Την ικανοποίησή του εξέφρασε ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνος Πλεύρης για την πολιτική συμφωνία που επετεύχθη στην Ευρωπαϊκή Ένωση σχετικά με τον κανονισμό επιστροφών παράτυπων μεταναστών. Η τοποθέτηση του υπουργού έγινε κατά την ακρόαση των φορέων στη Βουλή για το σχέδιο νόμου «Εφαρμογή του Συμφώνου για τη Μετανάστευση και το Άσυλο και λοιπές διατάξεις του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου».
Ο κ. Πλεύρης τόνισε πως «αν αποτύχει το Σύμφωνο Μετανάστευσης, πράγματι θα πάμε σε πιο σκληρές πολιτικές ως Ευρώπη», υπογραμμίζοντας ότι η επιτυχία του Συμφώνου εξαρτάται από την εφαρμογή του κανονισμού επιστροφών. Επισήμανε ότι το Σύμφωνο αποτελεί προϊόν ισορροπίας μεταξύ των Σοσιαλιστών και του Λαϊκού Κόμματος, τονίζοντας ότι η εφαρμογή του είναι κρίσιμη για την ενότητα της ΕΕ.
Ο υπουργός ανέφερε πως ένα μεγάλο μέρος του Κανονισμού Επιστροφών έχει ήδη ενσωματωθεί στο ελληνικό δίκαιο με το νομοσχέδιο που ψηφίστηκε τον Σεπτέμβριο, ενώ με το νέο σχέδιο νόμου θεσμοθετούνται οι κόμβοι επιστροφής. Όπως είπε, η κυβέρνηση έχει αποφασίσει να εφαρμόζει τις προβλέψεις του Συμφώνου στη σκληρότερη εκδοχή τους, όπου υπάρχει διακριτική ευχέρεια. Εξήγησε ότι ο πρώτος διαχωρισμός των αιτούντων άσυλο θα γίνεται στα σύνορα, ενώ όσοι απορρίπτονται θα επιστρέφουν στη χώρα τους.
Απαντώντας στις επικρίσεις περί ανεπαρκούς διαβούλευσης, ο κ. Πλεύρης σημείωσε ότι οι διατάξεις του Κανονισμού θα ίσχυαν ούτως ή άλλως από τις 12 του μηνός, καθώς πρόκειται για Κανονισμό της ΕΕ. Για το screening, δηλαδή τη λήψη βιομετρικών στοιχείων, ανέφερε πως δεν είναι εφικτό να πραγματοποιείται στην Κρήτη λόγω έλλειψης υποδομών, με αποτέλεσμα οι διαδικασίες να γίνονται στην ενδοχώρα.
Παρεμβάσεις φορέων και οργανισμών
Ο επικεφαλής της νομικής υπηρεσίας του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης, Κωνσταντίνος Δημόπουλος, χαρακτήρισε το νομοσχέδιο σημαντική νομοθετική πρωτοβουλία που προσαρμόζει την ελληνική έννομη τάξη στο νέο Ευρωπαϊκό Σύμφωνο. Επεσήμανε την ανάγκη επαρκών πόρων και προσωπικού για την επιτυχή εφαρμογή του συστήματος και πρότεινε την ενίσχυση των μηχανισμών παρακολούθησης ευάλωτων ομάδων.
Η υπεύθυνη του τομέα Προστασίας της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες, Καλλιόπη Στεφανάκη, χαρακτήρισε το Σύμφωνο της ΕΕ για τη Μετανάστευση και το Άσυλο «πολύ σημαντικό βήμα», αλλά τόνισε ότι η επιτυχία του εξαρτάται από την ορθή εφαρμογή και τον σεβασμό των εγγυήσεων. Εξέφρασε ανησυχίες για τη μεταχείριση των ασυνόδευτων ανηλίκων και την αυτονόμηση των δικαιούχων διεθνούς προστασίας.
Η συντονίστρια του επιστημονικού προσωπικού της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, Εύα Τζαβαλά, κατέθεσε υπόμνημα, ενώ ο ειδικός επιστήμονας της ΕΕΔΑ, Χρήστος Τσεβάς, επισήμανε ότι το σχέδιο νόμου οδηγεί σε «κανονικοποίηση της κράτησης» και ζήτησε επανεξέταση των σχετικών διατάξεων.
Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Αστυνομικών Υπαλλήλων, Χρήστος Μαυραγάνης, τόνισε ότι το νομοσχέδιο αναβαθμίζει ουσιαστικά τον ρόλο της ΕΛΑΣ, η οποία καλείται να αναλάβει αυξημένες επιχειρησιακές και διοικητικές υποχρεώσεις. Επισήμανε την ανάγκη ενίσχυσης του προσωπικού της Αστυνομίας και του Λιμενικού Σώματος, που θα κληθούν να εφαρμόσουν το νέο πλαίσιο.
Ο πρόεδρος της Ελληνικής Ένωσης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, Λευτέρης Παπαγιαννάκης, υπογράμμισε ότι ο χρόνος εφαρμογής του νέου Συμφώνου είναι ασφυκτικός και διατύπωσε επιφυλάξεις για τον σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων. Επέκρινε το νομοσχέδιο ως διαχειριστικά αναποτελεσματικό και εξέφρασε ανησυχίες για την ανεξαρτησία της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας.
Η τρίτη συνεδρίαση για την ψήφιση του νομοσχεδίου επί της αρχής και τη συζήτηση των άρθρων, που είχε προγραμματιστεί για αύριο το πρωί, αναβλήθηκε λόγω της εξόδιου ακολουθίας του υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκου Ταγαρά και θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη στις 10 π.μ.