Το Saronicos Project, μια επιστημονική πρωτοβουλία του Κοινωφελούς Ιδρύματος Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης, στοχεύει να προσφέρει για πρώτη φορά μια ολοκληρωμένη και επιστημονικά τεκμηριωμένη εικόνα της κατάστασης του Σαρωνικού Κόλπου. Η δράση αυτή φιλοδοξεί να μετατρέψει τη γνώση σε συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής και στοχευμένες δράσεις αποκατάστασης και προστασίας του θαλάσσιου οικοσυστήματος.
Ο Σαρωνικός Κόλπος, οριοθετημένος από τη νοητή γραμμή Πόρου–Σουνίου, αποτελεί έναν από τους πιο εμβληματικούς κόλπους της Ελλάδας, με συνεχή ανθρώπινη παρουσία από την Εποχή του Χαλκού. Στην περιοχή αναπτύχθηκαν τα αρχαία αθηναϊκά λιμάνια Κάνθαρος, Ζέα και Μουνιχία, ενώ συνδέεται με σημαντικούς πολιτιστικούς τόπους όπως η Αθήνα, η Αίγινα, το Σούνιο και η Ελευσίνα. Παράλληλα, διαθέτει πλούσια υποθαλάσσια πολιτιστική κληρονομιά, με καταβυθισμένες αρχαίες εγκαταστάσεις σε περιοχές όπως οι Κεγχρεές, η Επίδαυρος και η Σαλαμίνα.
Τα τελευταία 50 χρόνια, ιδιαίτερα στο βόρειο τμήμα του, ο Σαρωνικός έχει υποστεί σοβαρή περιβαλλοντική επιβάρυνση. Οι πιέσεις από αστικά λύματα, βιομηχανικά και τουριστικά απόβλητα, ναυπηγοεπισκευαστικές δραστηριότητες και παράνομες χωματερές έχουν οδηγήσει σε υποβάθμιση των οικοσυστημάτων, ευτροφισμό και συσσώρευση απορριμμάτων. Το αποτέλεσμα είναι μια γενικευμένη περιβαλλοντική πίεση που επηρεάζει ακόμη και περιοχές ιστορικής σημασίας.
Η πρώτη ερευνητική αποστολή
Στις 2 Φεβρουαρίου 2026 ξεκίνησε δεκαήμερη αποστολή με αφετηρία τα Μέθανα, στο πλαίσιο του Saronicos Project. Για πρώτη φορά πραγματοποιήθηκε κοινή επιχειρησιακή και ερευνητική δράση του πλοίου «Τυφώνας» του Ιδρύματος με το Oceanus Lab του Πανεπιστημίου Πατρών και το ερευνητικό σκάφος Ω/Κ «ΑΙΓΑΙΟ» του Ελληνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ).
Η αποστολή επικεντρώθηκε στο υποθαλάσσιο ηφαιστειακό πεδίο του Παυσανία, όπου καταγράφηκαν σημαντικές ηφαιστειακές δομές και οικοσυστήματα υψηλής βιοποικιλότητας. Το πλοίο «Τυφώνας» πραγματοποίησε έρευνες με τηλεχειριζόμενο υποβρύχιο όχημα (ROV), ενώ συλλέχθηκε βίντεο υψηλής ανάλυσης για την ταξινόμηση θαλάσσιων οργανισμών.
Όπως δήλωσε ο καθηγητής και Διευθυντής του Oceanus-Lab Γιώργος Παπαθεοδώρου, «Η πρώτη αυτή ερευνητική αποστολή στον Σαρωνικό κόλπο οδήγησε στην αποτύπωση εντυπωσιακών οικοσυστημάτων... Ήταν πράγματι μια εξαιρετική αρχή.»
Παράλληλα, το ερευνητικό σκάφος Ω/Κ «ΑΙΓΑΙΟ» του ΕΛΚΕΘΕ μελέτησε τις βαθιές λεκάνες του κόλπου, συλλέγοντας νέα δεδομένα για την εκτίμηση της περιβαλλοντικής κατάστασης αχαρτογράφητων περιοχών. Σύμφωνα με τον Δημήτρη Σακελλαρίου (ΕΛΚΕΘΕ), χαρτογραφήθηκαν περίπου 400 τετραγωνικά χιλιόμετρα βυθομετρίας και σχεδόν 580 χιλιόμετρα σεισμικών τομών, αποκαλύπτοντας άγνωστα υποθαλάσσια χαρακτηριστικά και ενεργά ρήγματα.
Περιβαλλοντική και εκπαιδευτική διάσταση
Η μόνιμη ομάδα του πλοίου «Τυφώνας», μαζί με στελέχη του Ιδρύματος, πραγματοποίησε καθαρισμούς σε απρόσιτες ακτές. Παράλληλα, οργανώθηκαν εκπαιδευτικά προγράμματα σε Δημοτικά σχολεία της περιοχής με τη συμμετοχή περισσότερων από 150 μαθητών και μαθητριών, ενισχύοντας την περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση.
Το πρόγραμμα Saronicos Project
Το πρόγραμμα έχει προϋπολογισμό 1,5 εκατ. ευρώ και ορίζοντα υλοποίησης έως πέντε έτη. Υλοποιείται μέσω συνεργασίας περισσότερων από δέκα φορέων από τον ακαδημαϊκό, ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, με στόχο ένα μετρήσιμο περιβαλλοντικό αποτέλεσμα.
Οι κύριες δράσεις του προγράμματος περιλαμβάνουν την αποτύπωση του πυθμένα και της παράκτιας ζώνης, τη μελέτη γεωμορφολογίας, απορριμμάτων, υποθαλάσσιας πολιτιστικής κληρονομιάς, οικοσυστημάτων και χημικής ρύπανσης. Προβλέπονται επίσης δράσεις αποκατάστασης, ευαισθητοποίησης και εκπαιδευτικά προγράμματα.
Σκοπός του Saronicos Project είναι ο σχεδιασμός πολιτικών και στρατηγικών πρόληψης και αποκατάστασης, με αποκλειστική χρηματοδότηση και συντονισμό από το Κοινωφελές Ίδρυμα Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news