Οι τραπεζικές καταθέσεις που έγιναν πέραν της πενταετίας, δεν μπορούν να ελεγχθούν από την εφορία, ούτε εάν χρησιμοποιηθούν αργότερα από τον καταθέτη, αποφάνθηκε ξανά το Συμβούλιο της Επικρατείας βάζοντας ένα οριστικό τέλος στις προσφυγές και στις διενέξεις φορολογουμένων και ΑΑΔΕ.
Ως κρίσιμος χρόνος φορολόγησης της προσαύξησης περιουσίας ορίζεται ο χρόνος κατά τον οποίο το ποσό εισήλθε στην περιουσία του φορολογουμένου, ξεκαθαρίζει το Ανώτατο Δικαστήριο, απόφαση που έχει ιδιαίτερη και ευρύτερη σημασία.
Έχει όμως και πρακτική σημασία, καθώς σημαίνει ότι οι κινήσεις των τραπεζικών λογαριασμών (καταθέσεις αναλήψεις, εμβάσματα προς ή από εσωτερικό και εξωτερικό) που διενεργήθηκαν έως και την 31η Δεκεμβρίου 2019, ανεξαρτήτως του ύψους τους, δεν έχει τη δυνατότητα να τις ελέγξει η ΑΑΔΕ και να επιβάλλει φόρους και πρόστιμα για απόκρυψη εισοδήματος.
Η υπόθεση
Ειδικότερα η υπόθεση επί της οποίας εκδόθηκε η απόφαση του ΣτΕ (157/2026), αφορούσε φορολογούμενη η οποία αμφισβήτησε τον καταλογισμό ποσού ύψους 378.000 ευρώ ως αδήλωτη προσαύξηση περιουσίας (εμβάσματα εξωτερικού) στη χρήση 2010.
Αρχικά, το Διοικητικό Εφετείο Αθηνών, στο οποίο είχε προσφύγει, απέρριψε την προσφυγή, δεχόμενο ότι η φορολόγηση στη χρήση αποστολής του εμβάσματος ήταν νόμιμη, παρότι είχε δεχθεί ότι ο λογαριασμός τροφοδοτήθηκε με ποσό 359.975 δολαρίων τον Δεκέμβριο 2009 (προηγούμενη χρήση).
Το ΣτΕ αναίρεσε, κρίνοντας ότι κατά πάγια νομολογία (ΣτΕ 884/2016 7μ.), κρίσιμος δεν είναι ο χρόνος εμβάσματος αλλά ο χρόνος εισαγωγής του ποσού στην περιουσία του δικαιούχου, και η μεταφορά μεταξύ λογαριασμών του ίδιου προσώπου δεν ενέχει προσαύξηση και παρέπεμψε την υπόθεση ξανά στο διοικητικό εφετείο Αθηνών για νέα κρίση.
Δεν ελέγχεται η μετέπειτα χρήση τους
Πιο αναλυτικά, η υπόθεση αφορά καταλογισμό ποσού ως προσαύξηση περιουσίας λόγω αποστολής σημαντικών εμβασμάτων στο εξωτερικό, τα οποία η φορολογική αρχή έκρινε ότι δεν καλύπτονταν από δηλωθέντα εισοδήματα και τα φορολόγησε ως εισόδημα της χρήσης κατά την οποία πραγματοποιήθηκαν τα εμβάσματα.
Η φορολογούμενη υποστήριξε ότι τα συγκεκριμένα ποσά προέρχονταν από κεφάλαια προηγούμενων ετών και όχι από εισόδημα του έτους στο οποίο τα χρησιμοποίησε, αλλά ο ισχυρισμός της δεν έγινε δεκτός, τόσο από τη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών όσο και από το Διοικητικό Εφετείο Αθηνών, που έκριναν ότι ορθώς φορολογήθηκαν τα ποσά, κατά τον χρόνο αποστολής τους.
Το μήνυμα του ΣτΕ είναι πως ο φορολογούμενος ελέγχεται για κάθε έμβασμα, κατά τον χρόνο που αυτό εισέρχεται στον λογαριασμό του. Ο συγκεκριμένος έλεγχος μπορεί να γίνει μόνο εντός πέντε ετών, καθώς μετά παραγράφεται το δικαίωμα της ΑΑΔΕ.
Αναφορικά με την πενταετία σημειώνεται ότι στην πραγματικότητα είναι 6 έτη, καθώς οι υποθέσεις παραγράφονται μετά από 5 χρόνια από το έτος κατά το οποίο ο υπόχρεος είχε υποχρέωση να υποβάλει φορολογική δήλωση.
Παράδειγμα
Με βάση την απόφαση του ΣτΕ, ας δούμε ένα παράδειγμα. Φορολογούμενος είχε καταθέσει στον λογαριασμό του, ένα ποσό ύψους 100.000 ευρώ εντός του 2019. Το 2023 αποστέλλει ένα έμβασμα ύψους 100.000 ευρώ ή λιγότερο σε άλλον λογαριασμό είτε δικό του είτε λογαριασμό τρίτου.
Η εφορία, μέσω του συστήματος παρακολούθησης των κινήσεων των τραπεζικών λογαριασμών, βλέπει τη συναλλαγή, την αντιπαραβάλει με τις φορολογικές δηλώσεις του καταθέτη και διαπιστώνει ότι το ποσό δεν προκύπτει από τα δηλωθέντα εισοδήματά του.
Διατάσσει φορολογικό έλεγχο και ζητεί εξηγήσεις από τον φορολογούμενος ο οποίος σημειώνει ότι το ποσό προέρχεται από κατάθεση που είχε γίνει το 2019 και φυσικά αποδεικνύει τους ισχυρισμούς του με παραστατικά των τραπεζών.
Με βάση την απόφαση του ΣτΕ, η εφορία δεν μπορεί να του καταλογίσει φόρους και πρόστιμα, επειδή το έτος 2019 έχει παραγραφεί την 31η Δεκεμβρίου 2025 και αν το πράξει θα καταπέσει στα δικαστήρια.
Επίσης, η ΑΑΔΕ δεν έχει τη δυνατότητα να του επιβάλει φόρους και πρόστιμα ακόμη και αν το εν λόγω ποσό το χρησιμοποιήσει για την αγορά περιουσιακού στοιχείου.
Γενικώς, η εφορία δεν έχει τη δυνατότητα να ελέγξει τις κινήσεις των τραπεζικών λογαριασμών, πέραν της πενταετίας. Όταν τεθεί στο στόχαστρο των ελεγκτικών υπηρεσιών της ΑΑΔΕ ένας τραπεζικός λογαριασμός, το ενδιαφέρον επικεντρώνεται –με βάση τη νομολογία των δικαστηρίων- αυστηρά μόνο στις κινήσεις που έγιναν εντός της τελευταίας πενταετίας και όχι σε εκείνες που έγιναν σε προηγούμενα έτη.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
