Η Ιρλανδία προχωρά στην ψήφιση νόμου έως τα μέσα Ιουλίου που θα απαγορεύει το εμπόριο αγαθών με οικισμούς στη Δυτική Όχθη, την οποία κατέχει το Ισραήλ. Την πρόθεση αυτή ανακοίνωσε η υπουργός Εξωτερικών Χέλεν ΜακΕντι, επισημαίνοντας ότι το μέτρο έχει προκαλέσει αντιδράσεις από το Ισραήλ, Αμερικανούς κοινοβουλευτικούς και επιχειρηματικές οργανώσεις.
Η ιρλανδική κυβέρνηση, γνωστή για τη σκληρή της στάση απέναντι στον πόλεμο του Ισραήλ στη Γάζα, είχε ανακοινώσει για πρώτη φορά την πρόθεση επιβολής κυρώσεων στους ισραηλινούς οικισμούς τον Οκτώβριο του 2024. Ωστόσο, η προώθηση του σχεδίου νόμου καθυστέρησε λόγω πιέσεων τόσο από την αντιπολίτευση, που ζητεί επέκταση της απαγόρευσης και στις υπηρεσίες, όσο και από λομπίστες πολυεθνικών εταιριών που επιδιώκουν την απόσυρσή του.
Σύμφωνα με πηγές του Ρόιτερς, το νομοσχέδιο θα αφορά αποκλειστικά το εμπόριο αγαθών. Ο πρωθυπουργός Μίχολ Μάρτιν επιβεβαίωσε πρόσφατα ότι η επέκταση του αντικειμένου του νόμου στις υπηρεσίες δεν είναι «εφαρμόσιμη» ούτε «βιώσιμη». Η ρύθμιση αναμένεται να έχει περιορισμένο οικονομικό αντίκτυπο, καθώς οι εισαγωγές από τα υπό ισραηλινή κατοχή παλαιστινιακά εδάφη ανέρχονται μόλις σε περίπου 200.000 ευρώ ετησίως, κυρίως σε φρούτα, σύμφωνα με το Κεντρικό Γραφείο Στατιστικής της Ιρλανδίας.
Επιχειρηματικές οργανώσεις προειδοποιούν ότι η επέκταση του μέτρου στις υπηρεσίες θα μπορούσε να δημιουργήσει ανεφάρμοστες κυρώσεις για ξένες πολυεθνικές εταιρίες, πλήττοντας το επιχειρηματικό περιβάλλον της χώρας.
Αντιδράσεις και διεθνείς πιέσεις
Η ΜακΕντι δήλωσε ότι η Ιρλανδία παραμένει προσηλωμένη σε μια ειρηνική λύση, ωστόσο «είναι πολύ σαφές από τις ενέργειες που ανελήφθησαν πιο πρόσφατα από την ισραηλινή κυβέρνηση [...] ότι δεν έχουν καμία επιθυμία να ακολουθήσουν αυτόν τον συγκεκριμένο δρόμο». Παράλληλα, κατήγγειλε την κλιμάκωση της εποικιστικής βίας στη Δυτική Όχθη και τη συνεχιζόμενη ένταση στον Λίβανο.
Ο κυβερνών συνασπισμός στο Ισραήλ, η δεξιότερη κυβέρνηση στην ιστορία της χώρας, έχει επιτρέψει ραγδαία επέκταση των οικισμών, ενώ ορισμένοι υπουργοί υποστηρίζουν ανοικτά την προσάρτηση της Δυτικής Όχθης. Η βία των Εβραίων εποίκων κατά των Παλαιστινίων έχει αυξηθεί σημαντικά από τον Οκτώβριο του 2024, όταν ξεκίνησε ο πόλεμος στη Γάζα.
Συμμαχίες και επιφυλάξεις εντός Ε.Ε.
Η υπουργός Εξωτερικών εξέφρασε την ελπίδα ότι η Ιρλανδία θα προχωρήσει στην έγκριση του νόμου σε συντονισμό με το Βέλγιο, την Ολλανδία και πιθανώς τη Σλοβενία, χώρες που έχουν δεσμευθεί να υιοθετήσουν παρόμοιες απαγορεύσεις. Η Ισπανία είναι μέχρι στιγμής η μόνη χώρα μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης που έχει εφαρμόσει ανάλογους περιορισμούς.
Ωστόσο, ομάδα Αμερικανών κοινοβουλευτικών έχει προειδοποιήσει ότι η έγκριση του νομοσχεδίου μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τις σχέσεις ΗΠΑ–Ιρλανδίας και να πλήξει τις αμερικανικές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στο Ισραήλ. Η Ιρλανδία παραμένει ευάλωτη σε τέτοιες πιέσεις, καθώς οι ξένες πολυεθνικές –κυρίως αμερικανικής ιδιοκτησίας– απασχολούν περίπου το 11% των εργαζομένων της χώρας.
Η πλειονότητα της διεθνούς κοινότητας θεωρεί τους ισραηλινούς οικισμούς στη Δυτική Όχθη παράνομους βάσει του διεθνούς δικαίου, κάτι που το Ισραήλ απορρίπτει, επικαλούμενο ιστορικούς και βιβλικούς δεσμούς με την περιοχή, καθώς και λόγους στρατηγικής ασφάλειας.