Ο Γενικός Γραμματέας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών Αντόνιο Γκουτέρες αναμένεται σήμερα στην Αϊτή, με στόχο να εκφράσει την αλληλεγγύη του προς τον πληθυσμό που υποφέρει εδώ και χρόνια από τη βία και την αυθαιρεσία των συμμοριών που λυμαίνονται τη χώρα της Καραϊβικής.
Κατά τη διάρκεια της «επίσκεψης αλληλεγγύης», ο Αντόνιο Γκουτέρες, ο οποίος είχε επισκεφθεί την Πορτ-ο-Πρενς τον Ιούλιο του 2023, θα συναντηθεί με «άνδρες, γυναίκες και παιδιά οι ζωές των οποίων επλήγησαν από τη βία», σύμφωνα με τις υπηρεσίες του ΟΗΕ.
Ο Γενικός Γραμματέας θα εξετάσει «προσωπικά τις προκλήσεις από ανθρωπιστική άποψη και από την άποψη της ασφάλειας με τις οποίες είναι αντιμέτωπη η χώρα».
Η Αϊτή, το φτωχότερο κράτος της Καραϊβικής, βρίσκεται εγκλωβισμένη σε μια πολυδιάστατη κρίση – πολιτική, οικονομική και ασφαλείας – που έχει επιδεινωθεί δραματικά τα τελευταία χρόνια. Οι συμμορίες έχουν εντείνει τις δολοφονίες, τις απαγωγές, τους βιασμούς και τις εξαναγκαστικές στρατολογήσεις παιδιών.
Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, σχεδόν 1,5 εκατομμύριο άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί βίαια, ενώ περισσότεροι από 5 εκατομμύρια Αϊτινοί αντιμετωπίζουν σοβαρή διατροφική ανασφάλεια. Το σχέδιο των Ηνωμένων Εθνών για παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας το 2026, ύψους 880 εκατ. δολαρίων, έχει εξασφαλίσει μόλις το ένα τέταρτο της απαιτούμενης χρηματοδότησης, τη στιγμή που ξεκινά η περίοδος των τυφώνων.
Νέα διεθνής δύναμη για την καταπολέμηση των συμμοριών
Σε αυτό το πλαίσιο, το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ αποφάσισε τον Σεπτέμβριο την αντικατάσταση της Πολυεθνικής Αποστολής Υποστήριξης Ασφαλείας (ΠΑΥΑ), υπό την ηγεσία της Κένυας, από τη νέα Δύναμη Καταστολής Συμμοριών (ΔΚΣ), η οποία διαθέτει πιο σαφή αποστολή και καλύτερη οργάνωση.
Η νέα δύναμη, που έχει ήδη αρχίσει να αναπτύσσεται, θα αριθμεί έως και 5.500 ένστολα μέλη – αστυνομικούς και στρατιωτικούς. Αν και δεν αποτελεί ειρηνευτική αποστολή του ΟΗΕ, θα υποστηρίζεται επιχειρησιακά από το νέο «γραφείο υποστήριξης» του οργανισμού, το οποίο επίσης θα επισκεφθεί ο κ. Γκουτέρες.
Οι πρόσφατες επιχειρήσεις των δυνάμεων επιβολής της τάξης, με τη συμμετοχή της αϊτινής αστυνομίας, ιδιωτικών εταιρειών που χρησιμοποιούν μη επανδρωμένα αεροσκάφη και παραστρατιωτικών οργανώσεων πολιτών, έχουν περιορίσει προσωρινά την εξάπλωση των συμμοριών στην πρωτεύουσα. Παρ’ όλα αυτά, εκτιμάται ότι οι εγκληματικές οργανώσεις εξακολουθούν να ελέγχουν περίπου το 90% της Πορτ-ο-Πρενς, σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση ειδικών του Συμβουλίου Ασφαλείας.
«2.300 νεκροί» από την αρχή της χρονιάς
«Η βία των συμμοριών είχε αποτέλεσμα τουλάχιστον 2.300 θανάτους, 1.100 τραυματισμούς και 99 απαγωγές από την αρχή της χρονιάς», δήλωσε ο Ύπατος Αρμοστής των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Φόλκερ Τουρκ, υπογραμμίζοντας ότι η ανάπτυξη της νέας διεθνούς δύναμης είναι «απαραίτητη επειγόντως».
Σύμφωνα με έκθεση των υπηρεσιών του, που δημοσιοποιήθηκε τον Μάρτιο, η βία που αποδίδεται στις συμμορίες προκάλεσε 5.519 θανάτους από την 1η Μαρτίου 2025 έως τις 15 Ιανουαρίου 2026. Οι περισσότεροι από αυτούς σημειώθηκαν κατά τη διάρκεια επιχειρήσεων εναντίον των συμμοριών, στις οποίες σκοτώθηκαν 3.947 άνθρωποι, ανάμεσά τους πολλά μέλη των οργανώσεων αλλά και πολίτες.