Εσωτερικό έγγραφο της αμερικανικής υπηρεσίας Διεθνούς Ανάπτυξης (USAID), που συντάχθηκε στις αρχές του 2024, προειδοποιούσε ανώτερους αξιωματούχους της κυβέρνησης Μπάιντεν ότι το βόρειο τμήμα της Λωρίδας της Γάζας έχει μετατραπεί σε «έρημη γη της Αποκάλυψης», με οξύτατες ελλείψεις σε τρόφιμα και ιατρικά εφόδια, σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του Reuters.
Το υπόμνημα, που καταρτίστηκε τρεις μήνες μετά την επίθεση της Χαμάς στο Ισραήλ και την έναρξη των ισραηλινών στρατιωτικών επιχειρήσεων στη Γάζα, περιέγραφε με ανατριχιαστικές λεπτομέρειες τις συνθήκες που διαπίστωσαν μέλη του ΟΗΕ κατά ανθρωπιστική αποστολή συλλογής πληροφοριών τον Ιανουάριο και Φεβρουάριο του 2024.
Σύμφωνα με τις μαρτυρίες των μελών του ΟΗΕ, εντοπίστηκαν ανθρώπινα οστά στους δρόμους, πτώματα εγκαταλελειμμένα σε αυτοκίνητα και καταγράφηκαν σοβαρές ελλείψεις σε τρόφιμα και καθαρό νερό.
Ωστόσο, ο Αμερικανός πρεσβευτής στην Ιερουσαλήμ Τζακ Λιου και η αναπληρώτριά του Στέφανι Χάλετ εμπόδισαν τη διανομή του εγγράφου εντός της αμερικανικής κυβέρνησης, καθώς το θεώρησαν μη ισορροπημένο, σύμφωνα με τέσσερις πρώην αξιωματούχους και σχετικά έγγραφα που εξέτασε το Reuters.
Το Reuters μεταδίδει αποκλειστικά την ύπαρξη αυτής της έκθεσης και τους λόγους που δεν έγινε γνωστή ευρέως, ενώ Λιου και Χάλετ δεν απάντησαν σε σχετικό αίτημα για σχολιασμό.
Επίσημη αναγνώριση της κατάστασης στη Γάζα
Το έγγραφο του Φεβρουαρίου 2024 αποτελεί ένα από τα πέντε που εκπονήθηκαν το πρώτο εξάμηνο του έτους, περιγράφοντας την ταχεία επιδείνωση των συνθηκών σε τρόφιμα, υγεία και κοινωνική συνοχή στη Γάζα λόγω των ισραηλινών επιχειρήσεων, όπως ανέφεραν έξι πρώην Αμερικανοί αξιωματούχοι στο Reuters.
Το Reuters έχει στη διάθεσή του ένα από τα έγγραφα, ενώ τέσσερις πρώην αξιωματούχοι περιέγραψαν το περιεχόμενο των υπολοίπων, τα οποία επίσης δεν κυκλοφόρησαν λόγω ανησυχιών περί μονομέρειας.
Όπως σημείωσε ο Άντριου Χολ, πρώην ειδικός στις κρίσεις στη USAID, τέτοια έγγραφα θα μπορούσαν να αποτελέσουν «αναγνώριση από τον πρεσβευτή της πραγματικότητας της κατάστασης στη Γάζα».
Η αμερικανική πρεσβεία στην Ιερουσαλήμ επέβλεπε τη φρασεολογία και τη διανομή των σχετικών εγγράφων, ακόμη και εκείνων που προέρχονταν από άλλες πρεσβείες της περιοχής.
Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών Άντονι Μπλίνκεν και εκπρόσωποι του Μπάιντεν δεν απάντησαν σε ερωτήματα για το γεγονός ότι τα έγγραφα δεν προωθήθηκαν σε ανώτερα κυβερνητικά κλιμάκια.
Ενημέρωση του Λευκού Οίκου και ρόλος της USAID
Στις αρχές του 2024, ο Λευκός Οίκος και άλλοι ανώτεροι Αμερικανοί αξιωματούχοι ενημερώνονταν για την κατάσταση στη Γάζα μέσω αναφορών του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, ενώ ανθρωπιστικές οργανώσεις προειδοποιούσαν για τον κίνδυνο λιμού.
Ο Τζο Μπάιντεν είχε χαρακτηρίσει τις ισραηλινές επιχειρήσεις «υπερβολικές», επισημαίνοντας τον Φεβρουάριο του 2024 ότι «πολλοί αθώοι άνθρωποι λιμοκτονούν... και αυτό πρέπει να σταματήσει».
Τον Ιανουάριο του 2024, η αμερικανική πρεσβεία ενέκρινε ευρύτερη διανομή εγγράφου για την επισιτιστική ανασφάλεια στη Γάζα, με τις πληροφορίες να φτάνουν ως τον τότε πρόεδρο των ΗΠΑ.
Το έγγραφο προκάλεσε το ενδιαφέρον ανώτερων στελεχών του Λευκού Οίκου, μεταξύ των οποίων και του αναπληρωτή συμβούλου Εθνικής Ασφάλειας Τζον Φάινερ, ο οποίος εξέφρασε έκπληξη για την ταχύτητα επιδείνωσης της κατάστασης, σύμφωνα με δύο πρώην αξιωματούχους.
Η USAID, χωρίς προσωπικό εντός της Γάζας από το 2019, βασιζόταν σε πληροφορίες του ΟΗΕ, της UNRWA και διεθνών οργανώσεων που χρηματοδοτούνται από τις ΗΠΑ.
Αυτή η εξάρτηση από τρίτες πηγές ενίσχυσε τις επιφυλάξεις της κυβέρνησης Μπάιντεν για τις εκθέσεις της USAID, όπως σημείωσαν τρεις Αμερικανοί αξιωματούχοι.
Ο τότε απεσταλμένος των ΗΠΑ για τη Μέση Ανατολή, Μπρετ ΜακΓκερκ, και οι συνεργάτες του συχνά ζητούσαν επιβεβαίωση των πληροφοριών της USAID και εξηγήσεις για τυχόν αποκλίσεις από την ισραηλινή εκδοχή, σύμφωνα με τρεις πρώην αξιωματούχους.
Δύο πρώην αξιωματούχοι της κυβέρνησης Μπάιντεν ανέφεραν επίσης ότι η Χάλετ θεωρούσε ορισμένα έγγραφα της USAID υπερβολικά ευαίσθητα για δημοσιοποίηση, ειδικά εν μέσω διαπραγματεύσεων για εκεχειρία και ανταλλαγή ομήρων.