Η Αναλένα Μπέρμποκ, πρόεδρος της 80ής Συνόδου της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, άνοιξε τη συνεδρίαση της πρωτοβουλίας για το βέτο, υπογραμμίζοντας ότι η διαδικασία θεσπίστηκε το 2022 για να ενισχύσει τη λογοδοσία απέναντι στην «κατάφωρη κατάχρηση του βέτο». Όπως σημείωσε, η αδυναμία του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ να εκπληρώσει «την κύρια ευθύνη του για τη διατήρηση της διεθνούς ειρήνης και ασφάλειας» καθιστά τη σημερινή συνεδρίαση «άμεση αντανάκλαση αυτής της εντολής».
Αναφερόμενη στα Στενά του Ορμούζ, τόνισε ότι μετά την αποτυχία του Συμβουλίου να στηρίξει τις προσπάθειες για «ασφαλή και ανεμπόδιστη διέλευση», η Γενική Συνέλευση έχει πλέον «την ευκαιρία και την ευθύνη να διασφαλίσει ότι η συζήτηση για την ελευθερία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ δεν θα τελειώσει με την άσκηση βέτο». Επισήμανε επίσης ότι τα κράτη μέλη μπορούν «να υπενθυμίσουν σε όλα τα εμπλεκόμενα μέρη τις υποχρεώσεις τους βάσει του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και του διεθνούς δικαίου».
Η πρόεδρος προειδοποίησε ότι «κάθε απόφαση που δεν εγκρίνεται στο όνομα της ειρήνης και της ασφάλειας και κάθε παραβίαση του διεθνούς δικαίου έχει πραγματικές συνέπειες». Εξήγησε ότι η κρίση έχει ήδη προκαλέσει άνοδο των τιμών πετρελαίου «κατά περισσότερο από 40%», με την τιμή να πλησιάζει τα 100 δολάρια το βαρέλι, ενώ η διαταραχή της προσφοράς έχει αφαιρέσει έως «1,5 εκατομμύριο βαρέλια ημερησίως» από την παγκόσμια αγορά.
Όπως ανέφερε, οι επιπτώσεις γίνονται αισθητές «ακόμη και τόσο μακριά όσο η Νέα Ζηλανδία», ενώ στις Φιλιππίνες έχει κηρυχθεί ενεργειακή κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Παράλληλα, η κ. Μπέρμποκ επεσήμανε ότι η σημερινή κρίση δεν αφορά ένα μόνο μέτωπο αλλά «τη σύγκλιση πολλαπλών, αλληλεπικαλυπτόμενων και μακροχρόνιων ρηγμάτων».
Τα ρήγματα αυτά, όπως είπε, περιλαμβάνουν επιθέσεις κατά πολιτικών και εμπορικών υποδομών, εντάσεις γύρω από τα πυρηνικά και βαλλιστικά προγράμματα του Ιράν, «σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων», καθώς και «τους θανάτους χιλιάδων αμάχων, συμπεριλαμβανομένων παιδιών, στο Ιράν και στον Λίβανο». Τόνισε επίσης ότι η κρίση αποσπά τη διεθνή προσοχή από την Απόφαση 2803 του Συμβουλίου Ασφαλείας και από την «καταστροφική ανθρωπιστική κατάσταση» στη Γάζα.
Έκκληση για ενίσχυση της διπλωματίας
Κλείνοντας, η πρόεδρος κάλεσε σε ενίσχυση της διπλωματίας, υπογραμμίζοντας ότι «τώρα, περισσότερο από ποτέ, υπάρχει ανάγκη να επαναπροσανατολίσουμε τις προσπάθειές μας στη διπλωματία, στις διαπραγματεύσεις και στην ειρηνική επίλυση όλων των διαφορών στη Μέση Ανατολή». Χαιρέτισε τις προσπάθειες που οδήγησαν στην αρχική εκεχειρία μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, η οποία, όπως είπε, «πρέπει να γίνει σεβαστή από όλα τα μέρη και να επεκταθεί σε όλη την περιοχή, περιλαμβανομένου του Λιβάνου».
Καταλήγοντας, τόνισε ότι «η διπλωματία και ο σεβασμός του διεθνούς δικαίου παραμένουν η μόνη βιώσιμη οδός για ειρήνη και ασφάλεια».