Η ελληνική γλώσσα παραμένει ζωντανή όταν μιλιέται, γράφεται, μεταφράζεται σε σκέψεις και μεταδίδεται στις επόμενες γενιές. Σήμερα, η μεγάλη πρόκληση είναι να διατηρηθεί ενεργή μέσα στον ψηφιακό κόσμο, όπου η τεχνολογία εξελίσσεται με ρυθμούς που δεν περιμένουν. Αν δεν υπάρξει μέριμνα, μηχανές εκπαιδευμένες κυρίως σε ξένες γλώσσες θα καθορίζουν πώς εμφανίζεται η ελληνική σε υπηρεσίες και εφαρμογές της καθημερινότητας.
Το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης αντιμετωπίζει αυτή την πρόκληση ως ευκαιρία. Αντί η ελληνική να προσαρμοστεί παθητικά σε ξένα πρότυπα, σχεδιάζονται υποδομές, δεδομένα και συνεργασίες ώστε η χώρα να γίνει δημιουργός τεχνολογίας που «σκέφτεται» στα ελληνικά.
Η πρωτοβουλία αυτή δεν αφορά μόνο την τεχνολογία, αλλά και την πολιτιστική συνέχεια, την ισότιμη συμμετοχή στην ψηφιακή πραγματικότητα και το δικαίωμα της κοινωνίας να εξυπηρετείται στη μητρική της γλώσσα.
«Η Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας είναι μια ευκαιρία να δούμε τη γλώσσα μας όχι μόνο ως θεμελιώδες στοιχείο της εθνικής μας ταυτότητας, αλλά και ως βασικό πυλώνα της ψηφιακής μας παρουσίας. Στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης, η ισχυρή θέση της ελληνικής γλώσσας στον ψηφιακό χώρο δεν είναι αυτονόητη∙ αποτελεί στρατηγική επιλογή που απαιτεί συγκροτημένο σχεδιασμό και στοχευμένες δράσεις.
Με αυτό το όραμα, μέσα από το AI Factory «Pharos» κάνουμε ένα αποφασιστικό βήμα προς ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης, όπου η Ελλάδα δεν περιορίζεται στον ρόλο του χρήστη τεχνολογίας, αλλά γίνεται δημιουργός λύσεων Τεχνητής Νοημοσύνης. Κεντρική μας προτεραιότητα είναι η ανάπτυξη σύγχρονων ελληνικών γλωσσικών μοντέλων που θα στηρίζουν έμπρακτα την κοινωνία, την οικονομία και τη Δημόσια Διοίκηση.
Σε έναν ψηφιακό κόσμο όπου κυριαρχούν λίγες μεγάλες γλώσσες, οφείλουμε να διασφαλίσουμε τη συνέχεια και τη δυναμική της ελληνικής. Γι' αυτό επενδύουμε συστηματικά σε υποδομές και δεδομένα, με τον συντονισμό της νεοσύστατης Ειδικής Γραμματείας Τεχνητής Νοημοσύνης και Διακυβέρνησης Δεδομένων. Η τεχνολογία πρέπει να μιλά τη γλώσσα των πολιτών της. Με σχέδιο και συνέπεια εργαζόμαστε ώστε η ελληνική γλώσσα να έχει ισχυρή και δημιουργική θέση στο ψηφιακό μέλλον», δήλωσε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου.
Ο «Φάρος» και η στρατηγική για την ελληνική Τεχνητή Νοημοσύνη
Κεντρικό στοιχείο της στρατηγικής είναι ο Εθνικός AI Factory «Φάρος», μια πλατφόρμα συντονισμού χρηματοδότησης, έρευνας και καινοτομίας που ενώνει πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, ιδιωτικές εταιρείες και startups. Στόχος του «Φάρου» είναι η ανάπτυξη τεχνολογιών που ενσωματώνουν τη γλωσσική και πολιτισμική κατανόηση της ελληνικής, πέρα από απλές μεταφράσεις από τα αγγλικά.
Στην καρδιά της προσπάθειας βρίσκεται ο υπερυπολογιστής ΔΑΙΔΑΛΟΣ, που προσφέρει την υπολογιστική ισχύ για την εκπαίδευση μεγάλων γλωσσικών μοντέλων ικανών να λειτουργούν εγγενώς στα ελληνικά, αναγνωρίζοντας ιδιωματισμούς, συντακτικές ιδιαιτερότητες και πολιτισμικές αναφορές.
Δεδομένα, συνεργασίες και ευρωπαϊκή διάσταση
Η δημιουργία και διακυβέρνηση δεδομένων αποτελούν κρίσιμο πεδίο δράσης. Το Υπουργείο οργανώνει το πλαίσιο διαχείρισης δεδομένων του δημόσιου τομέα και προωθεί τη συγκρότηση ενός ενιαίου Εθνικού Dataset στην ελληνική γλώσσα. Το dataset θα αντλεί περιεχόμενο από πολιτιστική κληρονομιά, επίσημα έγγραφα, ΜΜΕ και εξειδικευμένο τεχνικό, νομικό και ιατρικό υλικό, με σεβασμό στην προστασία προσωπικών δεδομένων και πνευματικών δικαιωμάτων.
Η Ελλάδα συμμετέχει ως ιδρυτικό μέλος στην ALT-EDIC και στηρίζει το European Language Data Space, πρωτοβουλίες που ενισχύουν τη θέση της σε μια πολύγλωσση Ευρώπη, με ίση πρόσβαση σε δεδομένα και τεχνολογία. Οι συνεργασίες αυτές ανοίγουν δρόμους για κοινά εργαλεία και νέες αγορές προϊόντων γλωσσικής τεχνολογίας που σέβονται και κατανοούν τα ελληνικά.
Προοπτικές και προκλήσεις
Οι πρακτικές εφαρμογές είναι πολλαπλές: φωνητικοί και γραπτοί βοηθοί που κατανοούν φυσική ελληνική ομιλία, ψηφιακές υπηρεσίες διοίκησης πιο φιλικές και ακριβείς, εκπαιδευτικά εργαλεία προσαρμοσμένα στη γλωσσική πραγματικότητα των μαθητών, καθώς και ιατρικά και νομικά συστήματα προσαρμοσμένα στις ελληνικές ορολογίες.
Η ενίσχυση της ελληνικής στην Τεχνητή Νοημοσύνη συμβάλλει επίσης στη γλωσσική σύνδεση της διασποράς και στη διαφύλαξη της πολιτιστικής ταυτότητας στον ψηφιακό χώρο.
Ωστόσο, σύμφωνα με πηγές του Υπουργείου, η συγκέντρωση και αξιολόγηση ποιοτικών δεδομένων απαιτεί σημαντικούς πόρους και χρόνο, ενώ οι νομικές και ηθικές προκλήσεις γύρω από την προστασία δεδομένων χρειάζονται προσεκτική διαχείριση. Παράλληλα, απαιτείται επένδυση σε ανθρώπινο δυναμικό με δεξιότητες ΤΝ και συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα για να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα της προσπάθειας.
Η στρατηγική του Υπουργείου δείχνει ότι η Ελλάδα επιλέγει να υπερασπιστεί τη γλώσσα της όχι με συναισθηματισμό, αλλά με τεχνολογική και οργανωτική δουλειά, επενδύοντας σε υποδομές, δεδομένα και διεθνείς συνεργασίες. Αν οι πρωτοβουλίες αυτές υλοποιηθούν με διαφάνεια και συμμετοχικότητα, το ψηφιακό μέλλον μπορεί να αποτελέσει ευκαιρία ώστε η ελληνική γλώσσα όχι μόνο να προσαρμοστεί, αλλά να πρωταγωνιστήσει.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
