Ξεπέρασε τα 51 δισ. ευρώ η τρέχουσα αξία των 4 συστημικών τραπεζών, έναντι αποτίμησης μόλις… 1 δισ. ευρώ το 2015, όταν πραγματοποιήθηκε η 3η ανακεφαλαιοποίηση, με τις μετοχές των τραπεζών τότε να έχουν «βυθιστεί» στον απόηχο της ηρωικής διαπραγμάτευσης Τσίπρα, της μαζικής φυγής καταθέσεων και της δραματικής επιβολής capital controls.
Σήμερα, η χρηματιστηριακή αξία της Eurobank διαμορφώνεται στα 15,7 δισ. ευρώ, της Εθνικής Τράπεζας στα 14,4 δισ. ευρώ, της Τράπεζας Πειραιώς στα 11,7 δισ. ευρώ και της Alpha Bank στα 9,6 δισ. ευρώ.
Συνολικά, η τρέχουσα χρηματιστηριακή αξία των 4 συστημικών τραπεζών ανέρχεται στα 51,4 δισ. ευρώ και είναι αυξημένη κατά 50 δισ. ευρώ σε σχέση με το φθινόπωρο του 2015, όταν πραγματοποιήθηκε η 3η ανακεφαλαιοποίηση.
Πρόκειται για ένα πριμ κανονικότητας, δηλαδή για αύξηση της αξίας λόγω της ριζικής εξυγίανσης των τραπεζών, με την αντιμετώπιση των «κόκκινων» δανείων και την επάνοδο σε έναν ενάρετο κύκλο, με ώθηση από την ισχυρή ανάπτυξη της οικονομίας.
Το τρίγωνο Μητσοτάκη
Η εξυγίανση των τραπεζών αποτέλεσε κεντρικό σημείο της πολιτικής της κυβέρνησης Μητσοτάκη, η οποία αναδείχθηκε μετά τις εκλογές του 2019.
Το «τρίγωνο Μητσοτάκη», δηλαδή η νέα οικονομική πολιτική με στόχο την απελευθέρωση της δυναμικής της οικονομίας, βασίστηκε το 2019 σε τρεις πυλώνες:
- τη μείωση των φόρων για την ενδυνάμωση της οικονομικής ανάπτυξης,
- τις μεταρρυθμίσεις για την αύξηση της παραγωγικότητας,
- και την εξυγίανση των τραπεζών, με την οριστική αντιμετώπιση των μη εξυπηρετούμενων δανείων.
Τα τρία αυτά σημεία αποτέλεσαν τη βάση της οικονομικής πολιτικής της κυβέρνησης και συνέβαλαν καθοριστικά στην ανάκτηση της εμπιστοσύνης και, εν συνεχεία, στην επανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας, η οποία έδωσε νέα ώθηση στην οικονομία και τις τράπεζες.
Η περιπέτεια του 2015
Σημειώνεται ότι το 2014 είχαν διαφανεί κάποιες αχτίδες κανονικότητας, με την οικονομία να σταθεροποιείται μετά από 3,5 χρόνια «βίαιης» υποχώρησης και να δείχνει σημάδια ανάκαμψης.
Τον Ιούνιο του 2014, λίγο πριν η χώρα εισέλθει σε κατάσταση πολιτικής αστάθειας και οδηγηθεί σε πρόωρες εκλογές, με την ανατροπή της κυβέρνησης Σαμαρά, η χρηματιστηριακή αξία των 4 συστημικών τραπεζών ανερχόταν σε 33,4 δισ. ευρώ. Όλα αυτά ωστόσο χάθηκαν.
Το διάστημα Σεπτεμβρίου – Δεκεμβρίου 2014, με τη χώρα να οδηγείται σε πρόωρες εκλογές λόγω της μη εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας, η μετοχή της ΕΤΕ υποχώρησε κατά περίπου 43%.
Η χρηματιστηριακή αξία της τράπεζας, από 9,4 δισ. ευρώ στο τέλος Ιουνίου, υποχώρησε στα 5,17 δισ. ευρώ.
«Καρμπόν» ήταν και η πορεία των μετοχών της Alpha Bank, της Eurobank και της Τράπεζας Πειραιώς.
Και αυτή η πτώση ήταν μόνο η αρχή.
Το 2015, μετά την εκλογική νίκη του ΣΥΡΙΖΑ και την προσπάθεια της νέας κυβέρνησης να επαναδιαπραγματευτεί τους όρους του προγράμματος στήριξης -μια στρατηγική που συνοψιζόταν στη λογική ότι «οι εταίροι θα χρηματοδοτήσουν την Ελλάδα επειδή δεν τους συμφέρει μια χρεοκοπία»- οι τραπεζικές μετοχές δέχθηκαν νέο ισχυρό πλήγμα.
Από τον Δεκέμβριο του 2014 έως τον Ιούνιο του 2015, η μετοχή της Εθνικής Τράπεζας υποχώρησε κατά περίπου 65%, με τη χρηματιστηριακή της αξία να περιορίζεται στα 1,8 δισ. ευρώ.
Ακολούθησε το κλείσιμο των τραπεζών και η επιβολή κεφαλαιακών ελέγχων, ενώ οι διαπραγματεύσεις συνεχίστηκαν έως τον Αύγουστο, οπότε και συμφωνήθηκε το τρίτο πρόγραμμα διάσωσης.
Η τρίτη ανακεφαλαιοποίηση που ακολούθησε προκάλεσε νέα κατάρρευση στις αποτιμήσεις. Η επιβολή κεφαλαιακών περιορισμών, τεχνικά, θέτει τις τράπεζες σε καθεστώς χρεοκοπίας και, σε ένα τέτοιο πλαίσιο, πραγματοποιήθηκε η 3η ανακεφαλαιοποίηση.
Για όσους κατείχαν μετοχές της Εθνικής Τράπεζας τον Ιούνιο του 2014, μεταξύ των οποίων και το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ), οι απώλειες έφτασαν το 99,11% έως το τέλος του 2015.