Το ευρωπαϊκό δίκτυο Conect4Children–Stichting (c4c-S) στοχεύει στην ανάπτυξη ασφαλέστερων και αποτελεσματικότερων φαρμάκων για παιδιά, αντιμετωπίζοντας το διαχρονικό πρόβλημα της ανεπαρκούς τεκμηρίωσης στη χορήγηση φαρμάκων σε βρέφη και νεογνά.
Οι δόσεις και οι παρενέργειες βασίζονται συχνά σε μελέτες ενηλίκων, γεγονός που δημιουργεί αβεβαιότητα για την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα στους μικρούς ασθενείς.
Μέσω του συντονισμού ερευνητικών κέντρων και φορέων, το δίκτυο c4c-S επιδιώκει να κάνει τις παιδιατρικές μελέτες πιο αποτελεσματικές και με υψηλά πρότυπα ασφάλειας.
Στο δίκτυο συμμετέχει ενεργά και η Ελλάδα μέσω του Εθνικού Κόμβου, που εδρεύει στη Γ’ Παιδιατρική Κλινική του ΑΠΘ. Το c4c-S αποτέλεσε ένα από τα θέματα του Medical Innovation Forum 2026, που διεξάγεται στο πλαίσιο του Aristotle Innovation Forum.
Φάρμακα για παιδιά χωρίς επαρκή τεκμηρίωση
«Δυστυχώς τα φάρμακα που δίνουμε στα παιδιά -και μάλιστα στα νεογνά και στα βρέφη- δεν έχουν μέχρι τώρα ελεγχθεί κατάλληλα», ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο ομότιμος καθηγητής Παιδιατρικής Λοιμωξιολογίας του ΑΠΘ και μέλος του Εθνικού Κόμβου του c4c-S, Εμμανουήλ Ροηλίδης.
Για αρκετά φάρμακα, ιδιαίτερα τα παλιά, τα δεδομένα προέρχονται από μελέτες ενηλίκων, με αποτέλεσμα αβεβαιότητα στις δόσεις και στις ανεπιθύμητες ενέργειες.
Η πρόκληση, όπως σημείωσε, είναι «να ξεπεραστούν τα εμπόδια που δυσχεραίνουν τη διεξαγωγή κλινικών μελετών σε μικρά παιδιά, ώστε να αποκτήσουμε αξιόπιστα δεδομένα και να στηρίζουμε σε αυτά την κλινική πράξη».
To δίκτυο c4c-S αναδεικνύει τη σημασία της συνεργασίας μεταξύ πολλών παιδιατρικών ερευνητικών κέντρων, προσφέροντας καλύτερα αποτελέσματα σε σχέση με μεμονωμένες προσπάθειες.
Στο Δίκτυο συμμετέχουν περισσότερα από 1.000 παιδιατρικά τμήματα σε όλη την Ευρώπη, διευκολύνοντας τη διεξαγωγή κλινικών μελετών σε παιδιά, ένα πεδίο με ιδιαίτερες δυσκολίες λόγω μικρού αριθμού ασθενών, επιφυλάξεων των γονέων και νομικών ζητημάτων. Η Ελλάδα συμμετέχει μέσω του Ελληνικού Εθνικού Κόμβου, που λειτουργεί στο ΑΠΘ ως Μονάδα Συντονισμού και Διεξαγωγής Κλινικών Μελετών.
Η ανάγκη για καινοτομία και ισότητα στη φροντίδα
«Η καινοτομία στα φάρμακα για νεογνά, παιδιά και εφήβους δεν είναι πολυτέλεια, είναι ζήτημα ισότητας, ασφάλειας και ποιότητας φροντίδας», ανέφερε ο παιδίατρος και ιατρός Δημόσιας Υγείας Νίκος Καρανταγλής.
Επεσήμανε ότι πολλά φάρμακα στην παιδιατρική δεν έχουν μελετηθεί επαρκώς στα παιδιά και ότι «τα παιδιά δεν είναι “μικροί ενήλικες”».
Ο ίδιος υπογράμμισε πως οι παιδίατροι συχνά καλούνται να θεραπεύσουν με περιορισμένα δεδομένα, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη διεξαγωγή περισσότερων και καλύτερα σχεδιασμένων μελετών. Το δίκτυο Conect4Children δημιουργήθηκε ακριβώς για να καλύψει αυτή την ανάγκη.
Ο Εθνικός Κόμβος του c4c-S και το HELPNet
Ο Ελληνικός Κόμβος του c4c-S λειτουργεί μέσω του HELPNet (Hellenic Pediatric Network), του εθνικού δικτύου παιδιατρικών κέντρων που αριθμεί 17 κέντρα και περισσότερα από 50 δυνητικά κλινικά sites, με συμμετοχή πανεπιστημιακών ιδρυμάτων, τμημάτων του ΕΣΥ και επιστημονικών εταιρειών.
Η επίκουρη καθηγήτρια Παιδιατρικής–Παιδιατρικής Αιματολογίας και Ογκολογίας του ΑΠΘ Μαρία Κούρτη εξήγησε ότι το HELPNet αποτελεί το επίσημο ελληνικό σημείο επαφής με το ευρωπαϊκό δίκτυο και την εθνική υποδομή για παιδιατρικές κλινικές μελέτες. Συνδέει τα ελληνικά παιδιατρικά κέντρα και τους ερευνητές, ενισχύοντας τη στρατολόγηση και τη συνεργασία.
Το HELPNet συμβάλλει ώστε τα καινοτόμα φάρμακα να φτάνουν ταχύτερα στα παιδιά, ενισχύοντας την ετοιμότητα της χώρας για συμμετοχή σε διεθνείς μελέτες και προσφέροντας πρόσβαση σε θεραπείες που διαφορετικά δεν θα ήταν διαθέσιμες.
Μετρήσιμα αποτελέσματα και προοπτικές
Η λειτουργία του Δικτύου αποδίδει ήδη καρπούς. Στη μελέτη FIONA για τη μείωση της πρωτεϊνουρίας σε παιδιά με χρόνια νεφρική νόσο, μέσω της παρέμβασης του Εθνικού Κόμβου επιτεύχθηκε το 100% του εθνικού στόχου εγγραφής ασθενών. Αντίστοιχα, σε μελέτη άσθματος της Novartis, η ελληνική συμμετοχή κάλυψε πάνω από το μισό της ευρωπαϊκής στρατολόγησης.
Η Ελλάδα συμμετείχε επίσης σε μελέτες όπως η TREOCAPA για τη χρήση παρακεταμόλης σε εξαιρετικά πρόωρα νεογνά και η cASPerCF για νέο δοσολογικό σχήμα ποζακοναζόλης σε παιδιά και εφήβους με κυστική ίνωση και ασπέργιλλο.
Παρά την πρόοδο, παραμένουν προκλήσεις όπως οι μικροί παιδιατρικοί πληθυσμοί, οι διοικητικές καθυστερήσεις και η ανάγκη εκπαίδευσης σε πρότυπα GCP και GDPR.
Η κ. Κούρτη τόνισε ότι τα επόμενα χρόνια αναμένεται ισχυρότερη εθνική συνεργασία, περισσότερα εκπαιδευμένα sites και μεγαλύτερη συμμετοχή της Ελλάδας σε ευρωπαϊκές μελέτες.
«Ο στόχος δεν είναι απλώς να συμμετέχουμε σε περισσότερες μελέτες, αλλά να δημιουργηθεί μια σταθερή εθνική υποδομή παιδιατρικής κλινικής έρευνας, ώστε τα παιδιά στην Ελλάδα να έχουν πιο δίκαιη, πιο έγκαιρη και πιο οργανωμένη πρόσβαση στην καινοτομία», κατέληξε.
Η ηθική διάσταση της παιδιατρικής έρευνας
Ο επίκουρος καθηγητής Παιδιατρικής–Λοιμωξιολογίας του ΑΠΘ και επιστημονικός υπεύθυνος της Μονάδας Συντονισμού και Διεξαγωγής Κλινικών Μελετών της Γ’ Παιδιατρικής Κλινικής, Ηλίας Ιωσηφίδης, επισήμανε ότι η σύγχρονη ιατρική έχει μετακινηθεί από την αντίληψη πως «είναι ανήθικο να συμμετέχουν παιδιά σε κλινικές μελέτες» στη θέση ότι είναι εξίσου ανήθικο να λαμβάνουν θεραπείες χωρίς επαρκή επιστημονική τεκμηρίωση.
Τόνισε επίσης τη σημασία της εκπαίδευσης επαγγελματιών υγείας και οικογενειών, της εφαρμογής ορθών κλινικών πρακτικών (GCP), της προστασίας προσωπικών δεδομένων (GDPR) και της ενημερωμένης συγκατάθεσης, ως βασικών προϋποθέσεων για την ανάπτυξη της παιδιατρικής κλινικής έρευνας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
