Ένα νέο κύμα ξενοφοβικών επιθέσεων συγκλονίζει τη Νότια Αφρική, με εκατοντάδες αλλοδαπούς να εγκαταλείπουν τα σπίτια τους υπό τον φόβο βίαιων επιθέσεων. Πολλοί από αυτούς κατέφυγαν σε κοινοτικές αίθουσες στο νότιο τμήμα της χώρας, αναζητώντας ασφάλεια μετά την εκδίωξή τους.
Σύμφωνα με μαρτυρίες μεταναστών στο Γκανσμπάι, ομάδες κατοίκων περιόδευαν από πόρτα σε πόρτα απαιτώντας από τους ξένους να εγκαταλείψουν τη χώρα. «Μου είπαν: Είσαι ξένος, δεν έχεις καμιά δουλειά στη Νότια Αφρική, να φύγεις», ανέφερε ο 32χρονος Τόμας Βίνσεντ Μπαλόγι από τη Μοζαμβίκη, που ζει και εργάζεται νόμιμα στη χώρα εδώ και 16 χρόνια.
Πολλοί άνδρες και γυναίκες, κυρίως από τη Μοζαμβίκη και το Μαλάουι, εγκατέλειψαν τα σπίτια τους το Σαββατοκύριακο και πέρασαν νύχτες στα βουνά προτού φτάσουν στα κοινοτικά κέντρα. «Απλώς μας έδιωξαν σαν τα σκυλιά… Δεν είναι δίκαιο, είμαι άνθρωπος», είπε ο Μπαλόγι.
Κλιμάκωση της βίας και αντίδραση των αρχών
Οι διαδηλώσεις εναντίον παράτυπων μεταναστών, που συνεχίζονται εδώ και εβδομάδες, πήραν βίαιη τροπή κυρίως στην πόλη Μόσελ Μπέι, όπου περισσότερες από 50 κατοικίες πυρπολήθηκαν και δύο άτομα από τη Μοζαμβίκη σκοτώθηκαν, σύμφωνα με την αστυνομία. Η κυβέρνηση της Μοζαμβίκης, ωστόσο, έκανε λόγο για πέντε νεκρούς, αριθμό που αμφισβητήθηκε από την πρόεδρο της μονάδας συντονισμού ασφαλείας της Πρετόρια, στρατηγό Τεμπέλο Μοσικίλι.
Η στρατηγός καταδίκασε απερίφραστα τη βία, δηλώνοντας ότι «καμία δυσαρέσκεια (…) δεν μπορεί να δικαιολογήσει τον φόνο, τις επιθέσεις, τον εκφοβισμό, τους εμπρησμούς, τις λεηλασίες, τις ξενοφοβικές επιθέσεις». Τόνισε επίσης πως δεν θα επιτραπεί σε καμία ομάδα «να εκφοβίζει κοινότητα» ή «να στοχοποιεί ανθρώπους λόγω της εθνικότητάς τους».
Μαζικοί επαναπατρισμοί και ανθρωπιστική κρίση
Λόγω των ταραχών, περίπου 300 πολίτες της Μοζαμβίκης επέστρεψαν πεζή στη χώρα τους, ενώ άλλοι 300 Γκανέζοι επαναπατρίστηκαν αεροπορικώς. Εκατοντάδες ακόμη ετοιμάζονται να αναχωρήσουν προς τη Νιγηρία και το Μαλάουι.
«Έβγαζαν τους ανθρώπους δια της βίας από τα σπίτια τους (…) είτε ήταν παράτυποι είτε όχι. Λένε ότι δεν θέλουν κανέναν ξένο στην πόλη», δήλωσε ο δημοτικός σύμβουλος Μσα Νοματίτι, προσθέτοντας ότι περισσότεροι από 500 άνθρωποι εγκατέλειψαν τα σπίτια τους τη Δευτέρα.
Το βράδυ της Τρίτης, μικρές ομάδες μεταναστών εγκατέλειπαν τις παραγκουπόλεις της περιοχής, μεταφέροντας τα υπάρχοντά τους μέσα στη νύχτα. «Ορισμένοι έχασαν τα διαβατήριά τους αφού τους ξυλοκόπησαν και τους έσυραν έξω από τα σπίτια τους», ανέφερε ο Νοματίτι.
Αλληλεγγύη και προσωρινή στέγαση
Περίπου 50 άνθρωποι συγκεντρώθηκαν στο μικρό τζαμί του Γκανσμπάι, το οποίο μετατράπηκε σε προσωρινό καταφύγιο. Οι εκτοπισμένοι μοιράζονται μία τουαλέτα και μία βρύση, ενώ στην κωμόπολη Κλέινμοντ, 40 χιλιόμετρα από το Κέιπ Τάουν, περίπου 100 αλλοδαποί φιλοξενούνται σε κοινοτικό κέντρο με τη στήριξη εθελοντών και κατοίκων.
«Παίρνουν μαζί τους ματσέτες… επικίνδυνα εργαλεία. Σαν για να κυνηγήσουν κάποιους», είπε ο Μάικλ Μάρκσον από το Μαλάουι, περιγράφοντας το κλίμα φόβου στην περιοχή. Στην πόλη Στάνφορντ, ο Ταλίμπ Μπέουε, επίσης από το Μαλάουι, ανέφερε: «Οι κλέφτες μας πήραν όλη την περιουσία μας, δεν έχουμε πλέον τίποτα. Αλλά είναι προτιμότερο να επιστρέψουμε στην πατρίδα χωρίς τίποτα, παρά να χάσουμε τη ζωή μας».