Τα τελευταία χρόνια, η τηλεργασία έγινε σχεδόν αναγκαστική. Από τη μία μέρα στην άλλη, εταιρείες που δεν την είχαν καν σκεφτεί, βρέθηκαν να λειτουργούν πλήρως εξ αποστάσεως.
Στην αρχή υπήρξε ενθουσιασμός. Μετά αμφιβολία. Και τελικά, σε πολλές περιπτώσεις, μια σιωπηρή επιστροφή στο γραφείο — με το αφήγημα ότι «το remote δεν δούλεψε». Αυτό που δεν συζητιέται αρκετά είναι το εξής: τι ακριβώς δοκιμάσαμε;
Στις περισσότερες περιπτώσεις, δεν αλλάξαμε τον τρόπο που δουλεύουμε. Απλώς τον μεταφέραμε online. Τα ίδια meetings, οι ίδιες διαδικασίες, η ίδια ανάγκη για συνεχή παρουσία — απλώς μέσα από μια οθόνη. Αυτό δεν είναι τηλεργασία. Είναι γραφείο… χωρίς φυσικό χώρο. Και όταν προσπαθείς να εφαρμόσεις ένα μοντέλο με τη λογική ενός άλλου, το αποτέλεσμα είναι σχεδόν πάντα προβληματικό.
Η τηλεργασία δεν είναι τεχνολογικό ζήτημα. Είναι λειτουργικό. Δεν έχει να κάνει με το αν έχεις τα σωστά εργαλεία. Έχει να κάνει με το αν έχεις τη σωστή νοοτροπία. Γιατί το remote αλλάζει κάτι πολύ βασικό:
αφαιρεί την ψευδαίσθηση του ελέγχου μέσω παρουσίας. Στο γραφείο, η παρουσία συχνά εκλαμβάνεται ως παραγωγικότητα. Βλέπεις τον άλλον, άρα «δουλεύει».
Στην τηλεργασία, αυτό δεν υπάρχει. Και εκεί αρχίζει η δυσκολία. Για να λειτουργήσει σωστά, χρειάζονται πράγματα που σε πολλά περιβάλλοντα δεν είναι δεδομένα:
- σαφήνεια στο τι πρέπει να γίνει
- εμπιστοσύνη στο ποιος θα το κάνει
- και ευθύνη για το αποτέλεσμα
Χωρίς αυτά, το remote καταλήγει να γίνεται πιο κουραστικό από το γραφείο.
- Περισσότερα meetings για να «κρατήσουμε επαφή».
- Περισσότερα messages για να επιβεβαιώσουμε ότι όλα προχωρούν.
- Περισσότερη ανάγκη για συνεχή παρουσία, απλώς σε διαφορετική μορφή.
Και κάπου εκεί, αρχίζει να δημιουργείται η αίσθηση ότι «δεν δουλεύει». Αλλά το ερώτημα παραμένει: δεν δουλεύει το μοντέλο ή ο τρόπος που το εφαρμόζουμε;
Η τηλεργασία απαιτεί διαφορετικό σχεδιασμό της δουλειάς. Απαιτεί να σκεφτείς λιγότερο σε ώρες και περισσότερο σε αποτελέσματα. Λιγότερο σε έλεγχο και περισσότερο σε εμπιστοσύνη. Λιγότερο σε συνεχή επικοινωνία και περισσότερο σε καθαρή επικοινωνία. Αυτό δεν είναι εύκολο. Γιατί έρχεται σε αντίθεση με πολλά από αυτά που έχουμε μάθει ως «κανονικά».
- Η ανάγκη να βλέπεις την ομάδα σου.
- Η ανάγκη να συζητάς τα πάντα σε πραγματικό χρόνο.
- Η ανάγκη να επιβεβαιώνεις συνεχώς ότι όλα είναι υπό έλεγχο.
Όλα αυτά, στο remote περιβάλλον, όχι μόνο δεν βοηθούν — αλλά πολλές φορές δημιουργούν περισσότερα προβλήματα. Ένα από τα μεγαλύτερα λάθη που έγιναν ήταν ότι η τηλεργασία αντιμετωπίστηκε ως «ευκολία». Ως κάτι που απλώς δίνει περισσότερη ευελιξία.
Στην πραγματικότητα, είναι κάτι πολύ πιο απαιτητικό. Απαιτεί καλύτερη οργάνωση. Καλύτερη επικοινωνία. Καλύτερη κατανόηση του τι είναι πραγματικά σημαντικό. Και κυρίως, απαιτεί να αφήσεις πράγματα που μέχρι τώρα θεωρούσες απαραίτητα.
Δεν είναι τυχαίο ότι οι ομάδες που δούλεψαν καλά remote δεν ήταν αυτές που είχαν τα περισσότερα εργαλεία. Ήταν αυτές που είχαν ξεκάθαρο τρόπο λειτουργίας. Ήξεραν τι πρέπει να γίνει. Ήξεραν ποιος το αναλαμβάνει. Και δεν χρειάζονταν συνεχή επιβεβαίωση για να νιώσουν ότι υπάρχει πρόοδος.
Αυτό είναι που κάνει τη διαφορά. Στην Ελλάδα, η τηλεργασία συχνά αντιμετωπίστηκε με καχυποψία. Όχι απαραίτητα γιατί δεν υπήρχαν οι υποδομές. Αλλά γιατί δεν υπήρχε η εμπιστοσύνη. Και όταν λείπει η εμπιστοσύνη, κάθε μοντέλο που βασίζεται σε αυτήν δυσκολεύεται.
Έτσι δημιουργήθηκε μια κατάσταση όπου το remote δοκιμάστηκε, αλλά με όρους που το υπονόμευαν εξαρχής. Και όταν δεν απέδωσε όπως αναμενόταν, το συμπέρασμα ήταν εύκολο: «δεν δουλεύει».
Ίσως το πιο ειλικρινές συμπέρασμα να είναι διαφορετικό. Η τηλεργασία δεν απέτυχε. Απλώς δεν την καταλάβαμε ποτέ πραγματικά. Και μέχρι να το κάνουμε, θα συνεχίσουμε να προσπαθούμε να την αξιολογήσουμε με λάθος κριτήρια.
*Ο κ. Γιώργος Λουτριανάκης είναι CEO, PlusHorizon.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
