Η ολοκλήρωση της Συμφωνίας Ελεύθερου Εμπορίου Ευρωπαϊκής Ένωσης-Ινδίας σηματοδοτεί μια ιστορική ευκαιρία για την Ελλάδα, ενισχύοντας τη θέση της ως στρατηγικού κόμβου εμπορίου, μεταφορών και επενδύσεων μεταξύ Ασίας και Ευρώπης.
Αυτό επισημαίνει το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Πειραιώς (ΕΒΕΠ), αναδεικνύοντας τον ρόλο της χώρας και ιδιαίτερα του λιμανιού του Πειραιά ως βασικής πύλης εισόδου για τις εμπορικές ροές στο πλαίσιο του Οικονομικού Διαδρόμου Ινδίας-Μέσης Ανατολής-Ευρώπης (IMEC).
Σύμφωνα με ανακοίνωση του ΕΒΕΠ, η γεωστρατηγική θέση της Ελλάδας, σε συνδυασμό με το ανεπτυγμένο λιμενικό και ναυτιλιακό της σύστημα, δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε η χώρα να πρωταγωνιστήσει στην εμπορική συνεργασία Ευρώπης-Ινδίας.
Το Επιμελητήριο είχε ήδη από το 2023 επισημάνει τη σημασία ανάπτυξης της θαλάσσιας διασύνδεσης της Ινδίας με τον Πειραιά και την προοπτική του IMEC.
Η συμφωνία «European Union-India Free Trade Agreement», η οποία ολοκληρώθηκε τον Ιανουάριο του 2026 ύστερα από 20 χρόνια διαπραγματεύσεων, χαρακτηρίζεται ως μία από τις μεγαλύτερες εμπορικές συμφωνίες παγκοσμίως.
Επεκτείνει σημαντικά τις οικονομικές και στρατηγικές σχέσεις μεταξύ των δύο πλευρών, που ήδη καταγράφουν ετήσια ανάπτυξη 8,2%.
Η συμφωνία καλύπτει αγορά περίπου 2 δισεκατομμυρίων ανθρώπων, αντιπροσωπεύοντας το 25% του παγκόσμιου ΑΕΠ και άνω του 30% του παγκόσμιου εμπορίου.
Οι μειώσεις δασμών αναμένεται να διπλασιάσουν τις εξαγωγές της ΕΕ προς την Ινδία έως το 2032, οδηγώντας σε εξοικονόμηση περίπου 4 δισ. ευρώ ετησίως για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις.
Προβλέπονται μειώσεις δασμών στο 96,6% των αγαθών που εξάγει η ΕΕ προς την Ινδία μέσα στα επόμενα 5-7 χρόνια. Αντίστοιχα, η ΕΕ θα μειώσει τους δασμούς σε περίπου 99% των προϊόντων που εισάγει από την Ινδία, γεγονός που συνεπάγεται σημαντικά φθηνότερη πρόσβαση σε προϊόντα όπως μηχανήματα, αυτοκίνητα, χημικά, φάρμακα, υφάσματα και δέρματα.
Οι δασμοί στα 250.000 ευρωπαϊκά αυτοκίνητα που εισάγονται ετησίως στην Ινδία θα μειωθούν στο 10% από 110%. Παράλληλα, τα κρασιά και τα αλκοολούχα ποτά θα έχουν σταδιακά χαμηλότερους δασμούς, ενώ διευκολύνσεις προβλέπονται για χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και προστασία επενδύσεων.
Η Ελλάδα μπορεί να συμβάλει ενεργά σε αυτή τη νέα φάση εμπορικής συνεργασίας, αξιοποιώντας τη γεωστρατηγική της θέση και τις λιμενικές υποδομές προς όφελος της εγχώριας οικονομίας.
Η συμφωνία λειτουργεί ως καταλύτης για τη διασύνδεση οικοσυστημάτων επιχειρηματικότητας, τεχνολογίας και εφοδιαστικής αλυσίδας. Το ελληνικό λιμενικό σύστημα, σε συνέργεια με τη ναυτιλία και τα logistics, προσφέρει αξιόπιστο περιβάλλον για συνεργασίες με ινδικές επιχειρήσεις.
Διμερείς σχέσεις και προοπτικές ανάπτυξης
Η Ελλάδα και η Ινδία έχουν ενισχύσει τις διμερείς τους σχέσεις, με υψηλό επίπεδο πολιτικής εμπιστοσύνης και εκατέρωθεν επισκέψεις ηγετών, στοχεύοντας στον διπλασιασμό του εμπορίου έως το 2030 και σε μεγαλύτερη συνεργασία σε επενδύσεις και υποδομές.
Το διμερές εμπόριο έχει αυξηθεί σε περίπου 1,95 δισ. δολάρια και αναμένεται να φτάσει τα 5 δισ. δολάρια μέχρι το 2030, υπό την προϋπόθεση ενίσχυσης των σχέσεων και συμφωνιών.
Η Ελλάδα θεωρείται από την Ινδία ως σημαντική πύλη προς την ΕΕ, ειδικά με έργα υποδομών σε αεροπορικά και σιδηροδρομικά δίκτυα, καθώς και με αυξημένο ενδιαφέρον για επενδύσεις σε ελληνικά λιμάνια, που δύνανται να επηρεάσουν θετικά τις εμπορικές ροές στο μέλλον.
Τα κύρια προϊόντα που εισάγει η Ελλάδα από την Ινδία περιλαμβάνουν φαρμακευτικά και κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα, μηχανήματα, ηλεκτρολογικό εξοπλισμό, χημικά, πλαστικά, ρύζι και μπαχαρικά. Οι ελληνικές εξαγωγές προς την Ινδία αφορούν αλουμίνιο, ορυκτά, άλατα, χημικές ύλες, χαλκό, φρούτα, μάρμαρα και δομικά υλικά.
Παρά την έντονη ασυμμετρία στο διμερές εμπόριο και το αρνητικό εμπορικό ισοζύγιο για την Ελλάδα, υπάρχει σημαντικό περιθώριο ενίσχυσης των ελληνικών εξαγωγών, κυρίως σε κλάδους υψηλής προστιθέμενης αξίας.
Η συμφωνία ανοίγει πρόσθετες ευκαιρίες για την πώληση προϊόντων στην ινδική αγορά, με δυνατότητα ωφέλειας για τις ελληνικές επιχειρήσεις στο πλαίσιο ευρύτερων αξιακών αλυσίδων.
Παρά το μικρό μέγεθος των ελληνικών εξαγωγών, η Ινδία παραμένει στρατηγική αγορά με υψηλή δυναμική για το μέλλον.
Ο πρόεδρος του ΕΒΕΠ, Βασίλης Κορκίδης, δήλωσε: «Η συμφωνία έχει ευρύτερη γεωπολιτική σημασία για την Ευρώπη σε μια περίοδο εντάσεων με τρίτες χώρες. Παράλληλα, ενισχύει την πολυμερή εμπορική στρατηγική της ΕΕ, μειώνοντας την εξάρτηση από άλλες ασιατικές αγορές και δημιουργεί δεσμούς με μια από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες οικονομίες του κόσμου.
Η συνεργασία δημιουργεί τις προϋποθέσεις για ανταλλαγή τεχνογνωσίας, ανάπτυξη κοινών επενδυτικών σχημάτων και προώθηση των εφοδιαστικών αλυσίδων μέσω Ελλάδος. Κάθε εμπορική συμφωνία έχει δυνατά σημεία και αδυναμίες, καθώς επίσης κινδύνους και ευκαιρίες.
Η Ελλάδα πρέπει να αξιοποιήσει τα δυνατά της σημεία με την ισχυρή ναυτιλία, που προσφέρει χαμηλό μεταφορικό κόστος, καθώς και με τη θέση της, ως πύλη εισόδου στην ΕΕ, ώστε να ξεπεράσει την αδυναμία της χαμηλής διείσδυσης των ελληνικών προϊόντων στην ινδική αγορά και να αντιμετωπίσει τον έντονο ανταγωνισμό για να αδράξει τις ευκαιρίες που της αναλογούν».