Η αποκλιμάκωση των τιμών του πετρελαίου μετά τη συμφωνία ΗΠΑ - Ιράν και την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ έχει περιορίσει τις άμεσες πληθωριστικές πιέσεις στην ευρωζώνη, χωρίς όμως να καθησυχάζει την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.
Παρά τη βελτίωση του ενεργειακού σκηνικού, κορυφαία στελέχη της ΕΚΤ εξακολουθούν να προειδοποιούν ότι οι κίνδυνοι για τον πληθωρισμό παραμένουν, ενώ οι αποφάσεις για τα επιτόκια θα εξακολουθήσουν να λαμβάνονται συνεδρίαση με συνεδρίαση, ανάλογα με τα οικονομικά δεδομένα.
Η Ιζαμπέλ Σνάμπελ, μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ και μία από τις πλέον «σκληρές» φωνές στο Διοικητικό Συμβούλιο, προειδοποίησε ότι οι πληθωριστικές πιέσεις σε τρόφιμα, αγαθά και υπηρεσίες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν ανοδικούς κινδύνους, ενώ το ενεργειακό σοκ μπορεί να περάσει ευρύτερα στην οικονομία μέσω δευτερογενών επιδράσεων.
Όπως επισήμανε, η συμφωνία κατάπαυσης του πυρός στη Μέση Ανατολή περιορίζει τα πλέον αρνητικά σενάρια, ωστόσο δεν εξαλείφει την αβεβαιότητα. Οι τιμές της ενέργειας ενδέχεται να παραμείνουν υψηλότερες από τα προπολεμικά επίπεδα για αρκετό διάστημα, διατηρώντας την πίεση στον πληθωρισμό.
«Η συμφωνία κατάπαυσης του πυρός δεν αποτελεί λόγο για τους υπεύθυνους χάραξης νομισματικής πολιτικής να χαλαρώσουν την επαγρύπνησή τους», έχει τονίσει η Σνάμπελ, υποστηρίζοντας ότι η ΕΚΤ οφείλει να αποτρέψει την παγίωση των πληθωριστικών προσδοκιών.
Στουρνάρας: Καμία δέσμευση για Ιούλιο ή Σεπτέμβριο
Πιο συγκρατημένος εμφανίζεται ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, ο οποίος, αν και στήριξε την αύξηση των επιτοκίων τον Ιούνιο, ξεκαθαρίζει ότι η ΕΚΤ δεν έχει προαποφασίσει τις επόμενες κινήσεις της.
Όπως δήλωσε, η απόφαση του Ιουνίου ήταν αναγκαία με βάση τις τότε προβλέψεις για τον πληθωρισμό και το ενδεχόμενο παρατεταμένης ενεργειακής κρίσης. Ωστόσο, η αποκλιμάκωση των γεωπολιτικών εντάσεων και η σημαντική υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου επιτρέπουν πλέον μια νέα αξιολόγηση των δεδομένων.
«Δεν υπάρχει καμία δέσμευση ούτε για τον Ιούλιο ούτε για τον Σεπτέμβριο. Θα δούμε πώς θα εξελιχθούν οι συνθήκες, θα αξιολογήσουμε τα στοιχεία και τότε θα αποφασίσουμε», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι η ΕΚΤ παραμένει απολύτως εξαρτημένη από τα οικονομικά δεδομένα και δεν ακολουθεί προδιαγεγραμμένη πορεία επιτοκίων.
Υποχωρεί ο πληθωρισμός, αλλά όχι αρκετά
Τα τελευταία στοιχεία της Eurostat ενίσχυσαν την αισιοδοξία ότι οι πληθωριστικές πιέσεις αρχίζουν να αποκλιμακώνονται μετά την αποκλιμάκωση της ενεργειακής κρίσης.
Ο ετήσιος πληθωρισμός στην ευρωζώνη υποχώρησε τον Ιούνιο στο 2,8% από 3,2% τον Μάιο, χαμηλότερα ακόμη και από τις εκτιμήσεις των αναλυτών. Παράλληλα, ο δομικός πληθωρισμός, που εξαιρεί τις ευμετάβλητες τιμές ενέργειας και τροφίμων, επιβραδύνθηκε στο 2,4% από 2,6%, ενώ και ο πληθωρισμός στις υπηρεσίες παρουσίασε αισθητή υποχώρηση.
Η εξέλιξη αυτή μειώνει τις πιέσεις για άμεση νέα αύξηση επιτοκίων, χωρίς όμως να τερματίζει τη συζήτηση για περαιτέρω σύσφιξη της νομισματικής πολιτικής, καθώς ο πληθωρισμός εξακολουθεί να βρίσκεται πάνω από τον στόχο του 2%.
Οι προσδοκίες βελτιώνονται, αλλά η αβεβαιότητα παραμένει
Θετικά είναι και τα μηνύματα από τις πληθωριστικές προσδοκίες των καταναλωτών.
Σύμφωνα με την Έρευνα Καταναλωτικών Προσδοκιών της ΕΚΤ, οι βραχυπρόθεσμες προσδοκίες για τον πληθωρισμό αποκλιμακώθηκαν τον Μάιο, ενώ οι μακροπρόθεσμες προσδοκίες παρέμειναν σχετικά σταθερές, στοιχείο ιδιαίτερα σημαντικό για τη νομισματική πολιτική.
Παρά τη βελτίωση, η ΕΚΤ επισημαίνει ότι η αβεβαιότητα εξακολουθεί να κινείται σε υψηλότερα επίπεδα σε σχέση με την περίοδο πριν από την ενεργειακή κρίση, ενώ τα νοικοκυριά χαμηλότερου εισοδήματος συνεχίζουν να αναμένουν υψηλότερο πληθωρισμό, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι πιέσεις στο διαθέσιμο εισόδημα δεν έχουν εκλείψει.
Οι αγορές βλέπουν παύση, όχι τέλος των αυξήσεων
Μετά την αποκλιμάκωση του πληθωρισμού και των τιμών της ενέργειας, οι αγορές θεωρούν πλέον πιθανότερο ένα διάλειμμα στην επόμενη συνεδρίαση της ΕΚΤ.
Ωστόσο, οι επενδυτές δεν αποκλείουν ακόμη μία αύξηση επιτοκίων αργότερα μέσα στο έτος, εφόσον οι ενεργειακές εξελίξεις ή οι δευτερογενείς πληθωριστικές επιδράσεις αποδειχθούν ισχυρότερες των σημερινών εκτιμήσεων.
Εξάλλου το ίδιο μήνυμα εκπέμπει και η ίδια η ΕΚΤ: η μάχη κατά του πληθωρισμού δεν έχει ακόμη κριθεί και η πορεία των επιτοκίων θα συνεχίσει να καθορίζεται αποκλειστικά από τα οικονομικά στοιχεία και την εξέλιξη των γεωπολιτικών κινδύνων.