Το Διοικητικό Συμβούλιο του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών (ΔΣΑ) εκφράζει τον έντονο προβληματισμό και την ανησυχία του σχετικά με το σκεπτικό απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς, αναφορικά με την έννοια της ανωτέρας βίας σε περιπτώσεις σοβαρών ζητημάτων υγείας και ιδίως κατά την περίοδο της λοχείας.
Ο ΔΣΑ επισημαίνει ότι «η προστασία της μητρότητας, της υγείας και της οικογενειακής ζωής αποτελεί θεμελιώδη αρχή του δικαίου και οφείλει να λαμβάνεται ουσιαστικά υπόψη κατά την απονομή της Δικαιοσύνης».
Η απόφαση του Εφετείου Πειραιά έκρινε ότι «δεν πιθανολογείται κακή σωματική ή ψυχολογική κατάσταση, ικανή να στοιχειοθετήσει λόγο ανωτέρας βίας», παρά το γεγονός ότι δικηγόρος είχε γεννήσει πρόωρα λίγες ημέρες πριν τη δικάσιμο και το νεογνό της νοσηλευόταν σε Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας, ενώ η ίδια βρισκόταν σε εξαιρετικά επιβαρυμένη κατάσταση.
Η θέση του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΔΣΑ, η ερμηνεία αυτή προκαλεί ανησυχία για την κατεύθυνση που φαίνεται να διαμορφώνεται σε ορισμένες δικαστικές κρίσεις σχετικά με την έννοια της ανωτέρας βίας και την αντιμετώπιση σοβαρών περιστάσεων υγείας ή οικογενειακής ζωής των δικηγόρων.
Το Εφετείο, όπως αναφέρεται, υποστήριξε ότι η δικηγόρος όφειλε να έχει μεριμνήσει εκ των προτέρων για την ενημέρωση συναδέλφου ή την οργάνωση της εκπροσώπησης των υποθέσεών της, θεωρώντας αυτές τις ενέργειες «αναμενόμενες από τον μέσο συνετό δικηγόρο».
Προβληματισμοί για τη στάση απέναντι στη μητρότητα
Ο ΔΣΑ επισημαίνει ότι η συγκεκριμένη κρίση αγνοεί τις ψυχολογικές και σωματικές συνέπειες της λοχείας, ενώ εγείρει σοβαρούς προβληματισμούς για την αντιμετώπιση της γυναίκας - μητέρας δικηγόρου κατά την άσκηση των καθηκόντων της.
Το Συμβούλιο υπογραμμίζει την ανάγκη οι δικαστικές κρίσεις να λαμβάνουν υπόψη την ανθρώπινη διάσταση του δικηγορικού λειτουργήματος και τις πραγματικές συνθήκες που μπορεί να καθιστούν αντικειμενικά αδύνατη την επαγγελματική δραστηριότητα.
Παράλληλα, τονίζει ότι η προστασία της μητρότητας, της υγείας και της οικογενειακής ζωής είναι θεμελιώδης αρχή του δικαίου που πρέπει να εφαρμόζεται ουσιαστικά.
Πρωτοβουλίες για αλλαγές στους Κώδικες
Ο ΔΣΑ αναλαμβάνει πρωτοβουλία για την επαναξιολόγηση και τροποποίηση των Κωδίκων, ώστε η κύηση, ο τοκετός και η λοχεία –για χρονικό διάστημα τουλάχιστον σαράντα ημερών μετά τον τοκετό– να αναγνωρίζονται ως σπουδαίοι λόγοι που μπορούν να προσεγγίζουν ή και να στοιχειοθετούν κατάσταση ανωτέρας βίας. Με τον τρόπο αυτό, θα θεμελιώνεται ρητά το δικαίωμα αναβολής υποθέσεων στο ακροατήριο.
Όπως καταλήγει η ανακοίνωση, «η εύρυθμη λειτουργία της Δικαιοσύνης προϋποθέτει αμοιβαίο σεβασμό μεταξύ όλων των λειτουργών της».