Νέες έντονες πιέσεις στο ενεργειακό κόστος που αντιμετωπίζουν τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις καταγράφονται στις αγορές, μετά τις επιθέσεις σε κρίσιμες ενεργειακές υποδομές στον Κόλπο. Οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναζητούν κοινή απάντηση στην κρίση, με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη να επισημαίνει την ανάγκη για πρωτοβουλίες σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Η σημερινή αναταραχή στις αγορές ακολουθεί τα πλήγματα σε εγκαταστάσεις του Ιράν στο South Pars, που αποτελεί μέρος του μεγαλύτερου κοιτάσματος φυσικού αερίου στον κόσμο, και στη βιομηχανική περιοχή Ras Laffan στο Κατάρ, όπου λειτουργεί η μεγαλύτερη μονάδα εξαγωγής LNG παγκοσμίως.
Ο φόβος μακροπρόθεσμων ζημιών στις ενεργειακές υποδομές του Κόλπου, που θα μπορούσαν να περιορίσουν την παγκόσμια προσφορά καυσίμων, οδήγησε τον δείκτη TTF στο Άμστερνταμ –βάσει του οποίου τιμολογούνται πολλά συμβόλαια φυσικού αερίου στην Ευρώπη– στο υψηλότερο επίπεδο από την έναρξη των εχθροπραξιών, πάνω από τα 72 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Ενδοσυνεδριακά, η τιμή υποχώρησε στα 67 ευρώ/MWh.
Η χονδρική τιμή του φυσικού αερίου στην Ευρώπη έχει υπερδιπλασιαστεί σε σχέση με την 27η Φεβρουαρίου, όταν βρισκόταν λίγο κάτω από τα 32 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Η ποικιλία αργού Brent, που αποτελεί βασικό δείκτη για την τιμολόγηση ενεργειακών προϊόντων στην Ευρώπη και την Ασία, κινείται γύρω στα 114 δολάρια ανά βαρέλι, έχοντας ξεπεράσει προσωρινά τα 118 δολάρια το πρωί. Η συνολική ανατίμηση από το τέλος Φεβρουαρίου υπερβαίνει το 56%.
Αύξηση τιμών στα καύσιμα και επιπτώσεις στην αγορά
Οι αυξήσεις αυτές αποτυπώνονται ήδη στο κόστος των καυσίμων στη λιανική αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα με το εβδομαδιαίο δελτίο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, από τις 2 έως τις 16 Μαρτίου η μέση τιμή της απλής αμόλυβδης έχει αυξηθεί κατά 10,4%, ενώ το ντίζελ παρουσιάζει ακόμα μεγαλύτερη άνοδο, 19,7%.
Παρόμοιες αυξήσεις έχουν καταγραφεί και στην Ελλάδα, με ελαφρώς ηπιότερη άνοδο στην αμόλυβδη των 95 οκτανίων. Το γεγονός αυτό καταδεικνύει ότι οι εξωγενείς πληθωριστικές πιέσεις επηρεάζουν συνολικά την ευρωπαϊκή οικονομία, χωρίς να περιορίζονται σε επιμέρους αγορές.
Ενεργειακή εξάρτηση και ανάγκη ευρωπαϊκής απάντησης
Η Ευρώπη παράγει περιορισμένες ποσότητες υδρογονανθράκων, γεγονός που την καθιστά ευάλωτη σε διακυμάνσεις των διεθνών ενεργειακών ροών. Σύμφωνα με τη Eurostat, το 2024 το 57% των ενεργειακών αναγκών της ΕΕ καλύφθηκε από καθαρές εισαγωγές, ενώ χώρες όπως η Μάλτα και το Λουξεμβούργο εξαρτώνται σχεδόν αποκλειστικά από εισαγόμενη ενέργεια.
Προσερχόμενος στη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ο Κυριάκος Μητσοτάκης κάλεσε να σταματήσουν οι επιθέσεις σε μονάδες εξόρυξης και διύλισης. «Είναι απολύτως απαραίτητο αυτή τη στιγμή να πρυτανεύσει η λογική και να σταματήσουν εκατέρωθεν επιθέσεις σε υποδομές ενέργειας στην ευρύτερη περιοχή», τόνισε ο πρωθυπουργός.
Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη για κοινή ευρωπαϊκή δράση: «Ως Ευρώπη πρέπει να είμαστε έτοιμοι να αντιμετωπίσουμε αυτή την κρίση, έχοντας ως πρώτο μέλημα την προστασία των Ευρωπαίων καταναλωτών, ειδικά των πιο αδύναμων συμπολιτών μας, αλλά και των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, έτσι ώστε να μην πληγεί και άλλο η ανταγωνιστικότητά τους. Η απάντηση σε αυτό το επίπεδο πρέπει να είναι και εθνική αλλά και ευρωπαϊκή», ανέφερε ο κ. Μητσοτάκης.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
