Την αξιοποίηση ανενεργών ακινήτων του Δημοσίου για την ανάπτυξη κοινωνικής κατοικίας μέσω του μοντέλου της κοινωνικής αντιπαροχής παρουσίασε ο Εκτελεστικός Μέλος και Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος του Υπερταμείου, Παναγιώτης Σταμπουλίδης, στο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών.
Ο ίδιος περιέγραψε το πλαίσιο, τα κριτήρια επιλογής και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης των έργων.
Όπως ανέφερε, το μοντέλο της κοινωνικής αντιπαροχής στηρίζεται στην ενεργοποίηση ακινήτων του Ελληνικού Δημοσίου, τα οποία προτείνονται από το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
Τα ακίνητα μπορεί να είναι είτε άχτιστα οικόπεδα είτε κτίρια προς αξιοποίηση. Στη συνέχεια, διατίθενται στην αγορά μέσω διαγωνιστικών διαδικασιών για ανάπτυξη με κύρια χρήση την κατοικία.
Από το σύνολο των κατοικιών που θα δημιουργηθούν, τουλάχιστον το 30% επιστρέφει στο Δημόσιο, ώστε να αξιοποιηθεί με κοινωνικά κριτήρια και προσιτό μίσθωμα, ενισχύοντας το απόθεμα προσιτής στέγης.
Αξιολόγηση και επιλογή ακινήτων
Ο κ. Σταμπουλίδης σημείωσε ότι το Υπερταμείο έχει ήδη προχωρήσει σε σημαντικά ορόσημα, καθώς βρίσκεται σε εξέλιξη η αξιολόγηση περίπου 100 ακινήτων που έχουν διατεθεί από υπηρεσίες και φορείς του Δημοσίου. Στόχος είναι εντός του 2026 να δημοπρατηθούν περίπου 20 ακίνητα που θα πληρούν τις απαραίτητες προϋποθέσεις ωριμότητας και ελκυστικότητας.
Στο πλαίσιο της διαδικασίας αξιολόγησης, το Υπερταμείο διενεργεί τεχνικό, νομικό και χρηματοοικονομικό έλεγχο, εξετάζοντας την τεχνική ωριμότητα, τα χωροταξικά και αναπτυξιακά χαρακτηριστικά, καθώς και τη νομική καθαρότητα των ακινήτων. Έμφαση δίνεται στη δυνατότητα άμεσης αξιοποίησης, στη συμβατότητα με τις χρήσεις γης, στη θέση και στη ζήτηση της περιοχής, αλλά και στη διασύνδεση με δίκτυα υποδομών.
Χρηματοοικονομική ανάλυση και προκλήσεις
Παράλληλα, πραγματοποιείται χρηματοοικονομική ανάλυση για κάθε ακίνητο, με στόχο τη διασφάλιση της βιωσιμότητας των έργων και την προσέλκυση επενδυτικού ενδιαφέροντος. Για όσα ακίνητα πληρούν τα κριτήρια, ακολουθεί η προκήρυξη διαγωνισμών για την επιλογή αναδόχων.
Ο ίδιος επεσήμανε ότι οι βασικές προκλήσεις εντοπίζονται σε ζητήματα χρήσεων γης και πολεοδομικών ρυθμίσεων, στη νομική ωριμότητα των ακινήτων και στην ανάγκη διασφάλισης της επενδυτικής τους ελκυστικότητας. Καθοριστικής σημασίας θεωρείται η σωστή επιλογή των ακινήτων από τους δημόσιους φορείς, καθώς και η ύπαρξη κατάλληλων χρηματοδοτικών κινήτρων, όπως προγράμματα ή ελαφρύνσεις, που θα ενισχύσουν τη βιωσιμότητα των επενδύσεων.
Η ενεργοποίηση της αγοράς και το χρονοδιάγραμμα
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο κ. Σταμπουλίδης στη σημασία ενεργοποίησης της αγοράς, επισημαίνοντας ότι απαιτείται μια διαδικασία «εκπαίδευσης» των επενδυτών ώστε να εξοικειωθούν με το μοντέλο της κοινωνικής αντιπαροχής και να συμμετάσχουν ενεργά στην υλοποίησή του.
Τέλος, εκτίμησε ότι εντός του 2027 αναμένεται να ξεκινήσουν από τους αναδόχους οι διαδικασίες αδειοδότησης και κατασκευής, σηματοδοτώντας τη μετάβαση των έργων από το στάδιο της προετοιμασίας στη φάση της υλοποίησης.