Οι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων που βρίσκονται σε πορεία ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση κινδυνεύουν να χάσουν 700 εκατομμύρια ευρώ, εάν δεν προχωρήσουν στις μεταρρυθμίσεις που απαιτούν οι Βρυξέλλες, σύμφωνα με προειδοποίηση της Επιτρόπου Διεύρυνσης Μάρτα Κος.
Από τους αμφιλεγόμενους νόμους για το δικαστικό σύστημα που ψήφισε το σερβικό κοινοβούλιο, έως τις καθυστερήσεις στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και το πολιτικό αδιέξοδο στο Κόσοβο, μεγάλο μέρος της περιοχής παρουσιάζει στασιμότητα στις απαιτούμενες μεταρρυθμίσεις.
«Την περασμένη εβδομάδα έγραψα στις αρχές ζητώντας να εντείνουν τις μεταρρυθμίσεις, γιατί διαφορετικά οι πολίτες τους θα υποφέρουν», ανέφερε η Κος στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. «Περισσότερα από 700 εκατομμύρια ευρώ μπορεί να χαθούν οριστικά για όλη την περιοχή», πρόσθεσε, αναφερόμενη στους πόρους του Αναπτυξιακού Σχεδίου για τα Δυτικά Βαλκάνια.
Το Αναπτυξιακό Σχέδιο και οι όροι της ΕΕ
Η Ευρωπαϊκή Ένωση, επιδιώκοντας να περιορίσει την οικονομική επιρροή της Κίνας και της Ρωσίας, έχει εγκρίνει ένα πακέτο έξι δισεκατομμυρίων ευρώ μέσω του Αναπτυξιακού Σχεδίου. Στόχος είναι να ενισχυθούν οι οικονομικές δυνατότητες των χωρών της περιοχής, ωστόσο η εκταμίευση των ποσών συνδέεται με την υλοποίηση συγκεκριμένων μεταρρυθμίσεων.
Το σχέδιο δίνει έμφαση στην ευθυγράμμιση με την κοινή εξωτερική πολιτική και ασφάλεια της ΕΕ, την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης και την καταπολέμηση της διαφθοράς. Έχει χρονικό ορίζοντα έως τα τέλη Ιουνίου του τρέχοντος έτους.
Η κατάσταση ανά χώρα
Πέντε χώρες –η Αλβανία, το Κόσοβο, η Βόρεια Μακεδονία, το Μαυροβούνιο και η Σερβία– έχουν ήδη λάβει μέρος της χρηματοδότησης. Αντίθετα, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη δεν έχει λάβει ακόμη καμία εκταμίευση.
Η Κος σημείωσε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρακολουθεί «ολοένα και περισσότερο» τις εξελίξεις στη Σερβία, καθώς οι Βρυξέλλες εξετάζουν εάν η χώρα εξακολουθεί να πληροί τα κριτήρια για τη συνέχιση της στήριξης μέσω του Αναπτυξιακού Σχεδίου. Τον Φεβρουάριο, η ίδια είχε προειδοποιήσει πως η ευρωπαϊκή χρηματοδότηση μπορεί να διακοπεί λόγω της υιοθέτησης νόμων που απειλούν την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης.
Από το συνολικό πακέτο του Αναπτυξιακού Σχεδίου, 1,6 δισεκ. ευρώ προορίζονται για τη Σερβία, γεγονός που καθιστά κρίσιμη την τήρηση των δεσμεύσεων της χώρας απέναντι στην ΕΕ.