Η τεχνητή νοημοσύνη μετασχηματίζει δυναμικά τον τομέα της ογκολογίας, προσφέροντας καινοτόμες λύσεις που μέχρι πρόσφατα ανήκαν στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας. Πέρα από τη μείωση του φόρτου εργασίας για τους γιατρούς και την επιτάχυνση των κλινικών μελετών, η AI δίνει τη δυνατότητα μέτρησης όχι μόνο του μεγέθους, αλλά και της βιολογίας ενός όγκου.
Παράλληλα, επιτρέπει την πρόβλεψη της πορείας της νόσου, της τοξικότητας της θεραπείας και των πιθανών παρενεργειών, ακόμα και εξ αποστάσεως. Σύμφωνα με τον παθολόγο-ογκολόγο και διευθυντή ΕΣΥ στο ΓΑΟΝΑ «ο Άγιος Σάββας», Μιχάλη Νικολάου, το πρόγραμμα ΟΙΚΟΘΕΝ θα ενταχθεί πλήρως στον κόσμο της τεχνητής νοημοσύνης έως το 2026.
Διερευνώνται επίσης τρόποι ενσωμάτωσης και καρδιολογικών ασθενών, ενώ αναπτύσσεται ερευνητικό μοντέλο με εργαλεία απομακρυσμένης παρακολούθησης. Στόχος είναι η μελέτη κρίσιμων δεικτών που επηρεάζουν τη ζωή των ασθενών, με το μοντέλο να επεκτείνεται σε χειρουργικά και καρδιολογικά περιστατικά.
Η αξιοποίηση της τηλεϊατρικής και της τηλεεπέμβασης με τη χρήση AI αποτελεί το επόμενο βήμα, καθώς ενσωματώνονται ψηφιακά εργαλεία που προσφέρουν βιομετρικά δεδομένα σε πραγματικό χρόνο μέσω φορετών συσκευών. Σε εξέλιξη βρίσκεται η συνεργασία με την καρδιολογική κοινότητα για τον καθορισμό του πιλοτικού γκρουπ ασθενών που θα συμμετάσχουν στο πρόγραμμα.
Σε συνέντευξή του με αφορμή το Πανευρωπαϊκό Συνέδριο Ογκολόγων στο Βερολίνο, ο κ. Νικολάου υπογράμμισε ότι η τεχνητή νοημοσύνη αποτελεί πλέον αναγκαιότητα και όχι απλώς τεχνολογική τάση. Η AI επιτρέπει εξατομικευμένη διάγνωση, σταδιοποίηση, θεραπεία και παρακολούθηση των ογκολογικών ασθενών, ενώ αναμένεται να φέρει επανάσταση στις κλινικές μελέτες μέσω αυτοματοποιημένης αντιστοίχισης ασθενών, μειώνοντας σημαντικά τον χρόνο και τα λάθη στη διαδικασία.
Η πανευρωπαϊκή έλλειψη 1,2 εκατομμυρίων εργαζομένων στον τομέα της υγείας αναδεικνύει την ανάγκη για λύσεις που μειώνουν τον φόρτο εργασίας. Η τεχνητή νοημοσύνη εκτιμάται ότι μπορεί να μειώσει τον χρόνο εργασίας κατά 60-75% και να αποφορτίσει το ιατρικό προσωπικό, ενώ σε τομείς όπως η παθολογοανατομία και η απεικόνιση, η μείωση του φόρτου φτάνει το 50-80%.
Όσον αφορά τους ψηφιακούς βιοδείκτες, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Ογκολόγων Παθολόγων (Esmo) θέτει πλέον κοινά πρότυπα, απαιτώντας διαφάνεια, επαναληψιμότητα και επιστημονική αποδοχή. Οι ψηφιακοί βιοδείκτες αναμένεται να αρχίσουν να αποζημιώνονται διεθνώς, με βασικό όφελος την εξοικονόμηση χρόνου και τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας στη λήψη αποφάσεων.
Οι εξελίξεις στην απεικόνιση επιτρέπουν πλέον την πρόβλεψη της επιβίωσης, της πιθανής υποτροπής και της ανταπόκρισης στη θεραπεία. Τα προγράμματα απομακρυσμένης παρακολούθησης ειδοποιούν τις ομάδες πρωτοβάθμιας φροντίδας για τη διαχείριση τοξικοτήτων και παρενεργειών, ενισχύοντας την ασφάλεια των ασθενών.
Ο κ. Νικολάου εκτιμά ότι στο μέλλον ο καρκίνος θα αποτελεί μια διαχειρίσιμη νόσο, όπως σήμερα η φυματίωση, και οι ασθενείς θα μπορούν να ζουν περισσότερα χρόνια, αξιοποιώντας τα νέα εργαλεία που προσφέρει η τεχνητή νοημοσύνη.