Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε υπό όρους την εφαρμογή της εμπορικής συμφωνίας που επιτεύχθηκε το περασμένο καλοκαίρι μεταξύ της ΕΕ και των ΗΠΑ, ανοίγοντας τον δρόμο για την επόμενη φάση των διαπραγματεύσεων με τα κράτη-μέλη.
Οι ευρωβουλευτές τάχθηκαν υπέρ της κατάργησης των δασμών στις περισσότερες εισαγωγές από τις ΗΠΑ προς την ΕΕ, όπως είχε δεσμευθεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο της συμφωνίας του Αυγούστου 2025 στο Τέρνμπερι της Σκωτίας. Η έγκριση συνοδεύεται από σειρά σαφών ασφαλιστικών δικλίδων, που αποσκοπούν στη διασφάλιση των ευρωπαϊκών συμφερόντων.
Ο εισηγητής Μπερντ Λαντζ (Σοσιαλιστές, Γερμανία) δήλωσε: «Με τη σημερινή ψηφοφορία, έχουμε μια ισχυρή εντολή για διαπραγματεύσεις με το Συμβούλιο και σκοπεύουμε να την αξιοποιήσουμε στο έπακρο. Οι ευρωβουλευτές θα μπορούν να υπογράψουν τους εμπορικούς όρους της συμφωνίας μόνο εάν ο κανονισμός περιέχει πολύ ισχυρές και σαφείς διασφαλίσεις και μόνο αφού οι ΗΠΑ έχουν σεβαστεί πλήρως τους όρους της συμφωνίας. Σκοπεύω να υπερασπιστώ σθεναρά αυτήν την εντολή στις διαπραγματεύσεις».
Τρεις βασικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζητεί η εφαρμογή της συμφωνίας να συνοδεύεται από τρεις βασικές προϋποθέσεις:
• Ρήτρα αναστολής, σε περίπτωση που οι ΗΠΑ επιβάλουν νέους δασμούς.
• Ρήτρα έναρξης ισχύος, που προβλέπει ότι ο κανονισμός δεν θα εφαρμοστεί χωρίς πλήρη συμμόρφωση της αμερικανικής πλευράς.
• Ρήτρα λήξης, ώστε να διασφαλίζεται η πλήρης κοινοβουλευτική εποπτεία σε οποιαδήποτε ενδεχόμενη επέκταση της συμφωνίας.
Ειδικά για τη ρήτρα αναστολής, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζητεί τη δυνατότητα παγώματος όλων ή μέρους των δασμολογικών προτιμήσεων προς τις ΗΠΑ, εφόσον η Ουάσιγκτον επιβάλει νέους δασμούς σε ευρωπαϊκά προϊόντα ή προχωρήσει σε πρόσθετες εμπορικές επιβαρύνσεις που υπερβαίνουν το συμφωνημένο ανώτατο όριο του 15%.
Η ρήτρα αυτή θα ενεργοποιείται επίσης εάν οι ΗΠΑ υπονομεύουν τους στόχους της συμφωνίας, προβαίνουν σε διακριτική μεταχείριση εις βάρος οικονομικών φορέων της ΕΕ ή ασκούν οικονομικό καταναγκασμό απέναντι στην Ένωση και τα κράτη-μέλη της. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στους αμερικανικούς δασμούς για προϊόντα χάλυβα και αλουμινίου, όπου ζητείται σαφής αποκλιμάκωση ως προϋπόθεση για την πλήρη εφαρμογή της συμφωνίας.
Όριο ισχύος έως το 2028 χωρίς αυτόματη παράταση
Σύμφωνα με το εγκεκριμένο κείμενο, οι δασμολογικές προτιμήσεις θα ισχύουν έως τις 31 Μαρτίου 2028, εκτός εάν ανανεωθούν. Η παράταση του κανονισμού δεν θα μπορεί να γίνει αυτόματα, αλλά μόνο μέσω νέας νομοθετικής πρότασης και έπειτα από αξιολόγηση των επιπτώσεων της συμφωνίας στην ευρωπαϊκή αγορά και παραγωγή.
Μηχανισμός διασφάλισης για την ευρωπαϊκή βιομηχανία
Προβλέπεται μηχανισμός διασφάλισης που θα επιτρέπει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αναστείλει προσωρινά την εφαρμογή των νέων δασμολογικών ρυθμίσεων, εφόσον οι εισαγωγές από τις ΗΠΑ αυξηθούν σε βαθμό που προκαλεί σοβαρή ζημία στη βιομηχανία της ΕΕ. Με τον τρόπο αυτό, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επιδιώκει να διατηρήσει ένα εργαλείο άμεσης παρέμβασης σε περίπτωση πιέσεων στους ευρωπαϊκούς παραγωγικούς κλάδους.
Επόμενα βήματα
Μετά την έγκρισή του, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αναμένεται να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις με το Συμβούλιο της ΕΕ, προκειμένου να καθοριστεί η τελική μορφή των διατάξεων της συμφωνίας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
