Η εκρηκτική άνοδος της τιμής του κασσίτερου φέρνει ξανά στο προσκήνιο ένα από τα πιο κρίσιμα αλλά συχνά υποτιμημένα μέταλλα της παγκόσμιας οικονομίας.
Από τους ημιαγωγούς και τα data centers μέχρι τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα, τα φωτοβολταϊκά και τις μπαταρίες, ο κασσίτερος έχει εξελιχθεί σε βασικό «γρανάζι» της ψηφιακής και ενεργειακής μετάβασης.
Με την προσφορά να πιέζεται από γεωπολιτικές εντάσεις, περιβαλλοντικούς περιορισμούς και προβλήματα στην εξόρυξη, οι αγορές παρακολουθούν πλέον στενά κάθε εξέλιξη γύρω από το μέταλλο, καθώς η σημασία του για τη βιομηχανία και την τεχνολογία αυξάνεται διαρκώς.
Με την τιμή του να φτάνει τα 53.808 δολάρια ανά τόνο στις 6 Μαΐου, καταγράφοντας άνοδο 8,22%, μηνιαία αύξηση 17,08% και εντυπωσιακή ενίσχυση 70,08% σε ετήσια βάση.
Η άνοδος του κασσίτερου συνδέεται με τα χαμηλά αποθέματα, τις γεωπολιτικές πιέσεις σε βασικές χώρες παραγωγής και τη μεγάλη ζήτηση από την ψηφιακή και ενεργειακή μετάβαση.
Ο κασσίτερος χρησιμοποιείται κυρίως στα ηλεκτρονικά, στους ημιαγωγούς, στα φωτοβολταϊκά, στα ηλεκτρικά οχήματα και στις μπαταρίες.
Η Κίνα παραμένει η μεγαλύτερη παραγωγός χώρα στον κόσμο. Σύμφωνα με το World Population Review, η κινεζική παραγωγή φτάνει περίπου τους 69.000 τόνους.
Η σημασία της Κίνας είναι τεράστια, καθώς δεν είναι μόνο παραγωγός αλλά και βασικός καταναλωτής, με ισχυρή παρουσία στη διύλιση και στην επεξεργασία του μετάλλου.
Η Ινδονησία αποτελεί επίσης κρίσιμο παίκτη στην αγορά, με παραγωγή περί 50.000 έως 52.000 τόνους. Η χώρα διαθέτει σημαντικά κοιτάσματα, κυρίως στις περιοχές Bangka και Belitung, όμως η παραγωγή της πιέζεται από περιβαλλοντικούς περιορισμούς, ελέγχους στην εξόρυξη και αβεβαιότητα γύρω από τις εξαγωγές. Οι εξελίξεις στην Ινδονησία θεωρούνται καθοριστικές για την πορεία των τιμών.
Η Μιανμάρ έχει εξελιχθεί σε μία από τις πιο σημαντικές χώρες παραγωγής κασσίτερου, με περίπου 54.000 τόνους σύμφωνα με το Investing News.
Ωστόσο, η παραγωγή της επηρεάζεται από πολιτική αστάθεια, περιορισμένη διαφάνεια και προβλήματα στην περιοχή Wa State, όπου έχουν καταγραφεί αναστολές εξορυκτικής δραστηριότητας. Αυτές οι διαταραχές έχουν περιορίσει τις εισαγωγές προς την Κίνα και έχουν ενισχύσει τις πιέσεις στην παγκόσμια αγορά.
Στη Νότια Αμερική, το Περού παραμένει βασικός παραγωγός, με παραγωγή 23.000 έως 31.000 τόνους. Η χώρα είναι γνωστή για τα ορυχεία των Άνδεων και για το San Rafael, ένα από τα μεγαλύτερα ορυχεία κασσίτερου στον κόσμο. Το Περού αποτελεί επίσης σημαντικό προμηθευτή για τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η Βραζιλία ακολουθεί με παραγωγή περίπου 18.000 έως 29.000 τόνους, ανάλογα με την πηγή. Το κοίτασμα Pitinga στον Αμαζόνιο θεωρείται ένα από τα μεγαλύτερα αποθέματα κασσίτερου παγκοσμίως, ενώ η χώρα έχει ενισχύσει τη θέση της τα τελευταία χρόνια λόγω της αυξανόμενης ζήτησης.
Η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό έχει επίσης σημαντικό ρόλο, με παραγωγή 19.000 με 25.000 τόνους. Η περιοχή Bisie θεωρείται από τις πιο σημαντικές πηγές υψηλής ποιότητας κασσίτερου, όμως οι συγκρούσεις και η πολιτική αστάθεια δημιουργούν σοβαρούς κινδύνους για την ομαλή τροφοδοσία της αγοράς.
Η Βολιβία, με παραγωγή περίπου 18.000 έως 21.000 τόνους, παραμένει ιστορική δύναμη στον κασσίτερο. Η βιομηχανία της έχει αντιμετωπίσει προβλήματα, όπως ελλείψεις πρώτων υλών, οικονομικές δυσκολίες και διακοπές στην τροφοδοσία, αλλά εξακολουθεί να διατηρεί σημαντική θέση στην παγκόσμια αγορά.
Σημαντική παρουσία έχουν ακόμη η Αυστραλία, με παραγωγή που κυμαίνεται λίγο παραπάνω από 9.00 τόνους, η Νιγηρία με περίπου 7.000 έως 8.100 τόνους, το Βιετνάμ, η Ρουάντα, η Ρωσία, η Μαλαισία και το Λάος. Αν και οι ποσότητες είναι μικρότερες, αυτές οι χώρες αποκτούν αυξανόμενη σημασία, καθώς η παγκόσμια αγορά αναζητά νέες πηγές προμήθειας.
Η τεχνολογία ανεβάζει τη ζήτηση, η προσφορά πιέζει την αγορά
Σύμφωνα με την Andrada Mining, περίπου το 40% έως 48% της ζήτησης κασσίτερου συνδέεται με τις κολλήσεις σε ηλεκτρονικά κυκλώματα και ημιαγωγούς.
Η εταιρεία αναφέρει ότι η ζήτηση για ραφιναρισμένο κασσίτερο μπορεί να ξεπεράσει τους 515.000 τόνους έως το 2030, λόγω ηλεκτρικών οχημάτων, 5G, φωτοβολταϊκών, data centers και μπαταριών λιθίου.
Το SFA Oxford σημειώνει ότι ο κασσίτερος είναι πλέον στρατηγικό μέταλλο, επειδή συνδέεται με την ηλεκτρονική βιομηχανία, την καθαρή ενέργεια, την αποθήκευση ενέργειας και τις νέες τεχνολογίες.
Παράλληλα, προειδοποιεί ότι η παραγωγή είναι γεωγραφικά συγκεντρωμένη και ευάλωτη σε πολιτικούς, περιβαλλοντικούς και εμπορικούς κινδύνους.
Η άνοδος του κασσίτερου περνά πλέον και στην ελληνική οικονομία
Για την Ελλάδα, ο κασσίτερος δεν αποτελεί μέταλλο μεγάλης εγχώριας παραγωγής, όμως η άνοδός του επηρεάζει έμμεσα την οικονομία.
Η χώρα εισάγει τεχνολογικό εξοπλισμό, ηλεκτρονικά, φωτοβολταϊκά συστήματα, καλώδια, εξαρτήματα, μπαταρίες και βιομηχανικά προϊόντα που περιέχουν κασσίτερο. Αυτό σημαίνει ότι η αύξηση της διεθνούς τιμής μπορεί να περάσει στα κόστη για επιχειρήσεις, κατασκευές, ενέργεια και τεχνολογία.
Η ελληνική αγορά επηρεάζεται κυρίως μέσω της ενεργειακής μετάβασης. Όσο αυξάνονται οι επενδύσεις σε φωτοβολταϊκά, αποθήκευση ενέργειας, ηλεκτροκίνηση και ψηφιακές υποδομές, τόσο αυξάνεται και η εξάρτηση από κρίσιμα μέταλλα όπως ο κασσίτερος.
Το κρίσιμο ζήτημα για την Ελλάδα, δεν είναι η εξόρυξη, αλλά η ασφάλεια εφοδιασμού, το κόστος εισαγωγών και η ανάγκη για ανακύκλωση ηλεκτρονικών αποβλήτων, ώστε να μειωθεί η εξάρτηση από ασταθείς διεθνείς αγορές.