχυση των επαγγελματιών.
Οι νέοι αγρότες στο προσκήνιο
Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Νέων Αγροτών (ΠΕΝΑ) Νικόλαος Παυλονάσιος τόνισε ότι η συρρίκνωση του αγροτικού πληθυσμού αποτελεί το μεγαλύτερο πρόβλημα, καθώς η ύπαιθρος ερημώνει από νέους. Επισήμανε την ανάγκη χάραξης εθνικής στρατηγικής για την αγροτική ανάπτυξη και επένδυσης στην εκπαίδευση και την καινοτομία.
Όπως ανέφερε, μόλις το 0,7% των Ελλήνων αγροτών έχει λάβει ουσιαστική εκπαίδευση, έναντι 30% σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Ζήτησε η εκπαίδευση να γίνεται από τον ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ και τα πανεπιστημιακά κέντρα δια βίου μάθησης, με διάρκεια τουλάχιστον δύο ετών, ως προϋπόθεση για τη συμμετοχή στα προγράμματα νέων αγροτών.
Ο κ. Παυλονάσιος πρότεινε μείωση γραφειοκρατίας, ενίσχυση συνεργατικών σχημάτων και αύξηση του προγράμματος εγκατάστασης έως τα 100.000 ευρώ, με στόχο τη δημιουργία κεφαλαίων έως 300.000 ευρώ. Ζήτησε μακροχρόνια κίνητρα για αγρότες, κτηνοτρόφους και αλιείς, καθώς και ευελιξία στις άδειες εγκαταστάσεων και ενισχύσεις συνεταιρισμών με φορολογικά οφέλη.
Η μετάβαση του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ
Ο γενικός γραμματέας της ΠΕΝΑ Δημήτρης Τσιλιάς αναφέρθηκε στα προβλήματα που προκαλεί η μετάβαση του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ, σημειώνοντας ότι υπάρχουν καθυστερήσεις στις πληρωμές και δυσκολίες λόγω νέων φίλτρων. Πρότεινε επαναξιολόγηση του συστήματος ενισχύσεων, ώστε οι πόροι να κατευθύνονται στους πραγματικούς παραγωγούς, δίνοντας έμφαση στην εκπαίδευση και την πιστοποίηση.