Σε φάση ολοκλήρωσης βρίσκεται η τροποποιητική Υπουργική Απόφαση για το νέο πλαίσιο του net billing, με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας να επιχειρεί να άρει τα εμπόδια που έχουν εμφανιστεί κατά την εφαρμογή του συστήματος αυτοπαραγωγής και ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η νέα ρύθμιση αναμένεται να δημοσιευθεί μέσα στον Μάιο, εφόσον δεν προκύψουν καθυστερήσεις της τελευταίας στιγμής.
Η παρέμβαση θεωρείται κρίσιμη, καθώς το ισχύον πλαίσιο έχει οδηγήσει σε σημαντικές δυσλειτουργίες και καθυστερήσεις στην υλοποίηση έργων, παρά το αυξανόμενο ενδιαφέρον νοικοκυριών και επιχειρήσεων για μείωση του ενεργειακού τους κόστους μέσω φωτοβολταϊκών συστημάτων.
Το στοίχημα της «διόρθωσης» του net-billing
Η Υπουργική Απόφαση που εκδόθηκε τον Σεπτέμβριο του 2024 από την τότε ηγεσία του ΥΠΕΝ στόχευε στην αντικατάσταση του net-metering, ενός σχήματος που είχε αποδειχθεί ανεπαρκές και δυσλειτουργικό.
Το νέο πλαίσιο, το λεγόμενο net-billing, φιλοδοξούσε να φέρει τη χώρα πιο κοντά στο ευρωπαϊκό μοντέλο αυτοκατανάλωσης, επιτρέποντας στους καταναλωτές να συμψηφίζουν σε πραγματικό χρόνο την ενέργεια που παράγουν και καταναλώνουν.
Ωστόσο, η εφαρμογή του συνοδεύτηκε από δυσλειτουργίες, ερμηνευτικά κενά και ασαφείς διαδικασίες, δημιουργώντας εμπόδια όχι μόνο για τους αυτοκαταναλωτές, αλλά και για τους ίδιους τους προμηθευτές, τους Φορείς Σωρευτικής Εκπροσώπησης (Φο.Σ.Ε.), τον ΔΕΔΔΗΕ και τον Διαχειριστή Ανανεώσιµων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης (ΔΑΠΕΕΠ).
Σύμφωνα με πληροφορίες, η νέα Υπουργική Απόφαση θα εστιάζει στην απλοποίηση των διαδικασιών σύνδεσης, στην αποσαφήνιση των συμβάσεων συμψηφισμού, στην αντιμετώπιση ειδικών θεμάτων για τα μη διασυνδεδεμένα νησιά, αλλά και στην επιτάχυνση της αδειοδοτικής ωρίμανσης χιλιάδων έργων.
Αυξανόμενο ενδιαφέρον, αλλά και «μπλόκο» στην υλοποίηση
Η αγορά για ακόμη μία φορά έχει κινηθεί ταχύτερα από το θεσμικό πλαίσιο, καθώς χιλιάδες αιτήσεις για έργα αυτοπαραγωγής έχουν κατατεθεί, όμως σημαντικό ποσοστό παραμένει «παγωμένο».
Σύμφωνα με στοιχεία του ΔΕΔΔΗΕ, έχουν ήδη υποβληθεί 5.730 αιτήσεις για εγκατάσταση φωτοβολταϊκών με το μοντέλο του ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού, συνολικής ισχύος 328 MW.
Ωστόσο, το λόγω του ελλιπούς πλαισίου, μόλις λίγο πάνω από το 50% των αιτήσεων βρίσκεται σε στάδιο αδειοδοτικής ωρίμανσης, με σημαντικό αριθμό έργων να παραμένει κολλημένος σε γραφειοκρατικά ή τεχνικά εμπόδια.
Αξίζει να σημειώσουμε πως η καθυστέρηση στη συμπλήρωση του θεσμικού πλαισίου έχει προκαλέσει αντιδράσεις από φορείς της αγοράς.
Ο Σύνδεσμος Εταιριών Φωτοβολταϊκών αλλά και ο ευρωπαϊκός σύνδεσμος Solar Power Europe είχαν αποστείλει κοινή επιστολή προς το ΥΠΕΝ, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα υστερεί σε σχέση με τις ευρωπαϊκές τάσεις ενίσχυσης της αυτοπαραγωγής.
Όπως σημείωναν, η αυτοκατανάλωση μέσω φωτοβολταϊκών αποτελεί έναν από τους πιο άμεσους και αποτελεσματικούς τρόπους μείωσης των λογαριασμών ηλεκτρικής ενέργειας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Παράλληλα, υπογραμμίζουν ότι η αγορά αναμένει εδώ και μεγάλο χρονικό διάστημα την τροποποίηση της Υπουργικής Απόφασης για την αυτοκατανάλωση, η οποία στην πράξη έχει αποδειχθεί ανεπαρκής.
Θυμίζουμε πως εδώ και μήνες και ο Ελληνικός Σύνδεσμος Προμηθευτών Ενέργειας (ΕΣΠΕΝ) έχει χτυπήσει καμπανάκι προς το Υπουργείο, ζητώντας την άμεση τροποποίηση της σχετικής Υπουργικής Απόφασης.
Ανοίγει ο δρόμος για τα φωτοβολταϊκά μπαλκονιού
Την ίδια ώρα, η επικείμενη υπουργική απόφαση αναμένεται να ανοίξει τον δρόμο και για μια κατηγορία συστημάτων που μέχρι σήμερα απουσίαζε από την ελληνική αγορά σε οργανωμένη μορφή, τα plug-and-play φωτοβολταϊκά, τα αποκαλούμενα «φωτοβολταϊκά μπαλκονιού».
Πρόκειται για μικρά φωτοβολταϊκά συστήματα ισχύος έως 800 Watt, που εγκαθίστανται εύκολα σε μπαλκόνια ή ταράτσες και συνδέονται απευθείας σε οικιακή πρίζα, τροφοδοτώντας σε πραγματικό χρόνο μέρος της κατανάλωσης του σπιτιού.
Υπόσχονται εξοικονόμηση της τάξης του 20%-30% στον ετήσιο λογαριασμό ρεύματος, με κόστος αγοράς που κυμαίνεται περίπου μεταξύ 700 και 1.000 ευρώ.
Η τεχνολογία έχει ήδη γνωρίσει μεγάλη διάδοση σε ευρωπαϊκές αγορές, ιδίως στη Γερμανία, λόγω χαμηλού κόστους και απλής εγκατάστασης.
Μέχρι σήμερα, τα συστήματα αυτά αντιμετωπίζονται ως εν δυνάμει παράνομα στην Ελλάδα, δεδομένου ότι δεν διαθέτουν υποχρεωτικά μεταγωγικό απομόνωσης ή αλγόριθμους νησιδοποίησης, ενδέχεται να εγχέουν ενέργεια στο δίκτυο χωρίς ενημέρωση του ΔΕΔΔΗΕ και, στην περίπτωση των πολυκατοικιών, αλλοιώνουν την όψη του κτιρίου, κάτι που συχνά απαγορεύεται από τους κανονισμούς.
Ασφάλεια και έλεγχος στο επίκεντρο της ρύθμισης
Στο υπό διαμόρφωση πλαίσιο φαίνεται να εξετάζεται υποχρέωση δήλωσης των συστημάτων σε ειδική πλατφόρμα του ΔΕΔΔΗΕ, ώστε ο Διαχειριστής να γνωρίζει τα τεχνικά χαρακτηριστικά κάθε μονάδας και να διασφαλίζει ότι πληρούνται οι αναγκαίες προδιαγραφές ασφαλείας.
Κομβικό θεωρείται το ζήτημα του anti-islanding, δηλαδή της αυτόματης διακοπής παραγωγής σε περίπτωση βλάβης ή διακοπής ρεύματος, ώστε να αποφεύγονται κίνδυνοι για το δίκτυο και τα συνεργεία συντήρησης.
Η ρύθμιση αποσκοπεί στη διασφάλιση της ασφάλειας του δικτύου, καθώς τα περισσότερα σύγχρονα συστήματα διαθέτουν μηχανισμούς αυτόματης διακοπής λειτουργίας όταν εντοπίζεται διακοπή ρεύματος.
Ωστόσο, επειδή δεν αποκλείεται η είσοδος μη πιστοποιημένων προϊόντων στην αγορά, εξετάζονται επιπλέον δικλείδες ασφαλείας.
Το γερμανικό μοντέλο
Ενώ μέχρι στιγμής στη χώρα μας η απουσία ρύθμισης λειτουργεί ανασταλτικά, στη Γερμανία η εξάπλωση των φωτοβολταϊκών μπαλκονιού είναι εντυπωσιακή.
Περισσότερα από 1 εκατ. νοικοκυριά έχουν ήδη υιοθετήσει τέτοια συστήματα, μετά την ψήφιση του «Solarpaket-1», ενός νομοθετικού πακέτου που διευκολύνει την εγκατάστασή τους.
Βάσει της γερμανικής νομοθεσίας, τα plug-and-play φωτοβολταϊκά μπαλκονιού ορίζονται ως συστήματα με εγκατεστημένη ισχύ έως 2 kW και ισχύ μετατροπέα έως 800 Volt-amperes.
Μάλιστα, πλέον, δεν απαιτείται ενημέρωση του παρόχου, αλλά μόνο μια απλή ηλεκτρονική δήλωση σε ειδική πλατφόρμα εντός ενός μήνα από την εγκατάσταση.
Τον Οκτώβριο του 2023, το Γερμανικό Ινστιτούτο Τεχνολογίας Κατασκευών (DIBT) διευκρίνισε ότι τα φωτοβολταϊκά μπαλκονιού plug-and-play δεν θεωρούνται δομικά προϊόντα, γεγονός που σημαίνει ότι δεν υφίστανται ειδικές τεχνικές απαιτήσεις για την τοποθέτησή τους.
Παράλληλα, από τον Ιανουάριο του 2023, τα συστήματα αυτά απαλλάχθηκαν από τον ΦΠΑ, ενώ αρκετοί δήμοι εφαρμόζουν γενναιόδωρα προγράμματα επιδότησης, με χαρακτηριστικό παράδειγμα το Βερολίνο, όπου προσφέρεται επιδότηση ύψους 500 ευρώ ανά νοικοκυριό.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
