Ο Μαξίμ Κρουγκλόφ, αντιπρόεδρος του ρωσικού φιλελεύθερου κόμματος «Γιάμπλακο» («Μήλο»), ο οποίος έχει εκφραστεί ανοιχτά κατά του πολέμου στην Ουκρανία, καταδικάστηκε σε επτά χρόνια φυλάκιση για διασπορά ψευδών ειδήσεων σχετικά με τον ρωσικό στρατό. Ο ίδιος χαρακτήρισε την απόφαση ως απόδειξη ότι η δημόσια διαφωνία στη Ρωσία θεωρείται πλέον παράνομη.
Ο 39χρονος Κρουγκλόφ, πρώην μέλος του δημοτικού συμβουλίου της Μόσχας, συνελήφθη τον Οκτώβριο του περασμένου έτους για αναρτήσεις που είχε κάνει στην εφαρμογή Telegram το 2022, χρονιά κατά την οποία η Ρωσία προχώρησε στην εισβολή της στην Ουκρανία.
Το Κρεμλίνο υποστηρίζει πως οι αυστηροί νόμοι περί λογοκρισίας είναι απαραίτητοι για τη διατήρηση της ενότητας της χώρας στη διάρκεια αυτού που χαρακτηρίζει «υπαρξιακή αντιπαράθεση» με τη Δύση.
Η δίκη και οι δηλώσεις του Κρουγκλόφ
Δηλώνοντας αθώος, ο Κρουγκλόφ υποστήριξε στο δικαστήριο — δύο μήνες πριν τις κοινοβουλευτικές εκλογές όπου το κόμμα του επιδιώκει συμμετοχή — ότι η υπόθεση δείχνει πως οι αρχές δεν ανέχονται καμία διαφωνία. «Ουσιαστικά, πρόκειται για απαγόρευση της διαφωνίας», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Εμφανίστηκε στο δικαστήριο με μαύρο μπλουζάκι και κοντά κουρεμένα μαλλιά, απορρίπτοντας τους ισχυρισμούς των εισαγγελέων ότι οι αναρτήσεις του υποκινήθηκαν από πολιτικό μίσος. Όπως είπε, έχει αφιερώσει την καριέρα του στη βελτίωση της ζωής στη Ρωσία. «Φαίνεται ότι η πολιτική διαφωνία ισοδυναμεί με μίσος», πρόσθεσε.
Το πολιτικό πλαίσιο και οι εκλογές
Η Ρωσία προετοιμάζεται για εκλογές στη Δούμα τον Σεπτέμβριο, την ώρα που ο πόλεμος στην Ουκρανία μπαίνει στο πέμπτο έτος και οι επιθέσεις με ουκρανικά drones προκαλούν αυξανόμενη αναστάτωση στο εσωτερικό της χώρας.
Το «Γιάμπλακο», που υπήρξε κάποτε από τις σημαντικότερες φιλελεύθερες πολιτικές δυνάμεις της μετασοβιετικής εποχής, διαθέτει πλέον ελάχιστες έδρες σε περιφερειακά κοινοβούλια και καμία στη Δούμα. Παρά το γεγονός ότι θεωρείται απίθανο να κερδίσει εθνικές έδρες, η συμμετοχή του στις εκλογές του προσφέρει βήμα για την έκφραση αντιπολεμικών θέσεων, τις οποίες οι αρχές επιχειρούν να περιορίσουν.
Οι αναρτήσεις και η αντίδραση του κόμματος
Μία από τις αναρτήσεις του Κρουγκλόφ αναφερόταν σε στοιχεία του ΟΗΕ για τον αριθμό των θυμάτων του πολέμου, ενώ άλλη αφορούσε τα γεγονότα στην Μπούτσα τον Μάρτιο του 2022. Η Ουκρανία και οι δυτικοί σύμμαχοί της κατηγορούν τις ρωσικές δυνάμεις για δολοφονία αμάχων, ενώ η Μόσχα κάνει λόγο για σκηνοθεσία με στόχο τη δυσφήμιση του στρατού της.
Ο ηγέτης του «Γιάμπλακο», Νικολάι Ριμπακόφ, χαρακτήρισε την απόφαση άδικη, δηλώνοντας: «Αν οι άνθρωποι πιστεύουν ότι τέτοιες ποινές είναι αποδεκτές, τότε καλύτερα να μην μπαίνουν στον κόπο να ψηφίσουν ή να στηρίξουν άλλα κόμματα εκτός από το ‘Γιάμπλακο’».
Πρόσθεσε επίσης πως «αυτή τη στιγμή υπάρχει μια επιλογή: να ψηφίσει κανείς το ‘Γιάμπλακο’ και να πει ‘όχι’ σε ό,τι συμβαίνει σήμερα ή να ψηφίσει οποιοδήποτε άλλο κόμμα και να πει ‘συνεχίστε έτσι’».
Η κοινή γνώμη και το μήνυμα του Κρουγκλόφ
Σύμφωνα με έρευνα του κρατικού ινστιτούτου δημοσκοπήσεων Vtsiom, η υποστήριξη προς κόμματα εκτός κοινοβουλίου, όπως το «Γιάμπλακο», ανέρχεται σε 6,3%, ενώ πάνω από τα δύο τρίτα των ερωτηθέντων δηλώνουν ότι στηρίζουν κόμματα που ευθυγραμμίζονται με το Κρεμλίνο, όπως η «Ενωμένη Ρωσία».
Ο Κρουγκλόφ, παρά την καταδίκη του, υπογράμμισε ότι παραμένει αντίθετος στον πόλεμο, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι η Ρωσία θα εξελιχθεί κάποτε σε μια φιλειρηνική χώρα. «Μια χώρα που οι γείτονές της θα σέβονται, αντί να τη φοβούνται. Μια χώρα όπου θα είναι δυνατό να διαφωνεί κανείς», κατέληξε.