Η ενεργειακή μετάβαση αναδεικνύεται πλέον όχι μόνο ως περιβαλλοντική προτεραιότητα, αλλά και ως ζήτημα που συνδέεται στενά με τη γεωπολιτική, τη χρηματοδότηση και τη σταθερότητα των αγορών. Στο πλαίσιο αυτό, η μακροπρόθεσμη στρατηγική, η διαφοροποίηση του εφοδιασμού και οι ροές κεφαλαίων βρέθηκαν στο επίκεντρο του 11ου Οικονομικού Φόρουμ Δελφών 2026.
Ο Παύλος Μυλωνάς, διευθύνων σύμβουλος της Εθνικής Τράπεζας, υπογράμμισε ότι ο ενεργειακός τομέας είναι από τους πιο σύνθετους ως προς τη χρηματοδότησή του. Όπως ανέφερε, οι γεωπολιτικές εξελίξεις δημιουργούν προκλήσεις στην υλοποίηση επενδύσεων, ενώ σημείωσε τις ριζικές αλλαγές στην τιμολόγηση της ενέργειας στην ΕΕ.
Σχετικά με τη διείσδυση των ΑΠΕ, τόνισε ότι σχεδόν το 50% της ηλεκτρικής ενέργειας στη χώρα προέρχεται από πράσινες πηγές. «Υπάρχει τόση πολλή ανανεώσιμη ενέργεια που το μεσημέρι η τιμή είναι στο μηδέν», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι αυτό περιπλέκει τη χρηματοδότηση νέων έργων. Ζήτησε αναβάθμιση του δικτύου και προώθηση τεχνολογικών λύσεων όπως η αποθήκευση ενέργειας.
Στρατηγική και επενδύσεις στον ενεργειακό τομέα
Ο Charles Hendry, Distinguished Fellow του Atlantic Council, τόνισε ότι κάθε κυβέρνηση οφείλει να στέλνει σαφή μηνύματα στις αγορές σχετικά με τη στρατηγική και τον οδικό χάρτη της, ώστε να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών. Επισήμανε τη σημασία του συντονισμού και της ασφάλειας εφοδιασμού, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην αξιοποίηση των ΑΠΕ σε χώρες με υψηλό δυναμικό, όπως η Ελλάδα.
Ο Πέτρος Τζαννετάκης, Deputy CEO της MOTOR OL, παρουσίασε τις επιχειρηματικές πρωτοβουλίες της εταιρείας, τονίζοντας τον σύνθετο χαρακτήρα του διυλιστηρίου και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει. Ανέλυσε τη στρατηγική με ορίζοντα το 2030, ύψους 4 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 600 εκατ. ευρώ έχουν ήδη επενδυθεί σε ΑΠΕ και 700 εκατ. ευρώ σε παραδοσιακούς τομείς. Τόνισε την ανάγκη για μακροπρόθεσμη στρατηγική, ελευθερία κινήσεων και αναβάθμιση του δικτύου, καθώς και την προώθηση των PPAs.
Η γεωπολιτική διάσταση και ο ρόλος της Ελλάδας
Ο Geoffrey Pyatt, Assistant Secretary of State, Energy Resources (2022-2025), υπογράμμισε ότι η Ελλάδα έχει εξελιχθεί σε περιφερειακό ενεργειακό κόμβο. Εξήρε το σημαντικό απόθεμα ΑΠΕ και τις ισχυρές διεθνείς σχέσεις της χώρας με τις ΗΠΑ και τις περιφερειακές δυνάμεις. Αναφέρθηκε επίσης στον ρόλο της ελληνικής ναυτιλίας στη μεταφορά ενέργειας, σημειώνοντας πως «η Ελλάδα έχει μπει στον χάρτη ως ένας σημαντικός Ευρωπαϊκός και Ευρασιατικός ενεργειακός κόμβος».
Παράλληλα, αναφέρθηκε στις διεθνείς προκλήσεις που δημιουργεί η κρίση στη Μέση Ανατολή και στη δυνατότητα της ΕΕ να ενισχύσει τη θέση της, δίνοντας έμφαση στη διαφοροποίηση πηγών και την προώθηση εξορύξεων μέσω συμφωνιών, όπως αυτές της ExxonMobil, της Energean και της Helleniq Energy. «Αυτή η πολυπλοκότητα θα είναι η νέα κανονικότητα», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η ναυτιλία και η ενεργειακή αλυσίδα
Ο Αντώνης Παπαδημητρίου, πρόεδρος του Ιδρύματος Ωνάση, χαρακτήρισε τη ναυτιλία ως έναν από τους πιο κρίσιμους κρίκους της ενεργειακής αλυσίδας. Όπως τόνισε, ο κλάδος επενδύει με μακροπρόθεσμο ορίζοντα και λειτουργεί συμπληρωματικά προς τις διάφορες πηγές ενέργειας, διατηρώντας ισορροπία μεταξύ τιμής και διαθεσιμότητας.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην πυρηνική ενέργεια, την οποία χαρακτήρισε «τη μοναδική πραγματική πηγή ενέργειας μηδενικών εκπομπών», επισημαίνοντας ωστόσο το υψηλό κόστος παραγωγής της. Παράλληλα, αναφέρθηκε στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ελληνική ναυτιλία εν μέσω της κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Τη συζήτηση συντόνισε ο Δρ. Κωνσταντίνος Ανδριοσόπουλος, Director του HELLENiQ Energy Center for Sustainability and Energy @Alba.