Τη στρατηγική σημασία της ενίσχυσης της παρουσίας των γυναικών στον πρωτογενή τομέα, σε μια περίοδο διεθνών αβεβαιοτήτων, κλιματικής κρίσης και αυξανόμενων απαιτήσεων για επισιτιστική ασφάλεια, υπογράμμισε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστας Τσιάρας. Όπως σημείωσε, «η ανθεκτικότητα της αγροτικής παραγωγής συνδέεται άμεσα με τη συμμετοχή, τη γνώση και τη δημιουργικότητα των γυναικών της υπαίθρου».
Σε εκδήλωση στο πλαίσιο της 31ης Agrotica, ο κ. Τσιάρας ανέφερε ότι η Ελληνίδα αγρότισσα διαχρονικά κράτησε ζωντανή την περιφέρεια, διατήρησε τις παραδόσεις και στήριξε την αγροτική οικονομία, συχνά χωρίς την απαιτούμενη αναγνώριση.
Παρά τη σημαντική πρόοδο των τελευταίων ετών, οι γυναίκες της υπαίθρου εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν περιορισμούς στην πρόσβαση σε πόρους, χρηματοδότηση, εκπαίδευση και διαδικασίες λήψης αποφάσεων. Ωστόσο, όπως τόνισε, τα δεδομένα αλλάζουν. «Η νέα αγρότισσα είναι μια σύγχρονη επαγγελματίας, πτυχιούχος, καταρτισμένη και εξοικειωμένη με τα ψηφιακά εργαλεία, ικανή να αξιοποιεί ευρωπαϊκά προγράμματα και να μετατρέπει την εκμετάλλευση σε οργανωμένη επιχείρηση», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ο υπουργός σημείωσε ότι ο πρωταγωνιστικός ρόλος των γυναικών επιβεβαιώνεται και από τα στατιστικά στοιχεία, καθώς «η συμμετοχή των γυναικών στις αιτήσεις ενιαίας ενίσχυσης και στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης είναι ιδιαίτερα υψηλή» και σε αρκετές δράσεις αποτελούν την πλειοψηφία των δικαιούχων.
Η Πολιτεία, όπως ανέφερε, έχει την υποχρέωση να ενισχύσει με στοχευμένες πολιτικές τη δυναμική ένταξης και ενεργής συμμετοχής των γυναικών στην οικονομία.
Στήριξη μέσω προγραμμάτων και επιδομάτων
Το πρόγραμμα Νέων Αγροτών δίνει έμφαση στη συμμετοχή των γυναικών, προσφέροντας πριμ πρώτης εγκατάστασης, ενισχυμένη μοριοδότηση και μέτρα όπως επίδομα μητρότητας διάρκειας 9 μηνών ίσο με τον κατώτατο μισθό, καθώς και επίδομα γέννησης. Επιπλέον, προγράμματα παιδικής φροντίδας και vouchers για βρεφονηπιακούς σταθμούς διευκολύνουν τη συμφιλίωση επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην επιχειρηματικότητα και τον συνεργατισμό, με έμφαση στους γυναικείους συνεταιρισμούς, τον αγροτουρισμό, την οικοτεχνία, τη μεταποίηση τοπικών προϊόντων και τη βιολογική γεωργία. Η Πολιτεία στηρίζει αυτές τις πρωτοβουλίες με πρόσβαση σε χρηματοδοτικά εργαλεία, τεχνική υποστήριξη και απλούστευση διαδικασιών.
Η εκπαίδευση και τα συνεργατικά σχήματα στο επίκεντρο
Ο υπουργός υπογράμμισε ότι η ενσωμάτωση της Ελληνίδας αγρότισσας σε όλα τα προγράμματα εκπαίδευσης και αγροτικής ανάπτυξης είναι κρίσιμη ώστε καμία γυναίκα να μην μείνει εκτός πρόσβασης στη γνώση, ενώ η ισότητα των φύλων πρέπει να διατρέχει οριζόντια όλες τις πολιτικές.
Ο γενικός γραμματέας Αγροτικής Πολιτικής και Διεθνών Σχέσεων του υπουργείου, Αντώνης Φιλιππής, χαρακτήρισε τα συνεργατικά σχήματα «παράθυρο ευκαιρίας» για την ενίσχυση της απασχόλησης των γυναικών της υπαίθρου. Επισήμανε επίσης τη σημασία των μέτρων για τη συμφιλίωση επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής, όπως η χορήγηση voucher για παιδικούς σταθμούς, ενώ ανέφερε ότι συγκροτήθηκαν ομάδες εργασίας για την αγροτική εκπαίδευση με έμφαση στη συμμετοχή των γυναικών.
Αυξημένη συμμετοχή σε χρηματοδοτικά εργαλεία
Η γενική γραμματέας Ενωσιακών Πόρων και Υποδομών, Αργυρώ Ζέρβα, σημείωσε ότι η συμμετοχή των γυναικών στα χρηματοδοτικά εργαλεία είναι αυξημένη. Στο πρόγραμμα Νέων Αγροτών ανέρχεται στο 30%, ενώ στα επενδυτικά εργαλεία στο 27%. Παράλληλα, το πρόγραμμα Leader έχει ταυτιστεί με τη γυναικεία επιχειρηματικότητα της υπαίθρου.
Διεθνής αναγνώριση και βραβεύσεις
Ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ (FAO) έχει ανακηρύξει το 2026 ως Διεθνές Έτος Αγρότισσας. Η εκπρόσωπος του υπουργείου στον Οργανισμό, προϊσταμένη της Διεύθυνσης Αγροτικής Πολιτικής, Τεκμηρίωσης και Διεθνών Σχέσεων, Μαρία Μάρκου, τόνισε ότι «όταν δίνουμε στις γυναίκες της υπαίθρου χώρο και φωνή δεν ενδυναμώνουμε μόνο τη γεωργία, αλλά και την κοινωνία».
Σύμφωνα με τη διευθύντρια ερευνών της διαΝΕΟσις, Φαίη Μακαντάση, οι γυναίκες αποτελούν το 32,8% των αγροτών στην Ελλάδα, ποσοστό υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 31%. Σε γυναίκες ανήκει το 24% των αγροτικών εκμεταλλεύσεων, με μέση έκταση 42,3 στρέμματα.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης πραγματοποιήθηκαν τιμητικές βραβεύσεις γυναικών που δραστηριοποιούνται στον πρωτογενή τομέα, αναγνωρίζοντας τη συμβολή τους στην αγροτική παραγωγή, την επιχειρηματικότητα και την ανάπτυξη των τοπικών κοινωνιών.
Μεταξύ των βραβευθεισών ήταν οι Μαρία Μηντσιούδη, Ελένη Γκότζα, Θεοδώρα Πραγκαλάκη, Ελένη Μπουρουτζίκα, Ευαγγελία Μπέλλου, Μαρία Τσακίρη, Ελένη Καζαντίδου, Δέσποινα Ιωαννίδου και Μάγδα Κοντογιάννη.