Ο άνθρακας παραμένει κεντρικός πυλώνας του παγκόσμιου ενεργειακού συστήματος, παρά τη στροφή πολλών χωρών σε καθαρότερες μορφές ενέργειας.
Η Κίνα διατηρεί με μεγάλη διαφορά την πρώτη θέση στην παραγωγή, ενώ η Αυστραλία διατηρεί την πρώτη θέση στις εξαγωγές, σε μια αγορά που εξακολουθεί να επηρεάζει την ηλεκτροπαραγωγή, το διεθνές εμπόριο και την ενεργειακή ασφάλεια.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του World Population Review για το 2024, η Κίνα παρήγαγε περίπου 4,8 δισ. τόνους άνθρακα, ποσότητα που την τοποθετεί πολύ μπροστά από την Ινδία, η οποία ακολουθεί με 1,1 δισ. τόνους.
Στην τρίτη θέση βρίσκεται η Ινδονησία με 836,1 εκατ. τόνους, ενώ ακολουθούν οι Ηνωμένες Πολιτείες με 464,6 εκατ. τόνους και η Αυστραλία με 462,9 εκατ. τόνους.
Η παραγωγή άνθρακα παραμένει συγκεντρωμένη σε λίγες μεγάλες οικονομίες.
Η Ρωσία παρήγαγε 427,2 εκατ. τόνους, η Νότια Αφρική 235 εκατ. τόνους, το Καζακστάν 112,6 εκατ. τόνους, η Μογγολία 106,5 εκατ. τόνους και η Γερμανία 91,9 εκατ. τόνους.
Στην Ευρώπη, σημαντική παραγωγή καταγράφει και η Πολωνία με 85,2 εκατ. τόνους, ενώ η Ελλάδα εμφανίζεται χαμηλότερα στην κατάταξη με παραγωγή 6,5 εκατ. τόνων το 2024.
Η ενεργειακή ζήτηση κρατά ψηλά την παραγωγή άνθρακα
Στην Κίνα, ο άνθρακας παραμένει κρίσιμος για την ηλεκτροπαραγωγή και τη βιομηχανία, παρά τη μεγάλη ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Σύμφωνα με το Global Energy Monitor, οι νέες μονάδες άνθρακα στη χώρα δικαιολογούνται κυρίως με όρους ασφάλειας εφοδιασμού και ευελιξίας του συστήματος.
Στην Ινδία, η παραγωγή ξεπέρασε το 1 δισ. τόνους, αντανακλώντας την αυξημένη ενεργειακή ζήτηση της οικονομίας. Η χώρα, μαζί με την Κίνα, συγκεντρώνει σχεδόν το 90% της υπό ανάπτυξη παγκόσμιας ισχύος από άνθρακα, σύμφωνα με το Global Energy Monitor.
Η Ινδονησία αποτελεί τον τρίτο μεγαλύτερο παραγωγό άνθρακα, με 836,1 εκατ. τόνους το 2024, αλλά και έναν από τους σημαντικότερους εξαγωγείς. Το 2025 οι εξαγωγές της ανήλθαν σε 24,5 δισ. δολάρια, αντιστοιχώντας στο 19,6% της παγκόσμιας αξίας εξαγωγών άνθρακα.
Οι μεγάλοι εξαγωγείς που διαμορφώνουν την αγορά άνθρακα
Οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν τέταρτες στην παραγωγή, με 464,6 εκατ. τόνους, αν και τα στοιχεία δείχνουν σημαντική υποχώρηση σε σχέση με προηγούμενα χρόνια. Παράλληλα, ήταν ο τέταρτος μεγαλύτερος εξαγωγέας το 2025, με εξαγωγές αξίας περίπου 10 δισ. δολαρίων.
Η Αυστραλία, με παραγωγή 462,9 εκατ. τόνων, είναι η πέμπτη μεγαλύτερη παραγωγός χώρα, αλλά η πρώτη δύναμη στις εξαγωγές. Το 2025 εξήγαγε άνθρακα αξίας 43,7 δισ. δολαρίων, καλύπτοντας το 34,9% των παγκόσμιων εξαγωγών.
Η Ρωσία κατέγραψε παραγωγή 427,2 εκατ. τόνων και εξαγωγές αξίας 18,5 δισ. δολαρίων, καταλαμβάνοντας την τρίτη θέση διεθνώς στις εξαγωγές. Η Νότια Αφρική, με παραγωγή 235 εκατ. τόνων, εξήγαγε άνθρακα αξίας 5,5 δισ. δολαρίων.
Ο άνθρακας παραμένει βασικός πυλώνας της ηλεκτροπαραγωγής
Στην Ευρώπη, η Γερμανία και η Πολωνία παραμένουν οι βασικές χώρες παραγωγής. Η Γερμανία παρήγαγε 91,9 εκατ. τόνους το 2024, ενώ η Πολωνία 85,2 εκατ. τόνους. Η Ελλάδα εμφανίζεται χαμηλότερα στην κατάταξη, με παραγωγή 6,5 εκατ. τόνων, σύμφωνα με τα στοιχεία του World Population Review.
Στο εμπόριο, η εικόνα είναι διαφορετική από την παραγωγή. Οι πέντε μεγαλύτεροι εξαγωγείς άνθρακα το 2025 ήταν η Αυστραλία, η Ινδονησία, η Ρωσία, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Μογγολία, οι οποίες συγκέντρωσαν το 81,7% της συνολικής αξίας των παγκόσμιων εξαγωγών.
Αντίθετα, οι μεγαλύτεροι καθαροί εισαγωγείς ήταν η Ινδία, η Κίνα, η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα και η Ταϊβάν, γεγονός που δείχνει ότι ακόμη και χώρες με μεγάλη εγχώρια παραγωγή εξακολουθούν να έχουν υψηλές ανάγκες εισαγωγών.
Σύμφωνα με την Ember, ο άνθρακας παρέμεινε το 2020 η μεγαλύτερη μεμονωμένη πηγή ηλεκτροπαραγωγής στον κόσμο, καλύπτοντας το 34% της παγκόσμιας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.
Η ίδια πηγή σημειώνει ότι οι τέσσερις μεγαλύτερες χώρες στην παραγωγή ηλεκτρισμού από άνθρακα, δηλαδή η Κίνα, η Ινδία, οι ΗΠΑ και η Ιαπωνία, αντιστοιχούσαν στο 76% της παγκόσμιας ηλεκτροπαραγωγής από άνθρακα.
Παρά τη σταδιακή στροφή πολλών χωρών σε καθαρότερες μορφές ενέργειας, ο άνθρακας παραμένει βαθιά ενσωματωμένος στο παγκόσμιο ενεργειακό σύστημα. Το Global Energy Monitor αναφέρει ότι λειτουργούν παγκοσμίως περισσότερα από 2.200 GW μονάδων άνθρακα, ενώ ακόμη 710 GW βρίσκονται υπό ανάπτυξη.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
