Η ενάλια αρχαιολογική έρευνα στην Ασίνη, που πραγματοποιήθηκε από τις 29 Σεπτεμβρίου έως την 1η Οκτωβρίου 2025, έφερε στο φως νέα δεδομένα για την αρχαία λιμενική εγκατάσταση της περιοχής, ανατολικά του Τολού Αργολίδας.
Η θέση, ευνοημένη από το φυσικό της λιμάνι και το στρατηγικό της ύψωμα, κατοικήθηκε συνεχώς από τους προϊστορικούς έως τους ιστορικούς χρόνους.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του Υπουργείου Πολιτισμού, η φετινή ανασκαφή εντάχθηκε στο πενταετές ερευνητικό πρόγραμμα που ξεκίνησε το 2022, σε συνέχεια της πιλοτικής έρευνας του 2021.
Το πρόγραμμα αποτελεί συνεργασία της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων, του Σουηδικού Ινστιτούτου Αθηνών και του Πανεπιστημίου της Στοκχόλμης, με τη συμμετοχή του Πανεπιστημίου του Γκέτεμποργκ και της εταιρείας Nordic Maritime Group.
Οι έρευνες των ετών 2021-2025 ανέδειξαν τη μεγάλη έκταση και τη φύση μιας τεχνητής λιμενικής εγκατάστασης ανατολικά του Καστρακιού. Η κύρια κατασκευή συνίσταται σε ένα εκτεταμένο τεχνητό πλάτωμα σε αβαθή ύδατα, το οποίο φαίνεται να αποτελούσε βασικό τμήμα του αρχαίου λιμανιού.
Ανασκαφικά ευρήματα και χρονολόγηση
Κατά την ερευνητική περίοδο του 2025, οι αρχαιολόγοι επικεντρώθηκαν στη χρονολόγηση και διερεύνηση των κατασκευών στην κορυφή του υποθαλάσσιου πλατώματος.
Μέσα από τρισδιάστατα μοντέλα και επιτόπια παρατήρηση, εντοπίστηκαν λιθόκτιστες δομές που διαφέρουν ως προς το σχήμα και το μέγεθος των λίθων τους.
Για τον καθορισμό της ηλικίας τους, αφαιρέθηκαν λίθοι από τρεις κατασκευές, ωστόσο τα ευρήματα ήταν περιορισμένα, με μόλις δύο όστρακα κεραμικής να εντοπίζονται.
Η ανάλυση των δεδομένων δείχνει ότι οι τετραγωνικές αυτές κατασκευές πιθανόν ανήκουν σε διαφορετικές χρονολογικές φάσεις και θεωρείται ότι πρόκειται για κατάλοιπα θεμελίων προβλητών, κατασκευασμένων από ξύλινα κασόνια γεμισμένα με λίθους.
Μετά την αποσύνθεση του ξύλου, διατηρήθηκαν οι λίθοι, ενώ τα κασόνια φαίνεται να είναι μεταγενέστερα του ίδιου του πλατώματος.
Ρωμαϊκή περίοδος και χρήση του λιμένα
Όπως είχε διαπιστωθεί και σε προηγούμενες περιόδους, το πλάτωμα, με την επέκτασή του προς τα δυτικά, αποδίδεται στη Ρωμαϊκή περίοδο, βάσει θραυσμάτων αμφορέων που βρέθηκαν στο εσωτερικό του.
Το κρηπίδωμα, που αρχικά προεξείχε από την επιφάνεια της θάλασσας, καταβυθίστηκε λόγω της ανόδου της στάθμης του νερού.
Η μεταγενέστερη κατασκευή προβλητών επάνω στο καταβυθισμένο πλάτωμα επέτρεψε τη συνέχιση της χρήσης του χώρου για εμπορικές δραστηριότητες, όπως φόρτωση, εκφόρτωση και επιβίβαση.
Η περαιτέρω ανάλυση του τρισδιάστατου μοντέλου και η μελέτη των ευρημάτων από τις προηγούμενες περιόδους θα συμβάλουν στην κατανόηση της λειτουργίας και της ιστορικής εξέλιξης του λιμένα της Ασίνης.
Επιστημονική ομάδα και δημοσίευση αποτελεσμάτων
Την ελληνική διεύθυνση της έρευνας είχε η Δρ. Παναγιώτα Γαλιατσάτου, καταδυόμενη αρχαιολόγος της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων, ενώ από τη σουηδική πλευρά επικεφαλής ήταν η καθηγήτρια Ann-Louise Schallin, επιστημονική διευθύντρια του Πανεπιστημίου Στοκχόλμης, και ο Δρ. Niklas Eriksson, διευθυντής πεδίου του ίδιου πανεπιστημίου.
Στην ερευνητική ομάδα συμμετείχαν επίσης η Παρασκευή Μίχα, ο Σπυρίδων Μουρέας, ο Jens Lindström από τη Nordic Maritime Group και ο Staffan Von Arbin από το Πανεπιστήμιο του Γκέτεμποργκ.
Τα αποτελέσματα της έρευνας θα δημοσιευθούν στο επιστημονικό περιοδικό Opuscula των Σουηδικών Ινστιτούτων Αθηνών και Ρώμης, καθώς και σε άλλα διεθνή επιστημονικά έντυπα.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news