Την ανάγκη για μια πιο φιλόδοξη ευρωπαϊκή ατζέντα στην οικονομία, την τεχνολογία και τα δίκτυα 5G και 6G ανέδειξε ο Κυριάκος Πιερρακάκης, μιλώντας στο Ετήσιο Συνέδριο για τον Προϋπολογισμό της ΕΕ 2026 στις Βρυξέλλες.
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup πρότεινε κεντρικό ευρωπαϊκό συντονισμό στις δημοπρασίες φάσματος συχνοτήτων. Σύνδεσε άμεσα τις τηλεπικοινωνιακές υποδομές με την παραγωγικότητα, την τεχνητή νοημοσύνη και τη δημιουργία νέας οικονομικής αξίας, επισημαίνοντας ότι η Ευρώπη μπορεί να απελευθερώσει επενδύσεις και να δημιουργήσει ένα ενιαίο οικοσύστημα τεχνολογίας, αντί για 27 διαφορετικά συστήματα δημοπράτησης.
Όπως τόνισε, «καθώς προετοιμαζόμαστε για τη διάθεση των συχνοτήτων του 6G και, σταδιακά, για την ανανέωση των υφιστάμενων αδειών του 5G, έχουμε την ευκαιρία να επανεξετάσουμε τον τρόπο με τον οποίο οργανώνουμε ένα από τα πολυτιμότερα κοινά περιουσιακά στοιχεία της Ευρώπης».
Επικαλούμενος το ελληνικό παράδειγμα, πρότεινε τα έσοδα από τις δημοπρασίες – ή ένα σημαντικό μέρος τους – να ενταχθούν ως πόρος για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, ενώ το 25%, όπως στην Ελλάδα, να διατεθεί για τη δημιουργία Ταμείου ανάπτυξης τεχνολογιών 5G και 6G.
Το φάσμα ως στρατηγικό περιουσιακό στοιχείο
Ο κ. Πιερρακάκης χαρακτήρισε το φάσμα των τηλεπικοινωνιών ένα από τα πιο στρατηγικά περιουσιακά στοιχεία της Ευρώπης, θεμέλιο για την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης, της προηγμένης μεταποίησης, της αυτόνομης κινητικότητας, των δορυφορικών συνδέσεων, των ασφαλών επικοινωνιών και των αμυντικών δυνατοτήτων της επόμενης γενιάς.
«Κι όμως, εξακολουθούμε να το διαχειριζόμαστε μέσω 27 διαφορετικών συστημάτων δημοπράτησης», σημείωσε, υπογραμμίζοντας ότι ο κατακερματισμός αυτός συνεπάγεται τεράστιο κόστος χαμένων ευκαιριών. «Διαθέτουμε ευρωπαϊκούς πρωταθλητές στις υποδομές, οι οποίοι είναι ουσιαστικά παγκόσμιοι πρωταθλητές, και θα μπορούσαμε να έχουμε δημιουργήσει γύρω τους ακόμη ισχυρότερα οικοσυστήματα».
Συνδέοντας τη συζήτηση με το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, επισήμανε ότι το κόστος ευκαιρίας από την ανάπτυξη των δικτύων είναι εξαιρετικά υψηλό. «Φανταστείτε μια εταιρεία τηλεπικοινωνιών να συναλλάσσεται στις Ηνωμένες Πολιτείες με μία μόνο ρυθμιστική αρχή. Και φανταστείτε την ίδια εταιρεία να πρέπει να συναλλάσσεται με 27 διαφορετικές στην Ευρώπη», είπε χαρακτηριστικά.
Το ελληνικό παράδειγμα και η πρόταση για κοινό ταμείο
Αναφερόμενος στη δημοπρασία του 2020 για την ανάπτυξη των τεχνολογιών 5G στην Ελλάδα, σημείωσε ότι ο στόχος δεν ήταν η μεγιστοποίηση των δημοσίων εσόδων αλλά η ταχεία ανάπτυξη του δικτύου. Παράλληλα, το 25% των εσόδων κατευθύνθηκε στη δημιουργία ταμείου που επενδύει στο οικοσύστημα του 5G και στις εφαρμογές του.
«Το πρόβλημα είναι ότι αυτή η ιδέα εφαρμόζεται σε ένα μόνο κράτος-μέλος», ανέφερε, τονίζοντας ότι η απουσία συγχρονισμού στις δημοπρασίες περιορίζει την προβλεψιμότητα των επενδύσεων. Πρότεινε, λοιπόν, τον συγχρονισμό των δημοπρασιών και τη διάθεση μέρους των εσόδων ως προβλέψιμου πόρου για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, ενώ το 25% να χρησιμοποιηθεί για τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού ταμείου επενδύσεων σε τεχνολογίες 6G και επόμενης γενιάς.
Όπως είπε, «θα απελευθερώναμε τις δυνατότητες ενός τομέα στον οποίο η Ευρώπη διαθέτει παγκόσμιους τεχνολογικούς πρωταθλητές και θα δημιουργούσαμε περισσότερες δυνατότητες χρηματοδότησης γι’ αυτούς».
Ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός ως εργαλείο ισχύος
Στην ομιλία του, ο πρόεδρος του Eurogroup υπογράμμισε την ανάγκη ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός να λειτουργεί ως εργαλείο ενίσχυσης της παραγωγικής ικανότητας της Ένωσης και της ισχύος του ευρώ. «Το ευρώ δεν μπορεί να είναι ισχυρότερο από την οικονομία που το στηρίζει», ανέφερε, συνδέοντας τη νομισματική ισχύ με την ανταγωνιστικότητα και την παραγωγικότητα.
Έδωσε έμφαση στη μετάβαση από τη λογική της κατανομής δαπανών στη λογική της παραγωγής πόρων. Παρέπεμψε σε ιστορικές πρωτοβουλίες όπως η Ευρωπαϊκή Κοινότητα Άνθρακα και Χάλυβα και η ενιαία αγορά, οι οποίες δημιούργησαν κλίμακα και έσπασαν τον κατακερματισμό.
Τέλος, επισήμανε ότι «η Ευρώπη δεν χρειάζεται να αντιγράψει τη Silicon Valley, αλλά να σταματήσει να εξάγει τις καλύτερες ιδέες της και να εισάγει πίσω την αξία που αυτές παράγουν». Αναφερόμενος στην τεχνολογική κυριαρχία, σημείωσε ότι «η αυτονομία είναι απλώς μία διάσταση της κυριαρχίας», υπογραμμίζοντας την ανάγκη για μεγαλύτερη στρατηγική ισορροπία και επιρροή της Ευρώπης στον παγκόσμιο τεχνολογικό χάρτη.