Ηλεκτρονικός «πόλεμος» ΑΑΔΕ κατά της φοροδιαφυγής με 307.820 διασταυρώσεις

Πάνω από 300.000 διασταυρώσεις προγραμμάτισε η ΑΑΔΕ για το 2026 οι οποίες θα διενεργηθούν με τη συνδρομή της «Επιχειρησιακής» και της «Τεχνητής Νοημοσύνη» και αφορούν σε εισοδήματα και περιουσιακά στοιχεία φυσικών προσώπων και επιχειρήσεων, από το εσωτερικό και το εξωτερικό, σε ακίνητα μέσω του ΜΙΔΑ, ΦΠΑ, ταμειακές μηχανές και φυσικά σε τραπεζικούς λογαριασμούς.

Όπως τονίζεται στο Επιχειρησιακό Σχέδιο της φορολογικής Αρχής, οι φορολογικοί έλεγχοι και οι έρευνες θα επικεντρωθούν μεταξύ άλλων σε κλάδους και επιχειρήσεις με μεγάλο φορολογικό κενό, υψηλή παραβατικότητα και αποκλίσεις μεταξύ δηλωθέντων εισοδημάτων και δαπανών.

Στο πλαίσιο αυτό προγραμματίστηκαν 307.820 διασταυρώσεις σε όλο το φάσμα της οικονομικής και συναλλακτικής δραστηριότητας επιχειρήσεων και φυσικών προσώπων, εκ των οποίων οι 183.138 αφορούν διασταυρώσεις στις δηλώσεις φόρου εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων και ΦΠΑ και οι 124.682 δηλώσεις αφορούν σε διασταυρώσεις εισερχόμενων πληροφοριών αλλοδαπών αρχών (DAC1, DAC2/CRS, FATCA).

Στους ελέγχους αυτούς περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων 3.468 μερικοί έλεγχοι με αξιοποίηση των δεδομένων των POS, myDATA, ενδοκοινοτικών συναλλαγών κ.ά. 680 έλεγχοι σε όσους επαγγελματίες αμφισβητήσουν το ελάχιστο ετήσιο εισόδημα  θα γίνουν 690 έλεγχοι, ενώ 1.500 έλεγχοι θα γίνουν από τη νεοσύστατη ελεγκτική υπηρεσία, τη Μονάδα Ειδικών Φορολογικών Ελέγχων (ΜΕΦΕΛ), με βάση πληροφοριακά δελτία (ενδείξεις παραβάσεων από ελέγχους της ΑΑΔΕ ή από καταγγελίες).

Ο πήχης της αποδοτικότητας αυτών των διασταυρώσεων είναι η έκδοση τουλάχιστον 12.000 πράξεων διοικητικού προσδιορισμού φόρου από ηλεκτρονικές διασταυρώσεις και ο καταλογισμός φόρων και προστίμων τουλάχιστον 1,5 δισ. ευρώ.

Μέσα από τις διασταυρώσεις αυτές η ΑΑΔΕ σκοπεύει στην ανάδειξη επιχειρήσεων υψηλού κινδύνου προς έλεγχο, με τη χρήση των «Big data» που έχει δημιουργήσει η ΑΑΔΕ, με στοιχεία από διάφορες πηγές, τον εντοπισμό ύποπτων συναλλαγών και φοροδιαφυγής στο ηλεκτρονικό εμπόριο και την αξιοποίηση δεδομένων από πλατφόρμες e-commerce και από social, την ανίχνευση απάτης τύπου Carousel στο ενδοκοινοτικό εμπόριο, καθώς και την αναζήτηση αποκλίσεων δηλωθέντων και πραγματικών εισοδημάτων, με τη δημιουργία «προφίλ» κάθε φορολογούμενου.

Τα 6 ηλεκτρονικά όπλα της ΑΑΔΕ

Στο στόχαστρο θα τεθούν κλάδοι/επιχειρήσεις με μεγάλο φορολογικό κενό,  εκείνες που παρουσιάζουν υψηλή ιστορική παραβατικότητα, έχουν μεγάλες αποκλίσεις σε έσοδα και δαπάνες, έχουν ιστορικό παραβάσεων την τελευταία τριετία. Για τη διεκπεραίωση των 307.820 διασταυρώσεων, θα γίνει χρήση των ακόλουθων εργαλείων:

1. Επιχειρησιακής και Τεχνητής Νοημοσύνης στην ανάλυση κινδύνου
2. Τα Big Data Analytics στις ψηφιακές διασταυρώσεις μέσω του οποίου θα γίνουν 6.350 στοχευμένοι και προτεραιοποιημένοι έλεγχοι.
3. Τα συστήματα CRM/ERM για κίνδυνο συμμόρφωσης και επιχειρησιακό κίνδυνο.
4. Αλγόριθμοι για εντοπισμό αιτήσεων ενίσχυσης με μεγαλύτερη πιθανότητα σφάλματος/ψευδών δηλώσεων
5. Μοντέλα συμπεριφορικής ανάλυσης
6. Προγνωστικά μοντέλα μηχανικής μάθησης.

Διασταυρώσεις εισοδημάτων φυσικών και νομικών προσώπων

Αναλυτικότερα, με βάση το επιχειρησιακό σχέδιο της ΑΑΔΕ για το 2026, στο στόχαστρο τίθενται:

• Φορολογούμενοι με μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ έτους 2025 ενώ είχαν δραστηριότητα: Θα διασταυρωθούν οι υποβαλλόμενες δηλώσεις ΦΠΑ με τα στοιχεία δραστηριότητας.
• Φορολογούμενοι με προσυμπληρωμένους κωδικούς αποδοχών-συντάξεων: Θα ελεγχθεί η αξιοπιστία των δηλωθέντων στοιχείων, με αντιπαραβολή των στοιχείων των εργοδοτών και των ασφαλιστικών ταμείων.
• Η υποβολή δηλώσεων ΦΕΦΠ για πρόσθετες αναδρομικές αποδοχές, με τη διασταύρωση δεδομένων από εργοδοτικούς φορείς (ασφαλιστικά ταμεία, ιδιώτες και δημόσιους φορείς).
• Εισερχόμενες πληροφορίες από αλλοδαπές αρχές. Στο πλαίσιο της Διεθνούς Διοικητικής Συνεργασίας θα αναζητηθούν εισοδήματα (αμοιβές, συντάξεις, μερίσματα) που δεν δηλώθηκαν στην ΑΑΔΕ από πρόσωπα που έχουν τη φορολογικής του κατοικία στην Ελλάδα.
• Δηλώσεις φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων. Θα διασταυρωθούν δειγματοληπτικά, δεδομένα που διαβίβασαν εργοδότες, ασφαλιστικά ταμεία, χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, με τα εκείνα των δηλώσεων.
• Έλεγχος ΑΦΜ νεκρών για προσυμπλήρωση Ε9. Μέσω των συμβολαιογράφων θα αναζητηθούν και θα ελεγχθούν οι φορολογικές δηλώσεις αποβιωσάντων, με έμφαση στην τύχη των ακίνητων περιουσιακών στοιχείων.

Ακίνητα - ενοίκια

Από το πλέγμα των διασταυρώσεων δεν ξεφεύγει η ακίνητη περιουσία και ειδικά τα εισοδήματα που προκύπτουν από την αξιοποίησή της. Στο πλαίσιο αυτό εντός του 2026 θα διενεργηθούν:

• Διασταυρώσεις των ΑΜΑ (Αριθμός Μητρώου Ακινήτου) με πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης όπως Airbnb Ireland UC, Booking.com B.V., Vrbo (Expedia EGVR), για να ελεγχθεί η συμμόρφωση κατά το φορολογικό έτος 2025.
• Έλεγχοι για εντοπισμό αδήλωτων εισοδημάτων από βραχυχρόνιες μισθώσεις φυσικών προσώπων για τα φορολογικά έτη 2022-2023. Αφορά φυσικά πρόσωπα χωρίς επιχειρηματική δραστηριότητα, καθώς και τουριστικά καταλύματα.
• Έλεγχοι για τον εντοπισμό αδήλωτων αγοραπωλησιών ακινήτων του έτους 2020, προκειμένου να εντοπιστούν μη δηλωθείσες μεταβιβάσεις.
• Διασταυρώσεις όλων των στοιχείων ακινήτων, που θα καταγραφούν στο ΜΙΔΑ, με τα στοιχεία της ΑΑΔΕ και άλλων πηγών, όπως το Κτηματολόγιο. Θα δημιουργηθεί ένας ψηφιακός φάκελος ανά ακίνητο (ιδιοκτησία/χρήση/μισθώσεις), με ταυτοποίηση δικαιούχων ενισχύσεων. Προϋπόθεση είναι να τεθεί σε λειτουργία το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων, που δεν είναι εύκολη υπόθεση, καθώς έχει αναβληθεί αρκετές φορές η πρεμιέρα του.
• Διασταύρωση των συναλλαγών ακινήτων μέσω της ανάπτυξης διαλειτουργικότητας της ΑΑΔΕ με το σύστημα μεταγραφών υποθηκών με το Κτηματολόγιο.
• Έλεγχοι στα έντυπα Ε9, ώστε να διαπιστωθεί η ορθότητα στοιχείων της ακίνητης περιουσίας.

Φορολογικές απάτες από κυκλώματα

Για τη μεγάλη φοροδιαφυγή και τις απάτες η ΑΑΔΕ δρομολογεί τις ακόλουθες δράσεις:

• Αξιοποίηση δεδομένων myDATA για μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ έτους 2024. Εντοπισμός φορολογουμένων που υπέβαλαν μηδενικές δηλώσεις ενώ είχαν δραστηριότητα.
• 900 έρευνες καταπολέμησης φοροδιαφυγής/απάτης στον ενδοκοινοτικό ΦΠΑ, από τη ΔΕΟΣ
• Διασταυρώσεις από Σύστημα BI / Data Analytics. Η ανάδειξη επιχειρήσεων υψηλού κινδύνου προς έλεγχο, αξιοποιώντας τα Big data της ΑΑΔΕ ΑΑΔΕ, με στόχο την επιλογή στόχων για έλεγχο.
• Εντοπισμός ύποπτων συναλλαγών και φοροδιαφυγής στο ηλεκτρονικό εμπόριο (e-commerce), με αξιοποίηση δεδομένων του παγκόσμιου ιστού και από κοινωνικά δίκτυα.
• Αξιοποίηση ιστορικών δεδομένων και προγνωστικών μοντέλων για την πρόβλεψη παραβατικότητας με τεχνικές μηχανικής μάθησης (ML).
• Ανίχνευση απάτης στο ενδοκοινοτικό εμπόριο, με στόχο τον εντοπισμό υποθέσεων Carousel/MTIC fraud.
• Ανάλυση της συναλλακτικής συμπεριφοράς των φορολογουμένων και η ανίχνευση μη συμμόρφωσης.
• Ανίχνευση κυκλωμάτων φοροδιαφυγής, λαθρεμπορίου, οικονομικού εγκλήματος, με τη χρήση διασυνδεδεμένων βάσεων για την αποκάλυψη κυκλωμάτων.
• Τον εντοπισμό μη δηλωθείσας φορολογητέας ύλης, με ανάλυση της ψηφιακής εικόνας του φορολογουμένου, για ανίχνευση αποκλίσεων δηλωθέντων και πραγματικών εσόδων.
• Διενέργεια παραμετρικών ερευνών λαθρεμπορίου, με ανάλυση των δεδομένων των τελωνείων.

Διασταυρώσεις myDATA

Διασταυρώσεις θα γίνουν και στα δεδομένα που διαβιβάζονται στα myDATA, προκειμένου να τσεκαριστεί η ορθότητά τους. Ειδικότερα θα ελεγχθούν:

• Η προσυμπλήρωση Ε3 (κατάσταση οικονομικών στοιχείων). Θα ελεγχθεί η αξιοπιστία των ηλεκτρονικών βιβλίων myDATA και η διαδικασία της αυτόματης συμπλήρωσης.
• Η προσυμπλήρωση Φ2 ΦΠΑ. Θα διασταυρωθεί η συμβατότητα των ηλεκτρονικών βιβλίων myDATA με άλλα στοιχεία που διαθέτει ΑΑΔΕ.

Τα εισοδήματα του εξωτερικού

Μεγάλο βάρος πέφτει στα εισοδήματα προερχόμενα από το εξωτερικό και στο πλαίσιο αυτό στο μικροσκόπιο τίθενται:

• Καταθέσεις και άλλα περιουσιακά στοιχεία φορολογικών κατοίκων Ελλάδας στο εξωτερικό.
• Εισερχόμενες πληροφορίες αλλοδαπών αρχών με δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος (DAC1). Αφορά στοιχεία προερχόμενα από περισσότερες των 80 χωρών, εκ των οποίων θα επιλεγεί προς διασταύρωση τουλάχιστον του 50% των εισερχόμενων πληροφοριών.
• Τόκοι ταυτοποιημένων φυσικών προσώπων από αλλοδαπές αρχές με δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος (DAC2/CRS): Στοιχεία από αλλοδαπές αρχές μέσω CRS, εκ των οποίων θα διασταυρωθεί τουλάχιστον το 10% των εισερχόμενων πληροφοριών.
• Εισερχόμενες πληροφορίες από ΗΠΑ (FATCA): Πρόκειται για εισερχόμενες πληροφορίες από την Αμερική στο πλαίσιο της συμφωνίας FATCA Ελλάδας-ΗΠΑ. Από τον όγκο των συγκεκριμένων στοιχείων θα διασταυρωθεί τουλάχιστον το 10%.
• Πολυεθνικοί όμιλοι (DAC4 – Country-by-Country reporting (CBC): Αφορά στα στοιχεία που αφορούν τις πολυεθνικές επιχειρήσεις και την αποτροπή των ενεργειών για την αποφυγή της φορολογίας μέσω της «Διάβρωση της Φορολογικής Βάσης» και τη μεταφορά κερδών.
• Αυτόματη Ανταλλαγή Πληροφοριών (DAC 6). Αφορά στην ενσωμάτωση στην ελληνική νομοθεσία της Οδηγίας 2018/822, που αφορά την υποχρεωτική αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών στον τομέα της φορολογίας, σχετικά με δηλωτέες διασυνοριακές συναλλαγές, που έχουν περιέλθει σε γνώση, στην κατοχή ή στον έλεγχο του φορέα (τρράπεζες κ.λπ.), στην αρμόδια εγχώρια αρχή, ήτοι στη Διεύθυνση Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων του Υπουργείου Οικονομικών, η οποία περαιτέρω κοινοποιεί τις εν λόγω πληροφορίες μέσω αυτόματης ανταλλαγής στις αρμόδιες αρχές των λοιπών κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
• Ψηφιακές πλατφόρμες (DAC7). Αφορά στη λήψη επεξεργασία και διασταύρωση δεδομένων από οperators ψηφιακών πλατφορμών (Airbnb, Booking κ.λπ.).
• Έλεγχος καταθέσεων σε εγχώριες/ξένες τράπεζες: Στο πλαίσιο της Πολυμερούς Συμφωνίας (ν.5272/2026) η ΑΑΔΕ διενεργεί έλεγχο καταθέσεων σε εγχώριες και ξένες τράπεζες, συνεργαζόμενη και ανταλλάσσοντας πληροφορίες από τις φορολογικές αρχές περισσότερων από 90 χώρες. Μέσω της διαδικασίας αυτής ελέγχονται οι καταθέσεις όσων δεν δηλώνουν περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό.