Η πολιτική μετάβαση στη Συρία βρίσκεται σε κρίσιμο και εύθραυστο στάδιο, όπως ανέφερε στο Συμβούλιο Ασφαλείας ο αναπληρωτής ειδικός απεσταλμένος του γενικού γραμματέα για τη χώρα, Κλαούντιο Κoρντόνε.
Ο κ. Κoρντόνε υπογράμμισε την ανάγκη συγκρότησης της Λαϊκής Συνέλευσης, ενίσχυσης των κρατικών θεσμών και ουσιαστικής εκπροσώπησης των γυναικών και όλων των κοινοτήτων.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη μεταβατική δικαιοσύνη, ζητώντας λογοδοσία για «όλους τους δράστες εγκλημάτων θηριωδίας», όχι μόνο για όσους συνδέονται με το καθεστώς 'Ασαντ. Παράλληλα, ζήτησε αναγνώριση των εμπειριών των γυναικών και των επιζώντων σεξουαλικής βίας που σχετίζεται με τη σύγκρουση.
Εξελίξεις στο πεδίο και ανθρωπιστικές ανάγκες
Αναφερόμενος στις εξελίξεις, σημείωσε ότι στα βορειοανατολικά προχωρά η εφαρμογή της συμφωνίας μεταξύ της κυβέρνησης της Συρίας και των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων, με την απελευθέρωση περίπου 1.300 κρατουμένων.
Αντιθέτως, στη Σουέιντα δεν έχει σημειωθεί «καμία πρόοδος» στον οδικό χάρτη επανένταξης, ενώ η δυσπιστία και οι πολιτικές διαιρέσεις εμπόδισαν περισσότερους από 13.500 μαθητές να συμμετάσχουν στις εξετάσεις. Ο Κoρντόνε αναφέρθηκε επίσης στη συνεχιζόμενη ισραηλινή στρατιωτική δραστηριότητα στη νότια Συρία, καλώντας σε σεβασμό της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας.
Ο αναπληρωτής βοηθός γενικός γραμματέας για Ανθρωπιστικές Υποθέσεις, Ιντρίκα Ρατβάτε, μιλώντας εκ μέρους του Τομ Φλέτσερ, ανέφερε ότι οι ανθρωπιστικές ανάγκες στη Συρία παραμένουν σοβαρές, παρά τα πρώτα σημάδια ανάκαμψης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, από τον Δεκέμβριο του 2024 έχουν επιστρέψει περίπου 1,6 εκατομμύρια πρόσφυγες και σχεδόν 2 εκατομμύρια εσωτερικά εκτοπισμένοι. Ωστόσο, η πρόσβαση σε προστασία, βασικές υπηρεσίες και μέσα διαβίωσης εξακολουθεί να είναι κρίσιμη.
Ο Ρατβάτε προειδοποίησε ότι η ανθρωπιστική έκκληση ύψους 2,92 δισ. δολαρίων έχει καλυφθεί μόλις κατά 20%. Κάλεσε το Συμβούλιο Ασφαλείας να στηρίξει τη συνέχιση της ανθρωπιστικής ανταπόκρισης και το όραμα «Χωρίς Καταυλισμούς, Χωρίς Σκηνές», ενισχύοντας επενδύσεις σε αποναρκοθέτηση, υπηρεσίες και ανάκαμψη.
Η θέση της Ελλάδας για τη Συρία
Η μόνιμη αντιπρόσωπος της Ελλάδας στα Ηνωμένα Έθνη, πρέσβυς Αγ. Μπαλτά, δήλωσε ότι «μια σταθερή και κυρίαρχη Συρία αποτελεί βασικό παράγοντα σταθερότητας για την Ανατολική Μεσόγειο και την ευρύτερη περιοχή».
Η Ελλάδα τόνισε την ανάγκη για μια συμπεριληπτική πολιτική διαδικασία, καθοδηγούμενη από τους ίδιους τους Σύρους, με ουσιαστική συμμετοχή όλων, «συμπεριλαμβανομένων των γυναικών» και ανεξαρτήτως εθνότητας ή θρησκείας.
Η κ. Μπαλτά επισήμανε ότι η μεταβατική δικαιοσύνη και η λογοδοσία πρέπει να προχωρήσουν σε συνεργασία με τον ΟΗΕ, με σεβασμό στα διεθνή νομικά πρότυπα.
Αναφερόμενη στην ασφάλεια, εξέφρασε ανησυχία για τη Σουέιντα και τη βορειοανατολική Συρία, υπενθυμίζοντας ότι η Επιτροπή Έρευνας του ΟΗΕ κατέγραψε «περισσότερες από 1.030 δολοφονίες» στη Σουέιντα το προηγούμενο έτος.
Τόνισε ότι η πρόληψη νέας σεχταριστικής βίας και η λογοδοσία για παραβιάσεις αποτελούν προϋποθέσεις για βιώσιμη ειρήνη. Παράλληλα, επισήμανε ότι σχεδόν 16 εκατομμύρια Σύροι εξακολουθούν να χρειάζονται ανθρωπιστική βοήθεια, υπογραμμίζοντας τη σημασία της «ασφαλούς και απρόσκοπτης ανθρωπιστικής πρόσβασης».
Κλείνοντας, η κ. Μπαλτά επανέλαβε τη δέσμευση της Ελλάδας στο όραμα μιας ειρηνικής και ευημερούσας Συρίας, όπου το κράτος δικαίου και ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων θα αποτελούν θεμέλια της εθνικής ανασυγκρότησης.