Στην Ολομέλεια της Βουλής εισάγεται σήμερα το σχέδιο νόμου του υπουργείου Εσωτερικών με τίτλο «Ορισμός εκλογικής περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού - Διευκόλυνση άσκησης εκλογικού δικαιώματος εκλογέων εκτός επικράτειας μέσω επιστολικής ψήφου για τις βουλευτικές εκλογές». Το νομοσχέδιο θα τεθεί σε ονομαστική ψηφοφορία την Πέμπτη 5 Μαρτίου, μετά τη συζήτησή του στις Επιτροπές Δημόσιας Διοίκησης και Ελληνισμού της Διασποράς.
Η πρόταση εισάγεται στην Ολομέλεια κατά πλειοψηφία, έχοντας λάβει θετική ψήφο από τη Νέα Δημοκρατία. Αντίθετα, το ΚΚΕ και η Νέα Αριστερά το καταψήφισαν, ενώ ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, ΣΥΡΙΖΑ, Ελληνική Λύση, «Νίκη» και Πλεύση Ελευθερίας επιφυλάχθηκαν να τοποθετηθούν στην ολομέλεια.
Σύμφωνα με το Σύνταγμα, οι διατάξεις που θα συγκεντρώσουν τουλάχιστον 200 θετικές ψήφους θα ισχύσουν άμεσα στις επόμενες εθνικές εκλογές. Όσες λάβουν λιγότερες ψήφους θα εφαρμοστούν από τις μεθεπόμενες εκλογές.
Κατά τη διήμερη συζήτηση αναμένεται να τοποθετηθούν ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης Νίκος Ανδρουλάκης και οι πολιτικοί αρχηγοί των υπολοίπων κομμάτων.
Βελτιώσεις και τροποποιήσεις στο νομοσχέδιο
Ο υπουργός Εσωτερικών Θεόδωρος Λιβάνιος ανακοίνωσε την απόσυρση της διάταξης που καταργούσε την ποσόστωση φύλου στα ψηφοδέλτια των αποδήμων. Πλέον, στους πέντε υποψήφιους τουλάχιστον δύο θα πρέπει να είναι από κάθε φύλο, όπως ζήτησαν κόμματα της αντιπολίτευσης.
Επιπλέον, στους εκλογικούς καταλόγους των αποδήμων δεν θα αναγράφεται ο τόπος και ο τρόπος ψηφοφορίας, σύμφωνα με γνωμοδότηση της Αρχής Προσωπικών Δεδομένων. Προστίθεται επίσης εξουσιοδοτική διάταξη για τεχνικές ρυθμίσεις σχετικά με την Πύλη Υποψηφιοτήτων.
Η επιστολική ψήφος και η εκλογική περιφέρεια αποδήμων
Το νομοσχέδιο προβλέπει τη δυνατότητα επιλογής επιστολικής ψήφου για τους απόδημους στις εθνικές εκλογές. Παράλληλα, αφαιρεί τρεις έδρες από τους βουλευτές Επικρατείας και δημιουργεί μία ενιαία τριεδρική εκλογική περιφέρεια αποδήμων, όπου η εκλογή θα γίνεται με σταυρό προτίμησης.
Από τη συζήτηση στις Επιτροπές προκύπτει ότι η διάταξη για την επιστολική ψήφο συγκεντρώνει πιθανότητες να λάβει τις απαιτούμενες 200 ψήφους, κάτι που δεν φαίνεται να ισχύει για τις διατάξεις περί τριεδρικής περιφέρειας και σταυρού προτίμησης.
Πρακτική εφαρμογή και επόμενα βήματα
Εφόσον οι εκτιμήσεις αυτές επιβεβαιωθούν, η επιστολική ψήφος θα ισχύσει από τις επόμενες εθνικές εκλογές, ενώ οι υπόλοιπες ρυθμίσεις θα εφαρμοστούν αργότερα. Οι απόδημοι θα μπορούν να ψηφίσουν είτε αυτοπροσώπως είτε μέσω επιστολικής ψήφου, χωρίς αλλαγή στον αριθμό των βουλευτών Επικρατείας.
Σε περίπτωση επαναληπτικών εκλογών εντός 18 μηνών, αν η διάταξη για την τριεδρική περιφέρεια αποδήμων εγκριθεί με λιγότερες από 200 ψήφους, θα ισχύσει η δημιουργία της περιφέρειας με εκλογή των τριών βουλευτών μέσω λίστας. Η πρόβλεψη για εκλογή με σταυρό προτίμησης θα τεθεί σε ισχύ από τις επόμενες εκλογές όπου αυτό επιτρέπεται.